Ord.mn | Mongolian Mining
| English |  Mobile |  Rss

Археологийн чухал олдворууд

Археологийн чухал олдворууд

 

2019 он бол археологчдын хувьд чамгүй олзтой жил байлаа. Учир нь тэд археологийн түүхэн дэх хэд хэдэн чухал нээлтийг хийж, дуулиан дэгдээсэн гаргалгаа, таамагт хүрсэн юм. Өнгөрөгч оны чухал таван олдвор, нээлтийг  онцолж байна. 

Шипе-Тотекийн сүм /Мексик/

Мексикийн Түүх, антропологийн үндэсний хүрээлэнгийн баг Ндачхиан-Теуаканд ажилласан билээ. Эртний ацтекийн  Шипе-Тотек бурхны сүмийн туурийг Ноэми Кастийо Техерогоор ахлуулсан баг нээсэн нь өнгөрсөн оны хамгийн чухал олдворуудын нэг байв. Төв Америкийн оршин суугчдын дунд хүч чадал, дахин сэргэлтийн бурхан гэгддэг Шипе-Тотек өвчин зовлон, тахал хүн төрөлхтөн рүү илгээж, хүч чадлыг нь сорьдог гэж тэд үздэг байжээ. Эрт үед нутгийн уугуул иргэд хүний арьсыг өвчиж эл бурханд тахил өргөдөг зан үйл ч байсан гэдэг. 
МЭ 1000–1260 оны үеийн энэхүү сүм тахил өргөхөд зориулсан хоёр хаалгатай бөгөөд пирамид хэлбэрт байжээ. Теуакан дахь  Шипе-Тотекийн сүмээс мөн 70 см өндөр, 200 кг жинтэй, бүлтгэр нүдтэй, том амтай толгой, их бие олсон байна. 

Апидима агуйгаас олдсон гавал /Грек/

Одоогоос 300 мянган жилийн тэртээ Африкт анх хомо сапиенс үүссэн гэж үздэг. 50–70 мянган жилийн өмнө тэд Европын газар нутагт суурьшсан гэх. Өнгөрсөн оны зуныг хүртэл энэ хувилбартай маргах хүн цөөн байлаа. Тюбингенийн их сургуулийн палео антропологч Катерина Харвати судалгааны багийнхаа хийсэн ажлыг тайлагнах хүртэл шүү дээ. 
1970 оны үед Грекийн Апидима агуйгаас олдсон хомо сапиенсын хоёр гавал (Apidima 1 болон Apidima 2) судлаачдын гарт очжээ. Агуулахад олон жил тоосонд даруулан хэвтсэн ясыг цэвэрлэж, судалж, 3D загварыг нь гаргасны дүнд хомо сапиенс неандерталийнх болохыг тогтоосон юм. Түүгээр зогсохгүй, гавлын яс хэдий үеийнх болохыг тооцоолж бүр ч дуулиан дэгдээлээ. "Apidima 2” гавал одоогоос 170 мянган жилийн өмнөх үеийнх агаад "Apidima 1” нь түүнээс 40 мянган жилээр "ах” аж. Европын газар нутгаас ийм эртний олдвор олдож байгаагүй бөгөөд энэ нь хүний өвөг дээдэс тэнд судлаачдын тооцоолсноос 100 мянга гаруй жилийн өмнө суурьшсаныг илтгэнэ. Евразийн бүсээс олдсон хамгийн эртний хомо сапиенсын үлдэгдэл болох энэ олдвор өнгөрсөн онд археологийн түүхэнд дуулиан дэгдээсэн зүйл байлаа. 

Хүрэл зэвсгийн үеийн их хот /Израиль/

Израильд 1977 онд усан сан байгуулах болов. Тель-Авиваас 57 км зайтай Эйн-Ирон дүүрэгт усан сангийн малтлага хийх үеэр 5000 жилийн настай суурингийн ул мөр илрүүлсэн билээ. Энэхүү туурийг Тель-Эсур гэж нэрлэн, даруй судалж эхэлсэн бөгөөд 2017 онд мөн дүүрэгт зам тавихаа түр азнан, хэр хэмжээний суурин байсныг тогтооход анхаарлаа хандуулав. Тель-Эсурийн эргэн тойронд судалгаа хийсэн археологчид уг туурь МЭӨ 3000 он буюу хүрэл зэвсгийн үеийн том хот болохыг тогтоосон юм.

Өнөөгийн Израилийн газар нутагт 65 га талбайг эзэлсэн, хүн шигүү суурьшсан хотыг тэр үеийн мегаполис гэж нэрлэж ч болно. Сууц, сүм, нийтийн эзэмшлийн талбай бүхий зохион байгуулалттай энэ хотоос зөвхөн Израиль төдийгүй иргэншлийн түүхэнд үнэ цэнтэйд тооцогдох олон олдвор олджээ. Археологийн судалгааг хийсэн Итай Элад, Ицхак Пас  болон  Дина Шалем тэргүүтэй эрдэмтэд Эйн-Эсур гэж нэрлэгдсэн хотод 6000 хүн оршин суудаг байсан гэж мэдэгдэж байгаа юм. 

Судлаачдын үзэж буйгаар, хотын оршин суугчид газар тариалан, амьтны аж ахуй эрхэлж, хөрш суурин, хотуудтай арилжаа хийдэг байсан бөгөөд дагуул суурингуудтай байж. 

Дундад зууны зураач гэлэнмаа /Герман/

Германы Дальхайм нэртэй багахан хотын сүмд нэгэн гэлэнмаа амьдран суудаг байжээ. 1500 хүн ирдэг, жижиг сүмийн гэлэнмаа мөргөл үйлдэхийн зэрэгцээ зураг зурдаг байв. МЭ 1000-1200 үеийн хамгийн үнэ цэнтэй бүтээлүүдийг түүнд даатгаж байсан гэдэг. Афганы номин буюу Бадахшаны хөх өнгийн эрдсээр хийдэг, ховор, үнэтэйд тооцогддог ультрамарин будгаар  бурхны хөрөг зурдаг тэрбээр 45-60 насандаа таалал төгссөн аж. Гэлэнмааг сүмд нь оршуулсан бөгөөд XIV онд тэнд түймэр гарч, улмаар хөсөр хаягдан мартагджээ. Энэ бүх түүхийг өгүүлэх болсон шалтгаан нь өнгөрсөн онд "Science Adnvances” сэтгүүлд нийтлэгдсэн өгүүлэлтэй  холбоотой.
Олон улсын судлаачдын баг 2011 онд сүмийн дэргэдэх зураач гэлэнмаагийн булшийг олсноор энэ бүхэн эхэлжээ. Булшин дахь эд өлгийн зүйлээс гадна эмэгтэй хүний гавлын яс, шүд олдсон нь эрдэмтдийн сонирхлыг бүр ч татсан байна. Шүдний чулууг судалсаны дүнд ультрамарин будаг наалдсаныг тогтоож, эрэл цаашаа үргэлжилсээр эмэгтэй зураг зурдаг, тэр дундаа ховор будаг ашиглан бүтээлээ туурвиж байсан гэж таамаглав. Дундад зууны үед сүмийн хана, таазны зураг, бурхны хөргийг голдуу эрчүүд, лам нар зурдаг байсан бөгөөд гэлэнмаа авьяас, чадвараараа бусдыг гайхашруулсан болоод л түүнд энэ эрхэм ажлыг даатгасан нь илт.

Ташрамд, нэр нь үл мэдэгдэх зураач гэлэнмаагийн адил зураач Хильдегарда Бингенская 1098-1179 онд амьдарч байв. Сүнс, хий үзэгдэл, нууцлаг ертөнцийн тухай жигтэй ном бичдэг, зураач, анагаах ухааны мэдлэгтэй түүнийг дундад зууны хамгийн нэртэй уран бүтээлч бүсгүй гэлцдэг. Ультрамаринаар зураг зурдаг гэлэнмаагийн түүх харин Хильдегарда Бингенская ганцаараа биш, өөр олон уран бүтээлч бүсгүй дундад зуунд эрчүүдийн нэгэн адил эрхэм бүтээл туурвиж байсныг баталсан билээ. 

Нероны алтан өргөөний өрөө /Ром/

Юлий-Клавдийн удмын сүүлчийн хаан Нерон Клавдий Цезарь Август Германик нэгэнтээ Палатины толгодод алтан өргөө байгуулахаар шийджээ. Тэрбээр 64 онд Ром хотын талыг үгүй хийсэн их түймрийн дараа ард иргэдээ ийш нь авчрахаар төлөвлөж байсан гэдэг. 40-120 га талбай бүхий энэхүү цогцолборыг тэрбээр барьж дуусгахыг хүлээлгүй таалал төгссөн. Хаан ширээг залгамжлан авсан удаах гурван хаан ч цогцолборыг барьж дуусгасангүй. Хожим Веспасиан болон Тито хааны үед ордны чимэглэлүүд үгүй болж, зарим хэсэг нь сүйдсэн бөгөөд дээрээс нь булж сууц, нийтийн байгууллагын байр, амфитеатр, сүм байгуулжээ. 
Бээжингийн хааны ордонтой төстэй нүсэр байгууламжийг одоо ч судалсаар байгаа юм. Археологийн түүхэнд хамгийн их судлагдсан байгууламж  хэдий ч алтан ордонд бидний мэдээгүй өрөө, тасалгаа олж болохыг энэ жишээг өнгөрсөн оны зун хийсэн олон улсын судалгааны баг харуулна. Сфинксийн өрөө буюу 4,5 метрийн хэмжээтэй, хог, шороогоор дүүрсэн хэсгийг нь өнгөрсөн оны зун судлаачид илрүүлсэн юм. 2000 жилийн настай энэ өрөөний ханын зураг нь чийг, тоосонд идэгдэлгүй хадгалагдан үлдсэн байна. Энэхүү өрөөний зургийг орчин үеийн технологийн тусламжтайгаар судалж, сэргээвэл Ромын эзэнт гүрний хааны тухай, тэр үеийн соёл, түүхийн тухай, ард иргэдийн тухай олон зүйлийг мэдэж болохоороо үнэ цэнтэй. 

 
Үндэсний шуудан
Археологийн чухал олдворууд
Та Like дарж уул уурхайн мэдээллийг өдөр болгон facebook-ээр дамжуулан авах боломжтой


URL


АНХААРУУЛГА: Уншигчдын бичсэн сэтгэгдэлд Ord.mn хариуцлага хүлээхгүй болно. ХХЗХ-ны журмын дагуу зүй зохисгүй зарим үг, хэллэгийг хязгаарласан тул ТА сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууны хэм хэмжээг хүндэтгэнэ үү. Хэм хэмжээг зөрчсөн сэтгэгдлийг админ устгах эрхтэй. Сэтгэгдэлтэй холбоотой санал гомдлыг 7711-0505 утсаар хүлээн авна.

Сэтгэгдлүүд:

Сэтгэгдэл нэмэх
Нэр:*
Сэтгэгдэл:
Bold Italic Underline Strike | Align left Center Align right | Insert smilies Insert link URLInsert protected URL Select color | Add Hidden Text Insert Quote Convert selected text from selection to Cyrillic (Russian) alphabet Insert spoiler
Батлах код: *
Шинэ мэдээ
Н.Наранбаатар даргаа! Хүний амь нас чухал уу, сонгууль чухал уу...

 Хариуцлагагүй уул уурхайн балгаар байгаль орчин нь ихээхэн доройтож ...

Өчигдөр, 18:43
Шатахууны үнэ БУУРЛАА

 Ашигт малтмал, газрын тосны газраас шатахууны үнийн асуудлаар ...

Өчигдөр, 10:58
“Борц” болсон эдийн засаг

Үндэсний их баяр наадмыг зохион байгуулах хороо хуралдаж, бөхийн ...

Өчигдөр, 10:42
Том гүрнүүд сансрын уудамд олборлолт хийхээр өрсөлдөж эхэллээ

Өнгөрсөн таван жилийн хугацаанд дэлхийн томоохон гүрнүүд сансрын уудамд ...

2020 оны 05 сарын 25, 21 цаг 04 минут
Ираны түлш тээвэрлэсэн эхний хөлөг онгоц Венесуэлд хүрчээ

 АНУ-ын зүгээс хатуу сануулга өгөөд байсан хэдий ч Ираны түлш ...

2020 оны 05 сарын 25, 20 цаг 17 минут
В.Путин Оросын нефтийн салбарыг дэмжих удирдамж өглөө

 ОХУ-ын Ерөнхийлөгч В.Путин Засгийн газартаа хандаж, ирэх сарын 15-ны ...

2020 оны 05 сарын 25, 20 цаг 07 минут
Хятад улс цөлийг 60 жилийн дотор баян бүрд болгов

 Юйлин хотын иргэд элсэн шуурганаас хамгаалж мод суулгаж эхэлсэн ...

2020 оны 05 сарын 25, 16 цаг 12 минут
Дэлхийн ан амьтдын тухай сонирхолтой баримтуудаас

Дэлхийн ан амьтдын тухай сонирхолтой баримтуудаас та бүхэнд хүргэж байна. ...

2020 оны 05 сарын 25, 16 цаг 08 минут
Салхитын ордын авлигалын хэрэгт холбогдсон 6 шүүгчээс хоёр нь 3-5 жилийн ял авчээ

 Салхитын  ордын маргааныг шүүхээр шийдэхдээ 10-170 сая ...

2020 оны 05 сарын 25, 13 цаг 28 минут
У.Хүрэлсүх: Хил нээхгүй, хэзээ нээхийг хэлж чадахгүй

Улсын Онцгой комиссын Өргөтгөсөн хуралдаан Төрийн ордонд үргэлжилж байна. ...

2020 оны 05 сарын 25, 13 цаг 21 минут
АН-ЫН ДЭД ДАРГА АСАН Б.ДЭЛГЭРМАА ЯАГААД ЯАГААД ИЗНН-ААС НЭР ДЭВШИХ БОЛОВ

  АН-ын дэд дарга Б.Дэлгэрмаа УИХ-ын сонгуульд бие даан нэр дэвшихээр ...

2020 оны 05 сарын 23, 21 цаг 44 минут
2020 оны 05 сарын 23, 20 цаг 03 минут
“Эрдэнэт үйлдвэр” ТӨҮГ Монгол Улсын ТОП-100 аж ахуйн нэгжийг 18 дахь удаагаа тэргүүллээ

 Монгол Улсын Засгийн газар, Монголын Үндэсний худалдаа аж үйлдвэрийн ...

2020 оны 05 сарын 23, 19 цаг 44 минут
Мартаж болохгүй үнэн!!!

Бид 100 гаруйхан жилийн өмнө ингэж дарлуулж явсан гэдгээ өглөө бүр санах ...

2020 оны 05 сарын 23, 16 цаг 21 минут
Завилаа суудалтай бурхан уулын заяа хаашаа явна вэ...

Хөгшчүүд сайхан домог, ам дамжсан ардын сургаал их хүүрнэнэ. Тээр жил ...

2020 оны 05 сарын 23, 14 цаг 34 минут
2020 оны 05 сарын 22, 19 цаг 17 минут
Хятадын цахилгаан станцууд Австралийн нүүрсийг авахаас татгалзаж эхэлснийг мэдээлжээ

Хятадын засгийн газар өөрийн төрийн өмчит цахилгаан станцуудад Австралийн ...

2020 оны 05 сарын 22, 16 цаг 56 минут
Орос гацааг хоёр хөршийн гацаа гэсээр байх уу?

Өнгөрөгч зууныг бид “Зөвлөлтийн тусламж, Хятадын аюул” гэх ...

2020 оны 05 сарын 22, 10 цаг 13 минут
Тавантолгойн нүүрстэй холбоотой хэргийг өргөн хүрээтэй шалгаж эхэлжээ

   Б.ДАМДИН-ОЧИР   "Эрдэнэс Тавантолгой” ХК-ийн захирал ...

2020 оны 05 сарын 21, 13 цаг 40 минут
Шүүгчдийн авсан хахуулын мөнгө ЗЭЭЛ болоод замхарах нь ээ!!!

Салхитын ордын хэргийг шийдэхдээ шүүгчдийн авсан хахуулын хэрэг Хан-Уул ...

2020 оны 05 сарын 21, 11 цаг 57 минут
УБЦТС ТӨХК 2019 оны үндсэн үзүүлэлтээрээ Топ - 100 компанийн нэг боллоо

 Монгол Улсын Засгийн газар, Монголын Үндэсний Худалдаа Аж Үйлдвэрийн ...

2020 оны 05 сарын 21, 11 цаг 52 минут
ХӨНДӨХ СЭДЭВ: Сүсэглэл, солиорлын дэнс: ЯМАА

Содон өнгө, өөр төрх, өвөрмөц хэв маягийг байгаль эхээс өвлөсөн бүхэн эрт ...

2020 оны 05 сарын 21, 10 цаг 58 минут
Хийн хоолойг Монголоор дайруулах нь Украин, Беларусийн адил асуудал үүсгэж магадгүй гэв

 ОХУ-аас БНХАУ-д байгалийн хий нийлүүлэх хоолойг Монголын нутаг ...

2020 оны 05 сарын 20, 19 цаг 11 минут
ОУ-ын байгууллагаас “Рио тинто”-д тавьсан ШААРДЛАГЫН УЧИР

 Рио Тинто. Энэ нэр зарим нэгнийх нь хувьд асар их мөнгө шиг ...

2020 оны 05 сарын 20, 17 цаг 24 минут
Уйлж буй байгаль ээжийн гомдол КОРОНА

 Соёл, зан заншил гэдэг ямар агуу, бас яасан аймаар зүйл болохыг ...

2020 оны 05 сарын 20, 17 цаг 09 минут
Венесуэл алтаа эргүүлэн авахын тулд Английн банкийг шүүхэд өгчээ

ЛОНДОН. /TASS/. Венесуэлийн Төв банк коронавирустэй тэмцэх ажлыг ...

2020 оны 05 сарын 20, 13 цаг 31 минут
Зургадугаар сарын 10-ныг хүртэл аялж, зугаалахыг хориглолоо

Нийслэлийн Мэргэжлийн хяналтын газраас ирэх сарын 10-ны өдрийг хүртэл ...

2020 оны 05 сарын 20, 11 цаг 51 минут
Коронавирусээс шалтгаалж төмрийн хүдрийн ханш унажээ

 Коронавируст цар тахал уул уурхайн салбарт тэр дундаа төмрийн ...

2020 оны 05 сарын 19, 20 цаг 56 минут
2020 оны 05 сарын 19, 20 цаг 29 минут
Алтны оргил цаг дэлхийн зах зээлд тохиож байна

    Даваа гарагийн арилжааны дараа алтны ханш 1771 ...

2020 оны 05 сарын 19, 16 цаг 03 минут
2020 оны 05 сарын 19, 15 цаг 37 минут
Шатахууны үнийг дахин ЗУУН ТӨГРӨГӨӨР бууруулахаар болжээ

Шатахууны хангамж үнэ тарифыг тогтворжуулах, хяналт тавих Үндэсний зөвлөл ...

2020 оны 05 сарын 19, 13 цаг 27 минут
2020 оны 05 сарын 19, 13 цаг 22 минут
“Brent” маркийн нефтийн үнэ 33.3 ам.долларт хүрлээ

     "Brent” маркийн нефтийн үнэ дөрөвдүгээр сарын 13-наас ...

2020 оны 05 сарын 19, 12 цаг 03 минут
2020 оны 05 сарын 18, 16 цаг 27 минут
Оюутолгойн хөрөнгө оруулагчид далд уурхайн нэмэлт санхүүжилтийг хэлэлцжээ

“Туркойз Хилл" компани энэ оны эхний улирлын санхүүгийн мэдээллээ ...

2020 оны 05 сарын 18, 15 цаг 22 минут
Парламентын танхимд "суудал горилогч" шатахуун импортлогчид

УИХ-сонгуульд нэр дэвшигчдийн нэрс хоёр хоногийн дараа буюу 10-наас 16-ны ...

2020 оны 05 сарын 18, 12 цаг 51 минут
Цар тахлын үед хэлцэл хийх нь эрсдэлтэй гэж Rio Tinto үзэв

 COVID-19 цар тахлын үед компаниудын үнэлгээг бодитой тогтоох нь ...

2020 оны 05 сарын 18, 11 цаг 48 минут
Данс тулгаж дууссаны дараа 1072 хувьцааны ногдол ашгийг олгоно гэв

 Нэг их наяд төгрөгийн орлоготой ажилласан "Эрдэнэс Таван толгой” ХК ...

2020 оны 05 сарын 18, 11 цаг 26 минут
2020 оны 05 сарын 18, 11 цаг 11 минут
МАН, АН хоёр байгаа цагт Монгол Улс Оюутолгойгоос ашиг авахгүй

Францын судлаач Антойне Майрг 2011 оны наймдугаар сард болсон Олон улсын ...

2020 оны 05 сарын 16, 14 цаг 13 минут
2020 оны 05 сарын 15, 17 цаг 08 минут
30 хүртэлх ажилчинтай хайгуулын 86 компани сул зогсож байна

  Гурван талт хэлэлцээрийн дагуу ажилчдын сул зогсолтын ...

2020 оны 05 сарын 15, 15 цаг 09 минут
МАН, АН хоёр байгаа цагт Монгол Улс Оюутолгойгоос ашиг авахгүй

 Францын судлаач Антойне Майрг 2011 оны наймдугаар сард болсон Олон ...

2020 оны 05 сарын 15, 11 цаг 06 минут
2600 жилийн өмнөх париктай, шивээстэй ҮХЭГИЙН ГҮНЖ

2600 жилийн өмнөх париктай, шивээстэй ҮХЭГИЙН ГҮНЖ Үхэг гэж юу вэ? Алтайн ...

2020 оны 05 сарын 14, 16 цаг 37 минут
Гангийн үйлдвэрлэлийн уналтыг дагаж Монголын коксжих нүүрсний экспорт болон үнэ буурах эрсдэлтэй

Үндэсний статистикийн хорооны мэдээлснээр 2020 оны эхний дөрвөн сарын ...

2020 оны 05 сарын 14, 15 цаг 50 минут
2070 он гэхэд гурван тэрбум гаруй хүн ХЭТ ХАЛУУНд амьдрах төлөвтэй байна

Хүлэмжийн хийн ялгарал буурахгүй бол олон тооны хүмүүс 29С-ийн дундаж ...

2020 оны 05 сарын 14, 15 цаг 42 минут
ОПЕК+ орнууд газрын тосны экспортоо бууруулжээ

 Газрын тос экспортлогч орнуудын "ОПЕК+” бүлгийн гишүүн орнууд газрын ...

2020 оны 05 сарын 14, 13 цаг 35 минут
“Загас”-аар тэжээх Ерөнхий сайд минь дараа нь “загас”-аа яаж барих билээ?

Загас өгөх биш, харин загас барих аргыг зааж өгөх нь чухал гэсэн үг бий. ...

2020 оны 05 сарын 14, 09 цаг 43 минут
Бургастай-Лаоемяо боомтыг нээхээр боллоо

 Засгийн газрын өнөөдрийн /2020605613/ ээлжит хуралдаанаар "Хилийн ...

2020 оны 05 сарын 13, 21 цаг 15 минут

Санал асуулга

Тавантолгойн хувьцааг иргэдэд бэлнээр тараах нь зөв үү?

Зөв
Буруу
Мэдэхгүй

 
Ханшийн мэдээ
Гадаад хувьцаа
Нью йоркын хөрөнгийн бирж
Нэр Хаалт Өөрчлөлт
BHP Billiton
Ivanhoe Mines
90.53
23.3
1.44
0.00
Австралийн хөрөнгийн бирж
Нэр Хаалт Өөрчлөлт
General Mining Corp
Aspire Mining Limited
0.145
0.52
0.00
-0.02
Лондонгийн хөрөнгийн бирж
Нэр Хаалт Өөрчлөлт
Petro Matd Limited
polo Resources Limited
123.5
5.4
0.00
0.02
Хонконгийн хөрөнгийн бирж
Нэр Хаалт Өөрчлөлт
Mongolian Mining Corporation
Mongolia Energy
9.59
1.14
0.00
-0.06
Торонтогийн хөрөнгийн бирж
 
Шинэ бүтээл

"Монголын Геологийн есөн эрхэм" номын нээлт боллоо
Металлын ханшийн мэдээ
Нүүрсний ханшийн мэдээ
Уул уурхайн ТОП 25 компани