Ord.mn | Mongolian Mining
| English |  Mobile |  Rss

Баялгийн сангийн хууль “Эрдэнэс Монгол”-ын стратегийг өөрчилнө

 

Баялгийн сангийн хууль “Эрдэнэс Монгол”-ын стратегийг өөрчилнө

 

Уул уурхай түшиглэсэн эдийн засагтай, түүнээсээ орлогын хувьд үлэмж хамааралтай орнууд баялгийн сан байгуулах замаар хөгжлөө тогтвортой санхүүжүүлэх хөрөнгө оруулалт босгосон байдаг. Энэ жишгээр баялгийн өгөөж, хишгийг зөвхөн өнөөдөр үрээд өнгөрөх бус үр хүүхэд, хойч үедээ хуримтлуулдаг. Ингэж хөгжсөн орнууд эрдэс, түүхий эдийн үнэ уруудах үеийг, аль эсвэл эдийн засгийн хямрал нүүрлэсэн ч түүнийг дөмөгхөн даваад гарч чаддаг. Гэвч ийм орны нэгээр Монгол Улс тооцогдох хэмжээнд хүрээгүй байна. ДНБ-ий хэмжээ нь 1990 онд 2.2 их наяд төгрөг байсан бол 2018 оны байдлаар 27.9 их наяд төгрөгт хүрсэн ч энэ хугацаанд бид өөрсдийгөө хүндхэн байдлаас аварч гарах хэмжээний "хадгаламж”-тай болж чадсангүй. Баялгийн санг банкны хадгаламжтай зүйрлэж болох бөгөөд 2010 оноос хойш бидний амьдарч буй гараг дээр 26 сан шинээр байгуулагдсан байдаг.

Харин одоо 24 улс баялгийн сан байгуулахаар хэлэлцэж байгааг "Хөрөнгө оруулагч үндэстэн” чуулганы үеэр "Эрдэнэс Монгол” компанийн Бизнесийн стратегийн төлөвлөлт эрхэлсэн дэд захирал О.Одбаяр ярьсан юм. Тэрбээр "Баялгийн сан ба тэтгэврийн тогтолцоо” нэгдсэн хуралдааны үндсэн илтгэлийг хэлэлцүүлж, баялгийн сангийн хуулийн төслийн талаар олон нийтэд мэдээллээ хуваалцсан юм.

Баялгийн сантай болох талаар манай улс 2010 оноос хойш эрчимтэй ярьж ирсэн. Хэдий тийм боловч сонгуулийн мөчлөг, уул уурхайн бүтээгдэхүүний үнийн уналт, төсвийн алдагдал, засаглал зэрэг нь баялгийн сангаа баяжуулахад саад тээг болсоор өдий хүргэв. Манай улсад баялгийн санг орлох хэмжээний хоёр сан бий. Төсвийн тогтворжуулалтын сан, ирээдүйн өв сангаар дамжуулан нөхөн сэргээгдэхгүй эрдэс баялгаас төсөвт төвлөрүүлсэн орлогыг өнөө болон хойч үеийнхэндээ тэнцвэртэй хуваарилахаар эрх зүйн орчныг нь бүрдүүлсэн. Гэвч энэ нь баялгийн сангийн хэмжээнд бус эрсдэлийн сан маягтай байна.

Төсөвт тусгаснаар ирээдүйн өв сангийн энэ оны орлого нэг их наяд төгрөг бол зарлага нь хагас их наяд. Уул уурхай, хүнд үйлдвэрийн сайд Д.Сумъяабазар "Дэлхийн олон улс орон хөгжлийн баялгийн сантай. Хуримтлал гэдэг халамжийн бодлого биш. Олон улсад үндэсний баялгийн сангаар дамжуулж, нийгмийн олон салбараа дэмждэг. Бид баялгийн сангийн тухай ярих цаг болсон” гэж өгүүлсэн. Түүний хувьд Баялгийн сангийн тухай хуультай байснаар бид санхүүгийн хувьд илүү хариуцлагатай байна гэж үздэг. Гэвч дөрвөн бүлэг, 14 зүйлтэй хуулийн төсөл 2018 оноос хойш өнөөдрийг хүртэл УИХ-ын босго давж чадсангүй.

О.Одбаяр "Баялгийн сангийн тухай хуулийн төслийг баталснаар ашигт малтмалын салбараас олох орлого нэмэгдэж, үр ашигтай хөрөнгө оруулалт хийж, төрийн өмчит компаниудын ашигт ажиллагаа нэмэгдэх боломж бүрдэнэ” гэж онцолсон. Ирээдүйн өв сангийн тухай хууль 2016 онд батлагдсан, хэдий ч нөгөө талд Баялгийн сангийн шинэ эрх зүйн орчин бий болох хүлээлт үүсээд буй. Үндэсний баялгийн санг "Эрдэнэс Монгол” компанийг түшиглэн байгуулахад Баялгийн сангийн тухай хуультай байснаар төрийн өмчит компанийн орлогын тодорхой хэсгийг нэг цэгт төвлөрүүлнэ. Энэ сан Норвеги, Кувейт, Хятадын баялгийн сантай эн зэрэгцэхгүй ч тэдний замаар замнахад хөтлөх аж.

Дэлхийн хэмжээнд үйл ажиллагаа явуулж буй нийт сангуудын гуравны хоёр нь буюу 70 хувь нь байгалийн баялгийн орлогоос сангаа байгуулсан жишиг бий. Баялгийн сан нь төрийн өмчит хөрөнгө оруулалтын сан хэлбэртэй. Сан зорилгоосоо хамаараад тогтворжуулалтын, хуримтлалын, болзошгүй нөөцийн гэж ангилагддаг. Хөрөнгийн үзүүлэлтээрээ тэргүүлж буй сангуудын нэг нь Кувейт. Кувейтийн баялгийн сан Монгол Улсын нэг жилийн төсвийн орлогоос 134.5 дахин их байна.

Сангуудыг Норвегийн сан хөрөнгийн хэмжээгээрээ тэргүүлсээр. Норвегийн ДНБ 443 тэрбум ам.доллар байгаа бол манайх 11.4 тэрбум ам.доллар байна. Тус улсын нэг хүнд ногдох ДНБ 74 мянган ам.долларыг давжээ. Газрын тосны салбар нийт экспортынх нь 47 хувийг эзэлдэг бол манай улсад уул уурхайн эрдэс бүтээгдэхүүн экспортын 90 орчим хувийг бүрдүүлж байна. Дэлхий дахинд баялгийн сангууд хэдий хэмжээний мөнгөн хөрөнгөтэй байна вэ. Хамгийн том 10 баялгийн сан нь баялгийн сангуудын нийт хөрөнгийн 74 хувийг бүрдүүлэх бөгөөд 5.49 их наяд ам.долларын хөрөнгийг захиран зарцуулдаг байна.

• Хамгийн том 10 баялгийн сан нь нийт баялгийн сангуудын 74 хувьтай тэнцэх бөгөөд 5.49 их наяд ам.долларын хөрөнгийг захиран зарцуулдаг байна. 

• Ирээдүйн өв сангийн энэ оны орлого төслөөр нэг их наяд төгрөг бол зарлага нь хагас их наяд байхаар байна. 

• Норвегийн ДНБ 443 тэрбум ам.доллар байгаа бол манайх 11.4 тэрбум ам.доллар байна.

Олон улсын хөрөнгийн зах зээл дээр хөгжиж буй болон хөгжингүй орнуудын гаргасан бондын хамгийн том хөрөнгө оруулагч нь баялгийн сангууд байна. Баялгийн сан нь хөрөнгө оруулагчийн үүрэг гүйцэтгэдэг болсноос гадна хамгийн өндөр өгөөжтэй, эрсдэл багатай хөрөнгө оруулалтын хэрэгсэл рүү мөнгөө цутгах болсон. "Баялгийн сан бий болсноор хөрөнгийн зах зээлийн хөгжилд ч томоохон нөлөө үзүүлдэг. Мэргэжлийн хөрөнгө оруулагчийн эрэлт, хэрэгцээ их байна” хэмээн MIBG компанийн хөрөнгийн зах зээлийн гүйцэтгэх захирал А.Билгүүн хэллээ. Баялгийн сангийн тухай хуулийн төсөл улс төрийн нөхцөл байдлаас болоод гацаанд орсон гэж салбарынхан хэлж байна. Уул уурхай, хүнд үйлдвэрийн сайдын зүтгүүлсэн хуулийн төсөл энэ парламентын үед шийдэгдэх эсэхээс "Эрдэнэс Монгол”-ын стратеги төлөвлөгөө ч өөрчлөгдөх, үгүй нь шалтгаалах аж. Манай улсад нэр төдий бус жинхэнэ хуримтлал үүсгэдэг баялгийн сантай болох шаардлага бий. Уул уурхайн бүтээгдэхүүний үнэ үргэлж өндөр байхгүй. Төрийн өмчит компанийн орлого төсвийн зарлага болоод урсах бус харин баялгийн санд төвлөрч, энэ нь өнөө болон ирээдүйг санхүүжүүлэхэд илүү ач холбогдолтой юм. Баялгийн сан байгуулахаар зорьж буй 20 орны нэгт тооцогдохын тулд хууль эрх зүйн орчныг нь бий болгох цаг ирээд байна.

Б.Баяртогтох
Засгийн газрын мэдээ
 
Баялгийн сангийн хууль “Эрдэнэс Монгол”-ын стратегийг өөрчилнө
Та Like дарж уул уурхайн мэдээллийг өдөр болгон facebook-ээр дамжуулан авах боломжтой


URL


АНХААРУУЛГА: Уншигчдын бичсэн сэтгэгдэлд Ord.mn хариуцлага хүлээхгүй болно. ХХЗХ-ны журмын дагуу зүй зохисгүй зарим үг, хэллэгийг хязгаарласан тул ТА сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууны хэм хэмжээг хүндэтгэнэ үү. Хэм хэмжээг зөрчсөн сэтгэгдлийг админ устгах эрхтэй. Сэтгэгдэлтэй холбоотой санал гомдлыг 7711-0505 утсаар хүлээн авна.

Сэтгэгдлүүд:

Сэтгэгдэл нэмэх
Нэр:*
Сэтгэгдэл:
Bold Italic Underline Strike | Align left Center Align right | Insert smilies Insert link URLInsert protected URL Select color | Add Hidden Text Insert Quote Convert selected text from selection to Cyrillic (Russian) alphabet Insert spoiler
Батлах код: *
Шинэ мэдээ
Шинэ Зеланд уул уурхайн салбарт баримтлах бодлогоо өөрчиллөө

 Шинэ Зеланд улсын Засгийн газар 2019-2029 онд баримтлах уул уурхайн ...

Өнөөдөр, 18:01
Тавантолгойд төмөр зам ашиглалтад орсноор 37 орд эдийн засгийн эргэлтэд орно

 Монголчуудын өөрсдийн нөөц бололцоогоор барьж буй үндэсний томоохон ...

Өнөөдөр, 17:56
Ховор төрлийн хөх алмаазыг 14.9 сая ам.доллароор худалджээ

Энэ оны есдүгээр сард Өмнөд Африкийн Бүгд Найрамдах Улсад олборлосон 20.08 ...

Өнөөдөр, 17:51
Хятадууд үүдээ түр “хааж”, Монголын нүүрсний экспорт ДОЛОО орчим сая тонноор тасалдах нь

 Хятадууд дахиад гэдийвэл, Монголын нүүрсний экспорт тасалдах эрсдэл ...

Өнөөдөр, 17:26
Монгол Улсыг төлөөлөх эрхгүй этгээдүүд Рио Тинтогийнхонд ашигтай байдал үүсгэжээ

 -Өмгөөлөөгч Г.Батбаяр Монгол Улсыг 24 тэрбум. ам долларын өрнөөс ...

Өнөөдөр, 16:47
Ц.Нямдорж: "Оюутолгой"-н зогсоож болохгүй

“Оюутолгой”-н гэрээг цуцлах асуудал сүүлийн үед яригдаж ...

Өнөөдөр, 15:40
Ираны цөмийн байгууламжийн эсрэг хориг арга хэмжээг сэргээнэ

 ВАШИНГТОН. /TASS/.Фордо дахь Ираны уран баяжуулах байгууламжид ...

Өнөөдөр, 15:29
“Turquoise Hill Resources” компани мэдэгдэл гаргажээ

 ОТТАВА./Turquoise Hill/."Дархан Монгол Ногоон Нэгдэл” төрийн бус ...

Өнөөдөр, 14:41
Өнөөдөр, 14:33
Rio Tinto, TRQ: “Оюутолгой”-н гүний уурхайн төлөвлөгөө хууль зөрчөөгүй

 Монгол Улсад орж ирж буй гадаадын шууд хөрөнгө оруулалтын 70 гаруй ...

Өнөөдөр, 14:19
“Монголыг төлөөлөх эрхгүй хүмүүс Дубайн гэрээг байгуулсан”

   С.САРУУЛ   Нийслэлийн Захиргааны хэргийн анхан шатны ...

Өнөөдөр, 14:04
Шинжээч: Оюутолгой говийн усыг шавхаж, малчдын нүүдэлчин ахуйг устгаж байна

   Б.ДАМДИН-ОЧИР   НҮБ-ын гадаад өр, хүний эрхийн ...

Өнөөдөр, 13:47
“Бичигт” боомтыг АХБ-ны хөнгөлөлттэй зээлээр шинэчлэх шийдвэр гаргажээ

Засгийн газрын хуралдаанаас Бичигт хилийн боомтыг шинэчлэх тухай шийдвэр ...

Өнөөдөр, 12:18
Өнөөдөр, 12:11
Өнөөдөр, 12:06
Bloomberg: Рио Тинто төсөлд дахин цохилт өглөө

Rio Tinto Group Монголд дахин нэг толгойн өвчинтэй тулгарсан бөгөөд учир ...

Өнөөдөр, 11:35
Өчигдөр, 19:41
Салхитын мөнгөний ордтой холбоотой шүүгчид дуугарч эхэллээ

Тодруулбал, Улсын дээд шүүхийн шүүгч Д.Цолмон, Улсын дээд шүүхийн шүүгч ...

Өчигдөр, 18:36
Ховорт тооцогдох хөх очир эрдэнийг 15 сая ам.доллароор худалджээ

 Энэ оны есдүгээр сард Өмнөд Африкийн Бүгд Найрамдах Улсад олборлосон ...

Өчигдөр, 16:19
Иранд шатахууны үнийн өсөлтөөс болж хохирсон хүмүүст нөхөн төлбөр олгоно

 Иранд бензин шатахууны үнийн өсөлтөөс болж хохирсон иргэдэд нөхөн ...

Өчигдөр, 12:38
Цацраг идэвхт усыг далайд хаях нь асуудалгүй гэж үзэж байна

 Японы Засгийн газар Фүкүшима-1 атомын цахилгаан станцаас гарах бага ...

Өчигдөр, 12:33
“Оюунтолгой”-н далд уурхай зогсвол...

 -"Оюутолгой"-н гэрээнд өөрчлөлт оруулахтай холбоотой Ажлын хэсгийн ...

Өчигдөр, 11:37
"Дубайн гэрээ" дуусаагүй, гэхдээ...

Нийслэл дэх Захиргааны хэргийн шүүх өчигдөр /2019.11.19/ эсрэг тэсрэгийн ...

Өчигдөр, 11:37
Шинжээч: Оюутолгой говийн усыг шавхаж, малчдын нүүдэлчин ахуйг устгаж байна

 НҮБ-ын гадаад өр, хүний эрхийн асуудлаарх хараат бус шинжээч Хуан ...

Өчигдөр, 10:12
МАН-ын бүлэг Оюутолгойтой холбоотой асуудлыг хэлэлцжээ

   Т.САЙХАН   МАН-ын бүлэг өнөөдөр /11.18/хуралдаж, ...

2019 оны 11 сарын 18, 18 цаг 27 минут
Зэсийн үнэ буурах төлөвтэй байна

Лондоны металын бирж дээр энэ сарын 14-ний байдлаар нэг тонн зэсийн ...

2019 оны 11 сарын 18, 14 цаг 44 минут
Хятадын “Жин Тай Хэ” компани химийн хорт бодис хадгалж байсныг тагнуул ирлүүлжээ

Хэнтий аймгийн Бор-Өндөр сумын нутаг дэвсгэрт байрлах Хятадын 100 хувь ...

2019 оны 11 сарын 18, 13 цаг 15 минут
Нефть боловсруулах үйлдвэр барихад Энэтхэгээс дахин 236 сая ам.доллар зээлнэ

 Засгийн газрын ээлжит хуралдаанаар дараах асуудлуудыг хэлэлцэн ...

2019 оны 11 сарын 18, 08 цаг 25 минут
Орост нефтийн өөрийн өртөг 40 доллароос давсан нь хэр бодитой тоо вэ?

Орос улсад олборлож буй нефтийн өөрийн өртөг нь татварыг оролцуулан ...

2019 оны 11 сарын 15, 14 цаг 08 минут
Төрийн тахилгат уул Сутай хайрхан

Сутай хайрхан уулын ихэнх нь Говь-Алтай аймгийн Тонхил сумын нутагт оршдог ...

2019 оны 11 сарын 15, 13 цаг 00 минут
Эрдэнэт үйлдвэрлэлийн үндсэн үзүүлэлтүүд бүгд биелжээ

 Баялгийг бүтээгч Эрдэнэт үйлдвэрийн хамт олон  11-р сарын эхний ...

2019 оны 11 сарын 15, 12 цаг 18 минут
Б.Чойжилсүрэнгийн дүү Б.Балдорж хууль бусаар баяжуулах үйлдвэр барих гээд улайрч байна

 Дорноговь аймгийн Даланжаргал сумын нутаг бараг тэр чигээрээ ашигт ...

2019 оны 11 сарын 15, 11 цаг 50 минут
Нефтийн ханш нэг хувиар өсөхөд манай улсын ДНБ 0.1 хувиар буурдаг

Дэлхийн газрын тосны эрэлт 2025 он гэхэд өнгөрсөн онтой харьцуулахад 6.8 ...

2019 оны 11 сарын 15, 11 цаг 34 минут
Хятадын нүүрсний импорт он дуустал удааширч болзошгүй

2019 оны эхний арван сарын байдлаар Хятад улс 276.24 сая тонн нүүрс ...

2019 оны 11 сарын 15, 11 цаг 27 минут
Орост нефтийн өөрийн өртөг 40 доллароос давсан нь хэр бодитой тоо вэ?

 Орос улсад олборлож буй нефтийн өөрийн өртөг нь татварыг оролцуулан ...

2019 оны 11 сарын 15, 10 цаг 39 минут
УИХ-ын гишүүд уурхайг хянуулахаас жийрхсэн үү

Эрдэс баялгийн салбарын тухай хуулиудад нэмэлт, өөрчлөлт оруулах тухай ...

2019 оны 11 сарын 15, 10 цаг 02 минут
2019 оны 11 сарын 14, 16 цаг 07 минут
Дэлхийн зах зээлд байгалийн ШИНГЭРҮҮЛСЭН ХИЙН илүүдэл үүсжээ

Байгалийн шингэрүүлсэн хийг түлшний ирээдүйтэй, өртөг өндөр төрөл хэмээн ...

2019 оны 11 сарын 14, 15 цаг 54 минут
Төмөр замын хэрэг буюу аудитын дүгнэлт

 Үндэсний аудитын газраас Хөгжлийн банкны үйл ажиллагаанд хийсэн ...

2019 оны 11 сарын 14, 13 цаг 04 минут
Тавантолгой түлш ХХК-ийн авто бааз нээлтээ хийлээ

Тавантолгой түлш ХХК-ийн авто баазын нээлт өнөөдөр боллоо. Тус компани ...

2019 оны 11 сарын 14, 11 цаг 45 минут
Боловсруулах үйлдвэрээ дэмжих бус сөхрүүлэх төлбөрт “баяртай” гэж хэлье

 ҮНДСЭН ХУУЛИЙН ЦЭЦИЙН ИХ СУУДЛЫН ХУРАЛДААНЫ ШИЙДВЭР АЛДАГДАЛ НЬ ХОЁР ...

2019 оны 11 сарын 14, 10 цаг 54 минут
Дэлхийд огт амьдралгүй газар бий

Дэлхийн хаана ч амьдрал бий, микробууд хаана ч амьдраад сурчихсан гэж ...

2019 оны 11 сарын 13, 16 цаг 33 минут
Монголд алмазын орд байдаг уу?

 Алмазын эх орон нь  Энэтхэг улс гэдгийг бид мэднэ. Гэхдээ Өмнөд ...

2019 оны 11 сарын 13, 16 цаг 25 минут
Газрын тосны үйлдвэрийн нэмэлт 236 сая ам.долларыг 20 жил төлнө

Газрын тос боловсруулах үйлдвэр барихад нэмэлт 236 сая ам.доллар ...

2019 оны 11 сарын 13, 15 цаг 34 минут
Рашаан булаг ширгэхийн хэрээр амины ус ховордоно

Уулын бэл, хяр зэрэг өндөрлөг хэсэгт буусан хур тунадасны ус газрын ан ...

2019 оны 11 сарын 13, 15 цаг 29 минут
Орон нутгийн зарим зам хаагдахыг анхааруулж байна

Ихэнх нутгаар цасан шуурга шуурч, хүйтрэх тул халтиргаа гулгаа ихэсч, зам, ...

2019 оны 11 сарын 13, 15 цаг 15 минут
ОХУ-тай байгуулах иж бүрэн стратегийн түншлэлийн гэрээг батлах хуулийн төслийг өргөн барина

Монгол Улс, ОХУ-тай иж бүрэн стратегийн түншлэл байгуулах гэрээнд хоёр ...

2019 оны 11 сарын 13, 13 цаг 27 минут
Нүүрсний экспорт 10 сая орчим тонноор дутах нь

Манай улсаас урд хөрш рүү экспортолсон нүүрсний хэмжээ эхний хагас жилийн ...

2019 оны 11 сарын 13, 11 цаг 52 минут
Жоншны уурхайгаас цогцос олджээ

 Энэ сарын 7-ны өдөр аймгийн Цагдаагийн газарт Дундговь аймгийн ...

2019 оны 11 сарын 12, 19 цаг 44 минут
Асад: Газрын тос дээрэмдэж байгаа нь АНУ-ын түрэмгий бодлогын жишээ

 АНУ тэргүүтэй олон улсын эвсэл иргэний дайны хөлд нэрвэгдсэн Сирид ...

2019 оны 11 сарын 12, 19 цаг 23 минут

Санал асуулга

Тавантолгойн хувьцааг иргэдэд бэлнээр тараах нь зөв үү?

Зөв
Буруу
Мэдэхгүй

 
Ханшийн мэдээ
Гадаад хувьцаа
Нью йоркын хөрөнгийн бирж
Нэр Хаалт Өөрчлөлт
BHP Billiton
Ivanhoe Mines
90.53
23.3
1.44
0.00
Австралийн хөрөнгийн бирж
Нэр Хаалт Өөрчлөлт
General Mining Corp
Aspire Mining Limited
0.145
0.52
0.00
-0.02
Лондонгийн хөрөнгийн бирж
Нэр Хаалт Өөрчлөлт
Petro Matd Limited
polo Resources Limited
123.5
5.4
0.00
0.02
Хонконгийн хөрөнгийн бирж
Нэр Хаалт Өөрчлөлт
Mongolian Mining Corporation
Mongolia Energy
9.59
1.14
0.00
-0.06
Торонтогийн хөрөнгийн бирж
 
Шинэ бүтээл

"Монголын Геологийн есөн эрхэм" номын нээлт боллоо
Металлын ханшийн мэдээ
Нүүрсний ханшийн мэдээ
Уул уурхайн ТОП 25 компани