- mram.gov.mn
- nea.gov.mn
- keestrackmongolia.mn
- erdenetmc.mn
- southgobi.mn
- mininginvestment.mn
- infomine.mn
- pam.gov.mn
- mn.mno.mn
- mmc.mn
- tsairt.mn
- energyresources.mn
- mongolgazar.mn
- monpolymet.mn
- international.mcs.mn
- erdenesmgl.mn
- tavantolgoi.mn
- mm.gov.mn
- tananimpex.mn
- investor.mn
- entree.mn
- mpi.mn
- absolutemining.mn
- adamasmining.mn
- uuluurhai.mn
- boroogold.mn
- sbt.mn
- ot.mn
- donbass.mn
- tanilgroup.mn
- baganuurmine.mn
- monmag.mn
- mining.mn
- cylpro.mn
- ewater.mn
- mera.mn
- digdog.mn
- guum.mn
- amc.mn
- miningmongolia.mn
- eitimongolia.mn
- mak.mn
- mongoliandiamondtool.mn
- lme.com
- altanrio.com
- bloomberg.com
- infomine.com
- sharyngol.com
- umamisf.com
- cengeolab.com
- noyonshish.com
- zamineservices.com
- tumurlug.e-darkhan.com
- mongolianminingjournal.com
- mnmining.net
Судлаач Ш.Батцэнгэл: Засаг иргэдийн бага орлоготойг далимдуулж сонгуулийн хожоо авах гэж байна
-Засгийн газраас хувьцааны талаарх энэ шийдвэрийг танилцуулахад хэрхэн хүлээж авсан бэ? гэдгээс яриагаа эхэлье.
-Хувьцааны талаарх энэ шийдвэрийг эдийн засаг судлаачид шүүмжлэлтэй талаас нь харж байгаа. Учир нь хувьцаа гэж чухам юу вэ? гэдэг асуултаас авч үзвэл хувьцаа гэдэг бол хөрөнгө орлогын нэхэмжлэлийг хэлдэг. Гэтэл "Эрдэнэс Таван Толгой” ХК-ийн үйлдвэрлэж, олборлох гэж буй газрын доорх нүүрс нь аж ахуйн эргэлтэд ороод борлуулалт болоогүй байгаа баялаг шүү дээ. Энэ баялгийг нэхэмжлэнэ гэдэг бол тэр орд газар нь эргэлтэд орох эсэх нь тодорхойгүй байгаа нөхцөлд хэлбэр төдий зүйлийг хувьцаа гэж олгоод, тэр хувьцааг нь буцаж авч хүмүүст мөнгө тарааж буй хэлбэр юм. Тэгэхээр үүний сөрөг үр дагавар нь нэгдүгээрт, хувьцааг тараая гэдэг асуудлыг хэзээ шийдсэн болон энэ тараасан хувьцаагаа буцаж худалдаж авна гэсэн шийдвэрийг хэзээ гаргасан бэ? гэдэг асуудал байгаа. Гэтэл үүнийг саяхан гаргачихаж байгаа юм. Тэгэхээр сонгуулийн сурталчилгааны энэ үед хувьцааг худалдаж авна гэдэг нь цаанаа өөрөө Монгол улс урт болон дунд, богино хугацааны нэгдсэн харилцан шүтэлцээ үгүй, зорилгогүй байгаагын илрэл. Аль стратеги, аль тактикийнх нь нэг хэсэг юм бэ, энэ асуудал байхгүй байгаа юм. Хоёрдугаарт, 1072 хувьцааны нэг хэсгийг худалдаж авна гэдэг бол өөрөө сонгуулийн хуулийг бараг зөрчсөнтэй адил зүйл юм.
-Хувьцааг худалдаж авснаар цаашдаа ямар үр дагавар гарах вэ?
-Хувьцааг иргэдээс худалдаж авахад ойролцоогоор 1.5 их наяд төгрөгийн эх үүсвэр хэрэгтэй болно. Энэ мөнгийг гаргавал нийгэм дээр хэд хэдэн бодит үр дүн гарна. Тухайлбал, эдийн засагт мөнгөний нийлүүлэлт өснө /инфляци болон бусад макро эдийн засгийн үзүүлэлтийг савалгаатай болгох талтай/ юм. Засаг сая маш бага орлоготой байгаа иргэдийн чадавхийг далимдуулж сонгуулийн хожоо авч, түүгээрээ эдийн засагт сөрөг үр дагавартай, маш боломжгүй гэж хэлж болохоор шийдвэрийг гаргачихлаа шүү дээ.
-Аливаа зүйл хоёр талтай байдагчлан сөрөг, боломжгүй зүйл их байгаа ч үүнээс эерэг зүйл харагдаж байгаа юу?
-Монголынхоо эдийн засгийн тасралтгүй эргэлдэж буй энэ цикл дээр эерэг болон сөрөг талыг буулгаад үзэхэд яг одоо манай улсын хувьд сөрөг тал нь хамаагүй их давамгайлж байна. Үүнийг хэдэн зүйлээр тайлбарлавал, манай улсад иргэн хүн тогтвортой орлоготой байх тухай бид дандаа ярьж байгаа. Үүний нэг давуу тал нь өнөөдөр мөнгөгүй байсан Дорж мөнгөтэй болж байгаа юм. Гэтэл тэр мөнгөөр тухайн хүн юу хийх вэ? Энэ нь нэг үгээр бол хяналтаа алдсан зарлагын өсөлт юм. Иргэдийн орлого өссөнөөр бизнесийн байгууллагуудын орлого тодорхой хэмжээнд өснө. Гэхдээ тухайн бизнесийн байгууллагууд эргээд хөрөнгө оруулалт хийдэггүйд гол нь байгаа юм.
-Засгийн газраас саяхан гаргасан "Сайн хувьцаа арга хэмжээг хэрэгжүүлэх тухай 311 дугаар тогтоол”-ыг харахад энэ нь зах зээлийг хэр өөрчлөх зүйл вэ?
-Энэхүү арга хэмжээг санхүүжүүлэх зорилгоор 1.65 их наяд төгрөгийн үнэт цаасыг дотоодын зах зээлд гаргана гэсэн тогтоол гарсан. Энэ нь төсөв 870 орчим тэрбум төгрөгийн алдагдалтай үед дахиад 1.65 их наяд төгрөгийг гаргана гэдэг маш эрсдэлтэй зүйл. Тавдугаар сарын нэгдсэн төсвийн гүйцэтгэлийн мэдээгээр мөнгөн хөрөнгө харилцах дансны тоон дотор 750 сая долларын үлдэгдэл 850 тэрбум төгрөг харагдсан. Түүнээс энэ сард эхнээсээ зарцуулаад эхэлсэн байгаа юм.
-Арилжааны банкууд хувьцааны мөнгийг иргэдэд дамжуулж олгож байгаад ямар байр суурьтай байна вэ?
-Арилжааны банк бол санхүүгийн зуучлагч байгууллагын хувьд тодорхой хэмжээний шимтгэл авах нөхцлөөр ажиллаж байгаа. Үүнээс зөрчилдөөнтэй зүйл харагдахгүй л байна.
-Статистикаас харахад банкны салбарын чанаргүй зээлийн хэмжээ өссөн үзүүлэлттэй гарч байгаа. Энэ талаар?
-Энэ нь манай улсын ДНБ-ийг бий болгож буй үйлдвэрлэгч, хувь хүн, өрх гэрүүдийн орлого хуваарилалт маш эрс тэс байгаатай холбоотой юм. Учир нь бизнесийн байгууллагуудын харьцангуй цөөн тооны хүмүүс нь бизнесээ амжилттай эрхлээд явж байна. Гэтэл маш олон бизнес эрхлэгчид, хувь хүн, өрх гэрүүд зээл авсан. Энэ зээлийг буцаж төлөх асуудал гарахад орлого, баялаг, худалдан авалт, борлуулалтын хувьд төдийлэн найдвартай биш байгаа хэсэг бүлэг хүмүүс байдаг. Тэдгээрийн орлого эдийн засгийн энэ өсөлтийг эзэлж байгаа ч гэсэн масстай харьцуулахад цөөн хэсэг хүмүүс баялгийг шууд хуваарилаад авсантай шууд холбоотой юм.
-Ерөнхийдөө манай улсын эдийн засгийн дүр зургийг харахад хэр эрүүл байдалтай байна вэ?
-Сүүлийн жилүүдэд олон тулгууртай эдийн засаг гээд яриад байгаачлан манай улс төдийлэн олон тулгууртай болж амжаагүй байна. Энэ оны тавдугаар сарын статистик мэдээллээс харахад бидний уул уурхай, хөдөө аж ахуйн гаралтай боловсруулах бүтээгдэхүүний үйлдвэрлэл харьцангуй бага байна. Хөгжиж буй орнуудад аж үйлдвэрийн боловсруулах салбарын үйлдвэрлэл давамгайлдаг жишигтэй байдаг. Энэ нь бүтэц талаасаа харвал хэд хэдэн анхаарах зүйлүүд бий. Бүтцээ сайжруулж, бүтээгдэхүүнээ жигд үйлдвэрлэж байж тухайн улсын эдийн засаг тогтвортой найдвартай байх юм. Мэдээж гадаад худалдаа талаасаа эерэг сайн талууд байгаа мэт боловч бараа эргэлт буурсан байгаа нь сайн зүйл биш. Гэтэл саяхан гаргасан 20 хувийн бонд бол хадгаламжийн үнээс өндөр байгаа юм. Энэ тохиолдолд хүмүүс мөнгөн хадгаламж гэхээсээ илүүтэй бонд худалдаж авах сонирхолтой байна. Бонд худалдаж авч байгаа тохиолдолд банкинд олгож буй зээлийн хүүнээс бага боловч чухамхүү энэ бондийг гаргаснаар эдийн засагт хэрхэн нөлөөлж, ямар эх үүсвэрээс гаргаж байгаа талаар тодорхой мэдээлээч гэж Засгийн газарт хэлмээр байгаа юм.
Ярилцсанд баярлалаа.
Г.Хулан
URL:
Сэтгэгдлүүд:
Сэтгэгдэл нэмэх
Санал асуулга
Тавантолгойн хувьцааг иргэдэд бэлнээр тараах нь зөв үү?
| Нью йоркын хөрөнгийн бирж | ||
| Нэр | Хаалт | Өөрчлөлт |
| BHP Billiton Ivanhoe Mines |
90.53 23.3 |
1.44 0.00 |
| Австралийн хөрөнгийн бирж | ||
| Нэр | Хаалт | Өөрчлөлт |
| General Mining Corp Aspire Mining Limited |
0.145 0.52 |
0.00 -0.02 |
| Лондонгийн хөрөнгийн бирж | ||
| Нэр | Хаалт | Өөрчлөлт |
| Petro Matd Limited polo Resources Limited |
123.5 5.4 |
0.00 0.02 |
| Хонконгийн хөрөнгийн бирж | ||
| Нэр | Хаалт | Өөрчлөлт |
| Mongolian Mining Corporation Mongolia Energy |
9.59 1.14 |
0.00 -0.06 |
| Торонтогийн хөрөнгийн бирж | ||
Вэб сайтыг Aureola
