- mram.gov.mn
- nea.gov.mn
- keestrackmongolia.mn
- erdenetmc.mn
- southgobi.mn
- mininginvestment.mn
- infomine.mn
- pam.gov.mn
- mn.mno.mn
- mmc.mn
- tsairt.mn
- energyresources.mn
- mongolgazar.mn
- monpolymet.mn
- international.mcs.mn
- erdenesmgl.mn
- tavantolgoi.mn
- mm.gov.mn
- tananimpex.mn
- investor.mn
- entree.mn
- mpi.mn
- absolutemining.mn
- adamasmining.mn
- uuluurhai.mn
- boroogold.mn
- sbt.mn
- ot.mn
- donbass.mn
- tanilgroup.mn
- baganuurmine.mn
- monmag.mn
- mining.mn
- cylpro.mn
- ewater.mn
- mera.mn
- digdog.mn
- guum.mn
- amc.mn
- miningmongolia.mn
- eitimongolia.mn
- mak.mn
- mongoliandiamondtool.mn
- lme.com
- altanrio.com
- bloomberg.com
- infomine.com
- sharyngol.com
- umamisf.com
- cengeolab.com
- noyonshish.com
- zamineservices.com
- tumurlug.e-darkhan.com
- mongolianminingjournal.com
- mnmining.net
Увсын Засаг дарга Д.Цэндсүрэн, Газрын тосны газрын төлөөлөгч М.Ганбаатарыг лоббийдсон уу
Хонгконгийн хөрөнгө оруулалттай "Монголиа гладвилл Увс петролиум” гэх компани Увс нуурын ойр орчимд нефтийн хайгуул хийж байгаа талаар бид өмнө нь хүргэж байсан.
Өөрөөр
хэлбэл, Монгол Улсын хамгийн том нуур, дэлхийн өвд бүртгэлтэй Увс
аймгийн уугуул хийгээд суугуул иргэдийн шүтээн болсон Увс нуурын ай сав
газарт 14 сумын нутгийг хамруулан 19 мянган км.кв хэмжээтэй "Увс-1”
талбайд дээрх компанид газрын тосны хайгуулын лиценз олгосон нь ихээхэн
маргаан дагуулсан хэвээр байна.
Энэ
асуудлыг нутгийн иргэд дургүйцэж 2-3 нь ч удаа эсэргүүцэл, тэмцэл
хийсэн ч сумынхаа түвшнээс хальж чадалгүй өнөөдөртөө золгочихоод буй юм.
УИХ-ын сонгууль дөхсөн эдгээр өдрүүдэд эрх баригчид асуудлыг намжаах
зорилгоор газрын тосны хайгуулын ажлыг эхлүүлэхгүй сонгууль өнгөрөхийг
хүлээж байгаа ажээ. Тус аймгийн Засаг дарга Д.Цэндсүрэн болон АН-ынхан
газрын тосны хайгуул хийж буй "Монголиа Гладвилл Увс Петролеум”
компанитай ашиг сонирхол, эрх ашгийн холбоотой гэдгийг өмнө нь хэвлэлүүд
олонтаа онцолж байсан удаатай.
М.Ганбаатар Газрын тосны газрын Увс аймаг дахь төлөөлөгчөөр ажилладаг
Тухайлбал,
тус аймгийн АН-ын дэд дарга Б.Бат-Амгалан Газрын тосны хайгуулын
төслийн захирал, "Монголиа Гладвилл Увс Петролеум” компанийг анх
байгуулсан бол аймгийн АН-аас ИТХ-д сонгогдсон, ИТХ дахь АН-ын бүлгийн
дарга М.Ганбаатар буюу аймгийнхан нь нэрлэж заншснаар Мадаа гэх эрхэм
Газрын тосны газрын Увс аймаг дахь төлөөлөгчөөр ажилладаг гэнэ.
Нөхцөл
байдал ийм учраас газрын тосны хайгуулын талаар ард иргэдэд үнэн
бодитой мэдээлэл өгөх, эрсдлийг анхааруулах, хамтарч ажиллах тал дээр
хойрго хандаж зөвхөн явцуу эрх ашгийг хамгаалахын тулд өдийг хүрсэн
нэгэн хэмээн тус аймгийн иргэд тодорхойлдог юм билээ.
М.Ганбаатар
буюу Мадаа нь тус аймагт газрын тосны хайгуул эхэлснээс хойш хамгийн их
хөрөнгөжиж, албан тушаалаа ашиглаж амин хувиа борлуулсан хүний тоонд
зүй ёсоор багтдаг гэдгийг нутгийн иргэд батлан хэлж байгаа юм. Тэрбээр
дээрх албан тушаалд очихоосоо өмнө аймгийн Засаг даргын орлогчийн үүрэг
гүйцэтгэж байсан нэгэн аж. Тэрбээр энэхүү албан тушаалыг хашиж байхдаа
тендер шалгаруулах хуралд согтуу оролцож, түүгээр ч үл барам өрөөндөө
бие засаж ёс бус үйлдэл гаргасан учраас түүнийг албан тушаалаас нь
аргагүйн эрхэнд огцруулж байсан гэнэ.
Ийм
хүнийг Увс нутгийнхний шүтээн, амин сүнс нь болсон Увс нуурын сав
газрыг хөндөх, асар их хор хохирол дагуулж болохуйц ашигт малтмалын
хяналт шалгалт дээр түүнийг суулгасан нь бүр эхнээсээ л олон хардлагыг
дагуулжээ. Товчхондоо М.Ганбаатар газрын тосны хайгуулд хяналт шалгалт
хийх, хууль журмыг баримтлуулах өөрийн үүрэгт ажлаа хийхээсээ илүү
хувийн ашиг сонирхлоо гүйцэлдүүлсэн нэгэн гэдгийг нутгийн иргэд хэлж буй
юм. Тухайлбал, тэрбээр өнгөрсөн зун гэхэд газрын тосны хайгуулд хүнд
даацын дөрвөн машиныг нэг бүрийг нь сарын 12 сая төгрөгийн хөлстэйгээр
явуулж ихээхэн хэмжээний ашиг олсныг намынхан нөхөд нь ч хэлж байгаа юм.
М.Ганбаатар дарга 100 мянган
ам.доллароор юу хийх вэ
Түүнчлэн
газрын тосны хайгуулын бусад компанид шаардлагатай бүтээгдэхүүнүүдийг
өөрийн гар хөл болсон этгээдүүдээр дамжуулж "шахдаг” бизнес эрхэлдэг.
Жишээ нь "Монголиа Гладвилл Увс Петролеум” компани сумын малчдаас мах,
сүү зэрэг хэрэгцээт хүнсээ бэлэн мөнгөөр худалдаж авдаг байсан бол
сүүлдээ малчин сумын төвд "Хар Азарга” хэмээх хоршоо байгуулан түүгээр
дамжуулан худалдаа хийдэг өөрөөр хэлбэл шахааны суваг үүсгээд зогсохгүй
мал, мах нийлүүлсэн мөнгөө ч иргэд бүрэн гүйцэд авч чадаагүй гэж гомдол
мэдүүлдэг болсон гэх. Ямартай ч газрын тосны хайгууль хийж буй
компаниудын буянаар гэнэт баяжигчийн дүрд хувирсан М. Ганбаатар өөрийгөө
Макао орж мөрийтэй тоглож их хэмжээний мөнгө хожсон мэтээр нутгийн
иргэддээ тайлбар тавьдаг аж. Яг үнэндээ тэрбээр аймагтаа их гарын
мөрийтэй тоглоомчидийн эгнээнд зүй ёсоор багтдаг байна.
Ийнхүү
газрын тосны хайгуулын ашиг тус Увс нутгийн ард түмэнд биш архи ууж
ажлаасаа чөлөөлөгдсөн аймгийн Засаг даргын хуучин орлогч М.Ганбаатарт
илүү "наалдаж” байгаа бололтой. Ийн хэлхийн учир нь газрын тосны
бүтээгдэхүүн хуваах гэрээгээр аймгийн нийгмийн асуудлыг шийдэх дэмжлэгт
100 мянган ам. доллар гэж тусгасан байдаг бол М.Ганбаатарын ганц хүнтэй
газрын тосны төлөөлөгчийн газарт бас 100 мянган долларыг үйл ажиллагааны
зардал гэж олгохоор заасан ажээ. Тэгэхээр ганц хүнтэй төлөөлөгчийн
газар онгоц унаж, олон улсад салбараа нээдэггүй л юм бол ийм их мөнгийг
юундаа зарцуулах вэ гэдэг асуулт гарч ирж буй юм. Угтаа бол энэ бүхнийг
аймгийн удирдлагууд "лоббидож” хууль хяналтын гадуур үйл ажиллагаа
явуулах гэсэн хайгуулын компанийн авилгалын нэг хэлбэр байх магадлалтай
гэж хардаж байна.
Тухайлбал,
өнгөрсөн намар Мэргэжлийн хяналтын газрынхан газрын тосны хайгуулын
кэмп дээр шалгалт хийхэд хүний урманд үзүүлчих гэрчилгээ зөвшөөрөл, алга
дарам цаас ч байгаагүй ажээ. Уг нь захын нэг цайны газар хүртэл
гэрчилгээгээ ханандаа өлгөдөг байхад бүхэл бүтэн нэг аймгийн нутаг
дэвсгэрийн 80 хувийг хамарсан хайгуул хийх компани үзүүлэх ямар ч бичиг
баримтгүй , хэнэггүй зан гаргаж байгаагийн цаад учир нь төлөөлөгчийн
газар хувиарласан 100 мянган ам.долларын зарцуулалт дээрээс ил болох
болов уу.
Увс нуурын ай сав орчимд газрын
тосны илрэц байх магадлал бий юу
Ямартай
ч дээр нэр нь дурдагдсан гадны хөрөнгө оруулалттай компани 2015 онд
Засгийн газартай бүтээгдэхүүн хуваах гэрээг үзэглэж тус аймгийн "Увс-1”
талбайд 19720 ам метр талбайд газрын тосны хайгуул хийх тусгай зөвшөөрөл
авчээ.
Ингэхдээ
найман жилийн хугацаатай 800 гаруй сая ам.долларын хөрөнгө оруулалт
хийж газрын тосны хайгуул, олборлолт явуулахаар болчихоод байгаа нь
харамсалтай. Уг нь Увс нуурын ай сав газарт археологийн 40 мянга гаруй
дурсгалуудыг хадгалдаг учраас Юнескогийн Дэлхийн өвийн жагсаалтад 2003
онд бүртгэжээ. Тэгэхээр одоогийн Увс аймгийн Засаг дарга болон ИТХ-ын
удирдлагууд дэлхийн өвд хэдийнэ бүртгэгдсэн, дархан цаазат газар,
Монголын хамгийн гүн нуурын сав газарт хайгуулын зөвшөөрөл олгох
шийдвэрийг зөвшөөрч, улмаар Засгийн газар бүтээгдэхүүн хуваах гэрээ
байгуулсны цаана юу байна вэ. Энэ шийдвэр нь Увс нуурт цутгадаг гол,
горхиудын урсгалыг тасалж, тэр орчмын экологийн бүтцийг сүйтгэхгүй гэх
баталгаа бий юу. Байгаль орчинд үзүүлэх сөрөг нөлөөлөл, нөгөө талаас
эдийн засгийн үр ашгийг нь хэн хэрхэн тооцсон юм бэ? Ер нь тэр орчимд
газрын тосны илрэц байх магадлал бий юу гээд олон асуудал цааш хөвөрнө.
Ямартай ч Увс аймгийнхны хувьд нөхцөл байдал ийм л байна. Нутгаа удирдаж
байгаа хүмүүс нь ард түмнээ тоохгүй байгаа нь гадны компанийн хувьд
таатай явдал. Тиймээс л нутгийн удирдлагуудтай үгсэн хуйвалдаж удахгүй
болох сонгуулийг өнгөрөхөөр хүлээж байгаа нь нэг зүйлийг ойлгомжтойгоор
хэлээд өгч буй юм. Эцэст нь хэлэхэд газрын тосны хайгуул гэх их мөнгөний
уурхай ямар ч байсан Увс аймагт М.Ганбаатар гэх нэг саятанг төрүүлж
чадлаа. Тэрбээр газрын тосны хайгуулын "Монголиа Гладвилл Увс Петролеум”
компанитай найман жилийн гэрээ байгуулсан тухайгаа өөрөө ам алдан
ярьсан байдаг.
Ийм
хүн зохих ёсны хяналт шалгалт тавьж хуулийн хүрээнд Монгол Улсын
цаашилбал Увс аймгийн 80 гаруй мянган иргэний эрх ашгийг хамгаалж чадах
болов уу гэдгийг холбогдох албан тушаалт ан хийгээд аймгийн Засаг
ноёнтон Д.Цэндсүрэн нар анхааралдаа авахад илүүдэхгүй байх.
Эх сурвалж:
URL:
Сэтгэгдлүүд:
Сэтгэгдэл нэмэх
Санал асуулга
Тавантолгойн хувьцааг иргэдэд бэлнээр тараах нь зөв үү?
| Нью йоркын хөрөнгийн бирж | ||
| Нэр | Хаалт | Өөрчлөлт |
| BHP Billiton Ivanhoe Mines |
90.53 23.3 |
1.44 0.00 |
| Австралийн хөрөнгийн бирж | ||
| Нэр | Хаалт | Өөрчлөлт |
| General Mining Corp Aspire Mining Limited |
0.145 0.52 |
0.00 -0.02 |
| Лондонгийн хөрөнгийн бирж | ||
| Нэр | Хаалт | Өөрчлөлт |
| Petro Matd Limited polo Resources Limited |
123.5 5.4 |
0.00 0.02 |
| Хонконгийн хөрөнгийн бирж | ||
| Нэр | Хаалт | Өөрчлөлт |
| Mongolian Mining Corporation Mongolia Energy |
9.59 1.14 |
0.00 -0.06 |
| Торонтогийн хөрөнгийн бирж | ||
Вэб сайтыг Aureola
