- mram.gov.mn
- nea.gov.mn
- keestrackmongolia.mn
- erdenetmc.mn
- southgobi.mn
- mininginvestment.mn
- infomine.mn
- pam.gov.mn
- mn.mno.mn
- mmc.mn
- tsairt.mn
- energyresources.mn
- mongolgazar.mn
- monpolymet.mn
- international.mcs.mn
- erdenesmgl.mn
- tavantolgoi.mn
- mm.gov.mn
- tananimpex.mn
- investor.mn
- entree.mn
- mpi.mn
- absolutemining.mn
- adamasmining.mn
- uuluurhai.mn
- boroogold.mn
- sbt.mn
- ot.mn
- donbass.mn
- tanilgroup.mn
- baganuurmine.mn
- monmag.mn
- mining.mn
- cylpro.mn
- ewater.mn
- mera.mn
- digdog.mn
- guum.mn
- amc.mn
- miningmongolia.mn
- eitimongolia.mn
- mak.mn
- mongoliandiamondtool.mn
- lme.com
- altanrio.com
- bloomberg.com
- infomine.com
- sharyngol.com
- umamisf.com
- cengeolab.com
- noyonshish.com
- zamineservices.com
- tumurlug.e-darkhan.com
- mongolianminingjournal.com
- mnmining.net
ТАВАНТОЛГОЙН АШГААС ХЭДИИГ НЬ МОНГОЛД ҮЛДЭЭХ ВЭ?
Д.СОДОН
Бид
Оюутолгойтойгоо орооцолдож, Тавантолгойтойгоо төөрөлдсөөр нэлээд хэдэн
оныг үдэж байна. Уул уурхайн мега төслүүдээ хэрэгжүүлснээр Монгол Улс
нэн шинэ хөгжилд хүрнэ хэмээн хий хоосон ярьсаар эдийн засгийн хямралд
тулж иржээ. Энэ бүхэн биднийг аливаа асуудалд илүү бодитоор хандаж,
улстөржилт, хийрхлээ зогсоож, хөрөнгө оруулагч болоод Монгол Улсын аль
алиных нь ашиг сонирхолд нийцсэн хувилбараар ажлаа үргэлжлүүлэхийг
сануулж байгаа хэрэг. Улсынхаа эдийн засгийн эргэлтийг сайжруулах нэг
гарц яах аргагүй Тавантолгойн ордыг ашиглах гэж үзэж буй энэ үед бид
илүү баталгаатай мэдээллийг авч, бодит шүүмжлэл, болгоомжлолоор энэ
төслийг урагшлуулах хэрэгтэй боллоо. Таван-толгойн ордод олборлолт,
борлуулалт, тээвэрлэлт хийххөрөнгө оруулагчаар Хятадын төрийн өмчит
"Шенхуа", Яп оны "Сүмимото", Монголын "Энержи Ресурс" компаниул ииыгарч,
гэрээ хэлэлцээрүүд үргэлжилж байгаа. Тиймээс хамгийн оновчтой
хувилбараар энэ ордыг ашиглахад хэрэг болж мэдэх хэдэн мэдээллийг
уншигчиддаа хүргэе. Юуны түрүүнд "хөрөнгө оруулагчдын үржүүлэх нөлөө" /investment
multiplier/ гэх нэгэн ойлголт байна. Зах зээлийн эдийн засагтай оронд
төрийн болон хувийн хэвшлийн хөрөнгө оруулалтын эдийн засаг дахь зөв
нөлөөллийг гаргахын тулд энэхүү аргачлалыг хэрэглэдэг байна. Үүнийг 1930
онд анх АНУ-д хэрэглэж, өдгөө дэлхийн олон оронд ашиглаж буй юм. Энэхүү
"хөрөнгө оруулалтын үржүүлэгч" аргачлалаар тооцоход Монголын хувьд ашиг
нь 2.1 гэсэн үзүүлэлттэй гарна хэмээн АНУ-ын "Лазард" компани
судалгаандаа хэрэглэсэн байдаг ажээ.Тавантолгойн төсөл хэрэгжиж эхэлснээр
жилдээ 1.2 тэрбум ам.долларын байнгын зардал гаргах шаардлагатай болно.
Үүний задаргааг товчилбол хөрс хуулалт 500, тоног төхөөрөмжийн засвар
үйлчилгээ 200, эрчим хүч, түлшний урсгал зардал 200 сая ам.доллар болно
гэсэн тооцоолол байна. Бусад бизнестэй харьцуулахад уурхайн бизнес төсөл
нь асар их өртөг, зардалтай, зарим зардал нь нөхөгдөшгүй /олон улсын
хэллэг нь sunk cost/ байдаг. Гэвч ямар ч мега төсөл дээр хөрөнгө
оруулагчийн халаасанд хэдэн сая ам.доллар орж байна вэ гэдгээр хандаж,
төрөл бүрийн хардалтаар ажлыг гацааж, эдийн засгийн урсгалыг хаадаг нь
буурай хөгжилтэй орнуудад байнга давтагддаг жишээ болдог байна. Энэ нь
том алдаанд хүргэх нь бий. Харин мега төслөөс жил бүр олсон орлогын
хэдийг нь тухайн ордыг эзэмшигч оронд зардал болгон үрж байна вэ гэдэг
нь чухал ч
мега төсөл анхнаасаа төр, хувийн хэвшлийн хамтын ажиллагааны үр дүнд
ашиг олдог. 100 хувь хувийн хэвшлийн хөрөнгө оруулалттай төсөл байсан ч
төрийн туслалцаа, дэмжлэггүйгээр амжилт олох бололцоо үгүй юм. Үүнийг
зарим улстөрчид * ашиглан популизм хийж ажил гацаах нь бий ажэа Мега
төслийн хөрөнгө оруулалтын үр нөлөөг хэмжихдээ "Татвар ба хөгжил" гэсэн
аргачлалыг хэрэглэдэг аж. Татвар нь шууд хэмжиж болох орлого бол харин
хөгжил нь мөнгөн үзүүлэлтэд шилжүүлсэн шууд бус
эдийн засгййн үр нөлөө юм. Төр засгийн зүгээс ямар ч эрсдэл гараагүй
боловч хөрөнгө оруулагчдаас авч буй татвараа чамлах нь баялгаа
экспортолж буй орнуудад нийтлэг үзэгдэл болдог байна. Энэ нь гадаадын
хөрөнгө оруулалтын үр нөлөөг зөв ойлгоогүйгээс болдог гэж эдийн засагчид
тайлбарладаг. Замби гэх мэт орнууд үүний жишээ болдог ажээ.
Засгийн газар "Тавантолгой" төсөл дээр
санхүүгийн ямар ч эрсдэл үүрэхээргүй байгаа. Ийм нөхцөлд манай орны
хувьд татвараар орж ирэх шууд
орлогоос илүүтэй хөрөнгө оруулалтын шууд бус нөлөөг чухалчлан үзэх
хэрэгтэй. "Эрсдэл их гаргаж байгаа нь их ашиг, бага эрсдэл гаргасан нь
бага ашиг" гэдэг зарчим төслийн сан-хүүжилтийг босгох гол аргачлал
гэдгийг хэн, хэндээ ашиггай байх талаас нь харах ёстой гэдгийг эдийн
засагчид онцолж байна. Эцэст нь "Тавантолгой'' төслийн хөрөнгө
оруулалтын үржүүлэгч нөлөө буюу нийт ашиг нь 30 жнлээр тооиоход наад зах
нь 94 тэрбум ам.доллар гэсэн тооцоог гаргасан байдаг юм.
"Зууны мэдээ"
ТАВАНТОЛГОЙН АШГААС ХЭДИИГ НЬ МОНГОЛД ҮЛДЭЭХ ВЭ?
Та Like дарж уул уурхайн мэдээллийг өдөр болгон facebook-ээр дамжуулан авах боломжтой
URL:
Сэтгэгдлүүд:
Сэтгэгдэл нэмэх
Шинэ мэдээ
Санал асуулга
Тавантолгойн хувьцааг иргэдэд бэлнээр тараах нь зөв үү?
Ханшийн мэдээ
Гадаад хувьцаа
| Нью йоркын хөрөнгийн бирж | ||
| Нэр | Хаалт | Өөрчлөлт |
| BHP Billiton Ivanhoe Mines |
90.53 23.3 |
1.44 0.00 |
| Австралийн хөрөнгийн бирж | ||
| Нэр | Хаалт | Өөрчлөлт |
| General Mining Corp Aspire Mining Limited |
0.145 0.52 |
0.00 -0.02 |
| Лондонгийн хөрөнгийн бирж | ||
| Нэр | Хаалт | Өөрчлөлт |
| Petro Matd Limited polo Resources Limited |
123.5 5.4 |
0.00 0.02 |
| Хонконгийн хөрөнгийн бирж | ||
| Нэр | Хаалт | Өөрчлөлт |
| Mongolian Mining Corporation Mongolia Energy |
9.59 1.14 |
0.00 -0.06 |
| Торонтогийн хөрөнгийн бирж | ||
Шинэ бүтээл
Металлын ханшийн мэдээ
Нүүрсний ханшийн мэдээ
Уул уурхайн ТОП 25 компани
Бүх эрх хуулиар Copyright © 2013 - 2017 | Ord.mn Монголын Уул Уурхайн Мэдээллийн Үндэсний Портал
Вэб сайтыг Aureola
Вэб сайтыг Aureola
