Ord.mn | Mongolian Mining
| English |  Mobile |  Rss

Горьдлого тээлгэж гар тосуулсан Оюу толгой

-Оюу толгойн хөрөнгө оруулалтын 4.4 тэрбум ам.доллар гадаад эзэдийнх нь халаасанд оржээ-

Т.ЖАНЦАН


Манай улсын эдийн засагт уул уурхайн салбар 16 жилийн өмнө 30 хувийн хамааралтай байв. Тэр үед зөвхөн "Эрдэнэт үйлдвэр” болон алтны шороон ордын цөөн компани, дотоодын эрчим хүчний нүүрс олборлогч Багануур, Шивээ-Овоо, Адуунчулуун гэсэн уурхай л ажиллаж байлаа. Тэгвэл өнөөдөр манай улсын эдийн засгийн 70-80 хувь нь уул уурхайгаас хамаарч, ашигт малтмалын үнийн уналт Монгол Улсад хямрал "бэлэглээд” байгаа. Эдийн засагч, судлаачид Монгол Улс уул уурхайн хэт хамаарлаас ангижирч эдийн засагтаа бүтцийн өөрчлөлт хийж эхлэх цаг болсон хэмээн анхааруулж буй. Гэвч уул уурхай ирэх 15-20 жилд манай улсын эдийн засагт голлох үүрэг гүйцэтгэнэ гэдэг. 

Энэ оны эхний хагас жилд манай улсын ДНБ 10.9 тэрбум ам.доллар болжээ. Ингээд өсөлт нь 1.4 хувьтай гарсан. ДНБ-ий хэмжээ 19 тэрбум ам.долларт хүрч байсан удаа бий. Өнөөдөр уул уурхай гэхээр л Оюу толгой, Тавантолгой орд монголчуудыг тэжээнэ гэж үе үеийн эх баригчид, популистууд тоть шиг давтаж ирлээ. Өөрөөр хэлбэл, монголчуудын түрийвч, хөрөнгө санхүүтэй холбоотой бүх зүйлд л найдвар тээж нэр нь цохиж явдаг болсон. Тухайлбал, ирэх оны улсын төсвийн төсөлд  эдийн засгийн өсөлтийг нэмэгдүүлэхэд Оюу толгойн далд уурхайн, Тавантолгойн төмөр замын,  Гацууртын алтны ордын зэрэг уул уурхайн томоохон төсөл гол үүрэг гүйцэтгэнэ гэж үзжээ. Мөн Тавантолгойн 450 мВт-ын цахилгаан станц, "ДЦС 3”-ыг 250 мВт-аар өргөтгөх төсөл нь Монгол Улсын эдийн засгийн бодит өсөлтийг  гурван хувьд хүргэх төсөөлөл хийгээд байна. Энд зөвхөн Оюу толгой төслийн талаар өгүүлье. Учир нь, уг төслийн эхний үе шат хэрэгжиж дуусаад зэс, алтны баяжмалын үйлдвэрлэл нь улсын төсөвт жил бүр  чамгүй орлого оруулахаар төсөөлөгдөх болсон билээ. Гэтэл Оюу толгойгоос сайн гэхээсээ саар мэдээ сонсогдох болоод байгаа. Ингээд Оюутолгой компанийн монголчуудад төрүүлж буй горьдлого, өнөөгийн байдлын талаар дор өгүүлье. 
Оюутолгойн далд уурхайн бүтээн байгуулалтын төсөл гацлаа. Энэ төсөл гацаагүй  бол монголчуудын түрийвчинд чамгүй мөнгө орж ирэх  байсан гээд бөөн асуудал дэгдсэн. Гэвч өнөөдөр гацаанаас гарч хөрөнгө оруулалт нь шийдэгдсэн ч тэр хүсч байсан мөнгө орж ирж эдийн засгийг тэтгээгүй л байна. Өнгөрсөн оны арванхоёрдугаар сард Оюу толгойн гүний уурхайн төслийн 4.4 тэрбум ам.долларын санхүүжилт шийдэгдэж  ёслол төгөлдөр гарын үсэг зурсан.  Энэ мөнгийг олон улсын 15 томоохон банк, хөрөнгө оруулагчид нийлж шийдэж өглөө гэж байв. Гэтэл "Оюу толгой” компани уг мөнгөний 4.3 тэрбум ам.долларыг өөрийн толгой компани "Туркойз Хилл”-д өгөх хувь нийлүүлэгчийн зээл төлөхөд  ашиглажээ. Иймд уг мөнгө Оюу толгойн хувь нийлүүлэгч гадаад эздийн халаасанд орсон аж. Тэгэхээр Оюу толгойн далд уурхайн хөрөнгө оруулалтаар дээрх хэмжээний мөнгө ирэх жилүүдэд орж ирж хямралын шуурга харанхуйлсан  эдийн засагт гэрэл гийгүүлэх амь тариа болно гэж найдах хэрэггүй болов. Гэтэл ирэх оны улсын төсвийн төсөлд ”Оюу толгой” далд уурхайн бүтээн байгуулалтын дээрх санхүүжилтээс 1.1 тэрбум ам.долларын хөрөнгө оруулалт хийнэ гэсэн горьдлого тээж тусгаад байгаа юм. 

"Оюу толгой” компанийн мэдээллээс үзвэл өнөөдөр гүний уурхайн бүтээн байгуулалтын ажил эрчимтэй үргэлжилж байгаа аж. Одоо тавдугаар  босоо амны нэвтрэлт, налуу амны малталтын ажил эхэлсэн гэнэ.  Тус компани энэ онд далд уурхайн бүтээн байгуулалтад 200 сая ам.долларын хөрөнгө оруулалт хийх тооцоо гарсан юм. Далд уурхайн барилгын ажилд одоогоор 1600 хүн ажиллаж байгаа бөгөөд оны төгсгөлд 2400 болгох мэдээлэл байна. 

Ирэх онд уул уурхайн салбар нэг их наяд гаруй төгрөг улсын төсөвт төвлөрүүлэх тооцоо бий. Үүний 462 тэрбум төгрөгийг "Оюу толгой” компани 850 мянган тонн зэсийн баяжмал үйлдвэрлэж бүрдүүлэх нь. Нэг ёсондоо уул уурхайн салбарын орлогын бараг талыг нь дангаараа бүрдүүлэх найдлага төрүүлж буй юм. Гэтэл "Оюу толгой” компани сүүлийн үед үйлдвэрлэж байгаа баяжмал дахь зэс, алт, мөнгөний агууламж буурсан мэдээлэл удаа дараа хийх болсон. Тус компанийн мэдээлснээр ил уурхайн гуравдугаар үе шатанд зэс, алтны агууламж бага аж. Одоо дөрөвдүгээр үе шатны хөрс хуулалт эхлээд байгаа гэнэ. Хүдэр дэх металын агууламж багассан тул зэсийн үйлдвэрлэл нь 9.9, алтных 47.1 хувиар тус тус буурчээ. Энэ хэрээр улсын төсөвт оруулах татвар нь буурна гэсэн үг. Ингээд энэ онд манай улсын экспортын хэмжээ 14.4 хувиар буурч дөрвөн тэрбум ам.доллар болох тооцоо гарлаа. Тэгвэл зэс, алтны өндөр агуулгатай дөрөвдүгээр үе шатны хүдэр олборлож эхлэх үед манай улсын татварын орлого нэмэгдэнэ гэсэн горьдлого төрүүлж байна. Харин зэс, алтны агууламж нь буурсан хэвээр байвал Монгол Улсын ашигт малтмалын экспортын хэмжээ энэ жилийнхээс 4.4 хувиар буурах төлөв ажиглагдаж байгаа юм. Эцэст нь хэлэхэд, Оюу толгойн мөнгө монголчуудыг эдийн засгийн хямралаас гарахад тус болохгүй нь  бололтой. Өөрөөр хэлбэл, горьдлого тээж гараа тосоод  ч нэмэргүй нь.

Эх сурвалж: www.assa.mn
Горьдлого тээлгэж гар тосуулсан Оюу толгой
Та Like дарж уул уурхайн мэдээллийг өдөр болгон facebook-ээр дамжуулан авах боломжтой


URL


АНХААРУУЛГА: Уншигчдын бичсэн сэтгэгдэлд Ord.mn хариуцлага хүлээхгүй болно. ХХЗХ-ны журмын дагуу зүй зохисгүй зарим үг, хэллэгийг хязгаарласан тул ТА сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууны хэм хэмжээг хүндэтгэнэ үү. Хэм хэмжээг зөрчсөн сэтгэгдлийг админ устгах эрхтэй. Сэтгэгдэлтэй холбоотой санал гомдлыг 7711-0505 утсаар хүлээн авна.

Сэтгэгдлүүд:

Сэтгэгдэл нэмэх
Шинэ мэдээ
Хулгайг цэгцэлснээр Үндэсний баялгийн сангийн хөрөнгө арвижлаа

  Үндэсний баялгийн сангийн тухай хууль батлагдсанаар 2025 оны эцсийн ...

2026 оны 02 сарын 13, 12 цаг 20 минут
Төмөр Замын Их Сургуулийг долоон мэргэжлээр 92 оюутан төгсөж, дипломоо гардан авчээ

Төмөр замын Их сургууль их сургууль болсноосоо хойш анхны төгсөлтөө ...

2026 оны 02 сарын 11, 15 цаг 04 минут
ЗЭСИЙН ҮҮСМЭЛ ОРДЫН ӨГӨӨЖИЙН 60 ХУВИЙГ АРД ТҮМЭНД НОГДУУЛНА

  Ухаа худаг, Нарийнсухайт, Тавантолгойн бүлэг ордын нэг Барууннаран ...

2026 оны 02 сарын 10, 14 цаг 07 минут
Энэтхэгт нүүрсний уурхай дэлбэрч, 25 хүн амиа алдав

  Энэтхэгийн Мегхалая мужид байрлах “хархны нүх” ...

2026 оны 02 сарын 10, 10 цаг 38 минут
Хятадад нарны эрчим хүчний үйлдвэрлэл нүүрснийхийг давах төлөвтэй

  БНХАУ-ын нарны эрчим хүчний үйлдвэрлэлийн нийт хүчин чадал энэ онд ...

2026 оны 02 сарын 09, 10 цаг 52 минут
Байгаль орчны аудитын тусгай зөвшөөрлийг цахимаар олгодог боллоо

  Байгаль орчны аудитын тусгай зөвшөөрөл олгох, сунгах үйл явцыг ...

2026 оны 02 сарын 09, 10 цаг 26 минут
2026 оны 02 сарын 06, 13 цаг 44 минут
“Эрдэнэс Тавантолгой” ХХК сард 2.04 сая тонн нүүрс борлуулсан байна

  БНХАУ-ын хилийн боомт хүртэл тээвэрлэн хүргэх нөхцөлтэй ...

2026 оны 02 сарын 05, 09 цаг 48 минут
Хууль бус алт олборлогчдод хатуу тэмцэх шаардлагатай гэв

  Аж үйлдвэр эрдэс баялгийн салбарын хяналтын улсын /ахлах / ...

2026 оны 02 сарын 04, 15 цаг 02 минут
"ЭТТ"-н таван БУЛХАЙ

  Хувийн халаасанд багтаж нэг, төрийн атганд багтаж нэг үзээд, олон ...

2026 оны 02 сарын 04, 12 цаг 13 минут
Монгол Улс энэ онд 90 сая тонн нүүрс экспортолно

  Монгол Улс энэ онд 90 сая тонн нүүрс, 1.9 сая тонн зэс, 9.4 сая ...

2026 оны 02 сарын 03, 15 цаг 27 минут
2026 оны 02 сарын 03, 15 цаг 20 минут
Японы геологчид газрын ховор элементийн том ордыг илрүүлжээ

  Японы геологчдын явуулсан хайгуулын явцад далайн 6 мянган метрийн ...

2026 оны 02 сарын 03, 10 цаг 31 минут
Япон, Их Британи улсууд чухал ашигт малтмалын салбарт хамтран ажиллана

  ТОКИО, 2026 оны хоёрдугаар сарын 2 /NHK/. Японы Ерөнхий сайд ...

2026 оны 02 сарын 02, 13 цаг 40 минут
Кубад газрын тос нийлүүлдэг улс орнуудад татвар ногдуулна

  ВАШИНГТОН, 2026 оны нэгдүгээр сарын 30 /TASS/. АНУ-ын ...

2026 оны 02 сарын 02, 09 цаг 43 минут
2026 оны 01 сарын 30, 16 цаг 20 минут
“Эрдэнэс Монгол” компани удирдах ажилтны тоогоо 32 хувиар бууруулсан гэв

  Алдагдал биш ашиг үйлдвэрлэдэг төрийн өмчит компани болох Засгийн ...

2026 оны 01 сарын 29, 15 цаг 12 минут
2026 оны 01 сарын 29, 10 цаг 13 минут
Монголын ашигт малтмалын тусгай зөвшөөрлийг ашиглан Казахстаны иргэн бусдыг залилж байна гэв үү

  Үндсэн хуулийн зургаадугаар зүйлд “Монгол Улсад газар, түүний ...

2026 оны 01 сарын 28, 14 цаг 02 минут
Алтны үнэ 5000 ам.доллароос давлаа

  МОСКВА, 2026 оны нэгдүгээр сарын 26 /RIA Novosti/. Унц алтны ...

2026 оны 01 сарын 26, 10 цаг 52 минут
Байгалийн баялаг ард түмний байнгын өмчлөлд байна гэж шинэ Үндсэн хуулийн төсөлд тусгажээ

  Үндсэн хуулийн шинэчлэл нийгэм, эдийн засагт нөлөөлөх нь сэдэвт ...

2026 оны 01 сарын 23, 17 цаг 20 минут
Япон, Европын Холбоо чухал ашигт малтмалын салбарт хамтран ажиллана

  ДАВОС, 2026 оны нэгдүгээр сарын 23 /NHK/. Япон болон Европын ...

2026 оны 01 сарын 23, 16 цаг 57 минут
2026 оны 01 сарын 20, 10 цаг 29 минут
Нүүрсний экспорт өссөн ч орлого нь буурлаа

  Монгол Улсын нүүрсний экспорт 2025 онд 89.71 сая тонн нүүрс ...

2026 оны 01 сарын 14, 11 цаг 06 минут
2026 оны 01 сарын 14, 09 цаг 34 минут
АНУ ОХУ-ын тугтай газрын тос тээвэрлэгч онгоцыг хураан авлаа

  Венесуэлийн газрын тосны салбартай холбоотой ОХУ-ын тээвэрлэгч ...

2026 оны 01 сарын 12, 10 цаг 05 минут
2026 оны 01 сарын 09, 13 цаг 29 минут
Венесуэлийн асуудлаас болж боловсруулаагүй газрын тосны үнэ унасаар байна

  АНУ-ын Ерөнхийлөгч Доналд Трамп Венесуэльд цохилт өгч, Ерөнхийлөгч ...

2026 оны 01 сарын 09, 10 цаг 20 минут
Алтны үнэ 2025 оны эхнээс 59 хувиар өсжээ

  Алтны үнэ 2024 оны 12 дугаар сард унц нь 2638.88 ам.доллар байсан ...

2026 оны 01 сарын 08, 14 цаг 00 минут
2026 оны 01 сарын 08, 13 цаг 59 минут
Энэтхэг ОХУ-аас газрын тос импортлохоо бууруулахгүй бол тариф нэмнэ гэж Трамп анхааруулав

  АНУ-ын Ерөнхийлөгч Доналд Трамп Энэтхэгт анхааруулга өгөхдөө ...

2026 оны 01 сарын 07, 11 цаг 18 минут
АНУ Венесуэлийн газрын тосноос хурдан хугацаанд ашиг олох боломжгүй

  Николас Мадурог АНУ-ын тусгай хүчин барьснаас хэдхэн цагийн дараа ...

2026 оны 01 сарын 07, 09 цаг 54 минут
94.6 сая тонн нүүрс экспортолжээ

  Манай улс өнгөрсөн онд 94.6 сая тонн нүүрс экспортолсныг Аж ...

2026 оны 01 сарын 06, 10 цаг 28 минут
2026 оны 01 сарын 05, 17 цаг 39 минут
Зэсийн ханш 14 мянган ам.доллар давж рекорд эвдлээ

  Зэсийн ханш ойролцоогоор тонн нь 12400 орчим ам.долларын ханштай ...

2025 оны 12 сарын 31, 13 цаг 28 минут
Өмнөд Солонгосоос АНУ-д чухал металл нийлүүлж эхэлнэ

  ВАШИНГТОН, 2025 оны арванхоёрдугаар сарын 30 ...

2025 оны 12 сарын 31, 12 цаг 42 минут
Хөшөөтийн уурхайн жолооч нар тонн нүүрсийг 0.56 ам.доллароор тээвэрлэж буйгаа эсэргүүцлээ

  Ховд аймгийн Дарви сумын нутагт үйл ажиллагаа явуулдаг “Мо Эн ...

2025 оны 12 сарын 30, 14 цаг 56 минут
Бэлчээрийн мал аж ахуйн өөрчлөлт шинэчлэлийг ахиулсан Өвөр Монголын шинэ туршлага

Өвөр Монголын Отог хошуу өдгөө 1.8 сая гаруй цагаан ямаатай, нэг сайн ...

2025 оны 12 сарын 30, 14 цаг 48 минут
Цагийн өнгөөр хурцлагдах “Талын эзэд”

Наран налайж, навчис бүжсэн намрын сүүлчийн өдрүүдэд “Шинэ ...

2025 оны 12 сарын 30, 14 цаг 40 минут
Малчдын орлогыг хэрхэн нэмэгдүүлж байна вэ

Хөдөө орон нутгийг хэрхэн сэргээн хөгжүүлэх вэ? Нутаг бэлчээр-мал-малчин ...

2025 оны 12 сарын 30, 14 цаг 36 минут
Мандал боомтын 24 цагийн хил дамнасан цахилгаан дамжуулалт

Мандал боомтоор дамжуулсан цахилгаан эрчим хүч анх хилийн цаанах бүс ...

2025 оны 12 сарын 30, 14 цаг 32 минут
Хил дамнасан ногоон “аялал”

“Саахалт айлын санаа нэг” гэдэг. Мөнхийн хөрш орнууд болох ...

2025 оны 12 сарын 30, 14 цаг 29 минут
Аргыг нь олж асуудлыг шийдэх нь

Нарны туяанд солонгорсон Номин ногоон талдаа Шинэхэн гэрүүд сувдраад ...

2025 оны 12 сарын 30, 14 цаг 27 минут
Өвөр Монгол орчин үеийн эрчимжсэн мал аж ахуйг хөгжүүлэхүй

Бид арваннэгдүгээр сарын эхээр ӨМӨЗО-ны бэлчээрийн даац хэтэрсэн асуудлыг ...

2025 оны 12 сарын 30, 14 цаг 25 минут
Өвөр Монголын малчид өвс тэжээлийн асуудлаа хэрхэн шийдэж байна вэ

Өвлийн уур анхны цастай хамт саатаж, Шинэ барга баруун ...

2025 оны 12 сарын 30, 13 цаг 03 минут
Хятадын хамгийн хүйтэн бүсэд баригдаж буй хурдны төмөр зам ашиглалтад оров

Хятадын хамгийн хойд хэсэгт баригдаж буй өндөр хурдны төмөр замын барилгын ...

2025 оны 12 сарын 30, 11 цаг 34 минут
Алшаа аймг дахь хөөргөх төвөөс нэг пуужингаар хоёр дагуул хөөргөв

2025 оны 11-р сарын 9-ний үдээс өмнө 11:32 цагт Жүнке Аэрокосмикийн ...

2025 оны 12 сарын 30, 11 цаг 31 минут
2025 оны 12 сарын 25, 15 цаг 36 минут
2025 оны 12 сарын 23, 18 цаг 09 минут
“Оюутолгой”-н гэрээг сайжруулах чиглэл өгсөн тогтоолын төслийг байнгын хороогоор хэлэлцэнэ

  Баасан гаргийн нэгдсэн чуулганаар Оюутолгойн хянан шалгах түр ...

2025 оны 12 сарын 23, 15 цаг 33 минут
http://www.ord.mn

Санал асуулга

Тавантолгойн хувьцааг иргэдэд бэлнээр тараах нь зөв үү?

Зөв
Буруу
Мэдэхгүй

 
Ханшийн мэдээ
Гадаад хувьцаа
Нью йоркын хөрөнгийн бирж
Нэр Хаалт Өөрчлөлт
BHP Billiton
Ivanhoe Mines
90.53
23.3
1.44
0.00
Австралийн хөрөнгийн бирж
Нэр Хаалт Өөрчлөлт
General Mining Corp
Aspire Mining Limited
0.145
0.52
0.00
-0.02
Лондонгийн хөрөнгийн бирж
Нэр Хаалт Өөрчлөлт
Petro Matd Limited
polo Resources Limited
123.5
5.4
0.00
0.02
Хонконгийн хөрөнгийн бирж
Нэр Хаалт Өөрчлөлт
Mongolian Mining Corporation
Mongolia Energy
9.59
1.14
0.00
-0.06
Торонтогийн хөрөнгийн бирж
 
Шинэ бүтээл

“Этик” продакшны залуус "улсын нууц"-ыг сөхлөө
Металлын ханшийн мэдээ
Нүүрсний ханшийн мэдээ
Уул уурхайн ТОП 25 компани