Ord.mn | Mongolian Mining
| English |  Mobile |  Rss

20 жилийн өмнөх хийн хоолойн ТЭЗҮ В.Путины ширээн дээр эргэн ирэх нь

Байгалийн хийн хоолойг Монголын газар нутгаар дайруулах тухай сэдэв шинэ зууны эхээр буюу 2000 онд бүр Техник эдийн засгийн үндэслэлийг /ТЭЗҮ/  боловсруулах түвшинд яригдаж байсныг сануулахад илүүц болохгүй биз ээ. Тодруулбал, 19 жилийн өмнө Ковыктагийн ордын лицензийг эзэмшиж байсан “Русиа Петролеум” компани байгалийн хийн хоолойг Монголын нутгаар дайруулан Хятадын хил рүү хүргэх хийн хоолойн урьдчилсан ТЭЗҮ-г боловсруулахдаа, яг одоогийн яригдаж буй хувилбар болох Трансмонголын төмөр зам болон авто замын дагуух тал нутгаар дайруулан байгуулах тухай яригдаж байсан юм. Тиймээс ч хийн хоолойн тухай сэдвийг “хуучин” гэж  тодотгоод байгаа хэрэг л дээ. Гэхдээ өнөөгийн нөхцөл байдлыг харахад хийн хоолойн тухай хуучин сэдэв Монголын нийгэм, эдийн засагт тулгамдсан асуудлуудыг шийдвэрлэх боломж бүхий гарц гэдэг утгаараа нэн шинээр дахин “эргэлтэд” орж байгаа дүр зурагтай. Сошиалаар сэвээд л, саваад л байдаг бусад сэдвүүд шиг урагшлахгүй ч ухрахгүй ч он оныг дамнасан хэвээр байх уу, эсвэл Монголын маргааш хийгээд нөгөөдрийг тэтгэх боломжит төсөл болж, биежих үү гэдэгт хэн хүнгүй анхаарал хандуулж байна. Эхэнд хэлсэнчлэн бараг 20 шахам жилийн өмнө ТЭЗҮ боловсруулагдах хүртэлх түвшинд хүрч байсан уг асуудал өнөөдрийн тухайд судалгааны шатанд байгаа гэдгийг тодотгоё.

2000-аад оны ОХУ-ын улс төрийн нөхцөлийг харахад өнөөдрийн В.Путины л эрх мэдлийн үе шүү дээ. Тэгэхээр асуудал ОХУ талаас бол эхнээсээ саад тээггүй байсныг үүнээс эрхбиш ойлгож болно. Байгалийн хийн хоолой дамжуулах асуудлыг цэвэр эдийн засгийн агуулга талаас шийдвэрлэх боломжгүй тул улс төрийн нөхцөл байдлыг анзаарч харах нь зүйтэй л дээ. Эргэн санахад,  2000 онд ТЭЗҮ мэндэлснээс хойш олон жилийн дараа  Н.Алтанхуяг Ерөнхий сайдаар ажиллаж байхдаа Санкт-Петербургийн Эдийн засгийн форумд оролцох үеэрээ мөнөөх л байгалийн хийн хоолойг Монголоор дамжуулах тухай санал тавьж байв. Нэг талаас энэ нь төр засгийн түвшний ээлжит санал мэт боловч нөгөө талаас байгалийн хийн хоолойн тухай сэдэв улс төрийн талбарт үргэлж шинээрээ, үргэлж анхан шатны түвшинд байсныг илтгэж байгаа юм.

Тэгвэл өнөөдөр аль түвшинд байна вэ гэж үү? Мөн л шинээрээ байна. В.Путин, Х.Баттулга нар Улаанбаатарт, бас Владивостокийн форум дээр уулзсаны дараа байгалийн хийн хоолойн сэдэв дахин баяжигдлаа. Хоёр орны эрчим хүчний сайд нар уг асуудлыг судлах ажлын хэсгийг байгуулахаар боллоо. Тэгэхээр нөгөөх ТЭЗҮ боловсруулж байсан үетэйгээ харьцуулвал асуудал хэлбэр талаасаа бол эргээд л  эхний шатнаасаа урагшилж байгаа харагдана. Агуулга талаасаа бол дорвитой урагшилж байж болох юм. ОХУ-ын холбогдох албаны хүмүүсийн байр суурийг харахад ингэж үзэх өнцгүүд байна.

ОХУ-ын Үндэсний эрчим хүчний институтийн захирал Сергей Правосудоваас сэтгүүлчид энэ асуудлаар лавлаж тодруулахад анхаарал татсан хариулт өгсөн байна. Тэрбээр “ОХУ-аас БНХАУ руу байгалийн хийн дамжуулах хоолойг Монголоор дайруулах тухай асуудал эхнээсээ л боломжтой гэж яригдаж байсан. Анх энэ тухай яригдахад Хятадууд эсрэг хандсан. Улаанбаатар дамжуулах эрх авах нь Бээжинд ямар нэг байдлаар дарамт үзүүлж магад гэсэн болгоомжлол байсан байх. Харин одоо Хятадууд Монголоос болгоомжлохоо больсонд асуудлын гол байх шиг байна” хэмээсэн байна. Сэтгүүлчид түүнээс БНХАУ яагаад болгоомжлохоо больсон юм бол хэмээн тодотгон асуухад “Хятадууд өөрсдийгөө хүчтэй тоглогч гэдгээ мэдсэн биз ээ. Тэгээд ч Монгол Улс Хятадын эсрэг юу л хийгээ аж. Ийм хоёр том орны дунд байгаа улс яаж ч чадахгүй шүү дээ” хэмээн байр сууриа илэрхийлсэн байх юм. Мөн тэрбээр “Сибирийн хүч-2”  хоолойг Алтайгаар дамжуулах боломж хэцүү байгаа талаар тодотгохдоо “Казахстан, Монгол хоёрын дундуур, өндөр уул бүхий нутгаар дайрах замд ЮНЕСКО-гийн дэлхийн өвд хамаарах газар байгаа нь нутгийн иргэдийн эсэргүүцэлтэй тулж байгаа. Уг газар нутагт байгаль орчинд хохиролгүйгээр хийн хоолой тавьж болно. Гэвч энэ яриа дэлхий даяар тархана. Тэртээ тэргүй барууныхан ОХУ-ын эсрэг байхад энэ нь нэмж асуудал үүсгэсэн хэрэг болно. Монголын нутгаар хийн хоолой дамжих нь Монголчуудад ашигтай. Төлбөр авахаас гадна өөрсдөө хийн хэрэглээгээ хангаж болно. “Сибирийн хүч-2” хоолойн асуудлыг Хятадын талтай 15 жил хэлэлцэж байна. Хятадын баруун нутаг Туркменистанаас хий авдаг. Өөрсдөө хоолойгоо бариад, хямд үнээр хий авч байгаа. Гэтэл Газпром Ямал-Ненецийн автономит тойргоос Европ руу хий нийлүүлдэг үнээрээ Хятадын баруун нутаг тийш хий нийлүүлье гэх юм бол Оросууд та нар яасан үнэтэй хий аваад ирэв ээ гэнэ шүү дээ. Хямд үнээр өгчихөөр Европ барьцана. Тэгэхээр хийн хоолойг Монголын нутгаар дайруулаад Хятадын зүүн хойд болон төвд хий хүргэх нь Туркменистантай ч өрсөлдөхгүй, давуу талуудтай” гэжээ.

Мөн ОХУ-ын Эрчим хүчний аюулгүй байдлын сангийн орлогч захирал Алексей Гривач хийн хоолойн асуудлаар байр сууриа илэрхийлэхдээ "Монголын талаас 2018 онд Дорнын эдийн засгийн форум дээр энэ саналыг  тавихад Хятадын талаас судалж үзэхийг мэдэгдсэн. Гэхдээ нэг жилийн хугацаанд ахицтай зүйлс байгаагүй. Харин сая Ерөнхийлөгч В.Путин өөр маршрут судалж үзэх чиглэл даалгавар өглөө. Орос, Монгол хоёр орны харилцаа стратегийн түвшинд шат ахисны дараа ийм үйл явц болж байна. Ер нь эрчим хүчний ийм том асуудлууд, төслүүд улс төрийн элемент заавал агуулж байдаг” гэсэн байна. 

Байгалийн хийг БНХАУ руу нийлүүлэх ОХУ-ын  холбогдох албаны хүмүүсийн хандлага, байр суурийг харахад ийм. 

Тэгвэл байгалийн хий авах  БНХАУ-д бодит эрэлт бий юу гэдэг асуудал анхаарал мөн татаж байгаа. Тус улс байгалийн хийн жилийн хэрэглээнийхээ 60 орчим хувийг дотоодоосоо хангаж буй, дээр нь “Сибирийн хүч-1” хийн хоолой энэ онд ашиглалтад орох гэж байхад нэмж хоолой барих асуудал нэлээд цаг хугацааны дараа л яригдах болов уу гэсэн байр суурийг доктор А.Даваасүрэн илэрхийлж байсан. Мөн эсрэгээрээ БНХАУ шүдний өвчин болсон агаарын бохирдлоо бууруулахын тулд байгалийн хийн хэрэглээгээ улам бүр нэмэгдүүлнэ. Тэгэхдээ БНХАУ-ын одоогийн нөөц ирээдүйн хэрэглээг нь хангаж дийлэхгүй. Тиймээс  ОХУ-аас авах хийн импортоо улам нэмэгдүүлнэ   гэж үзэх судлаачид ч байгаа юм.

Э.Болорхажид   

Эх сурвалж: Zindaa.mn  

20 жилийн өмнөх хийн хоолойн ТЭЗҮ В.Путины ширээн дээр эргэн ирэх нь
Та Like дарж уул уурхайн мэдээллийг өдөр болгон facebook-ээр дамжуулан авах боломжтой


URL


АНХААРУУЛГА: Уншигчдын бичсэн сэтгэгдэлд Ord.mn хариуцлага хүлээхгүй болно. ХХЗХ-ны журмын дагуу зүй зохисгүй зарим үг, хэллэгийг хязгаарласан тул ТА сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууны хэм хэмжээг хүндэтгэнэ үү. Хэм хэмжээг зөрчсөн сэтгэгдлийг админ устгах эрхтэй. Сэтгэгдэлтэй холбоотой санал гомдлыг 7711-0505 утсаар хүлээн авна.

Сэтгэгдлүүд:

Сэтгэгдэл нэмэх
Нэр:*
Сэтгэгдэл:
Bold Italic Underline Strike | Align left Center Align right | Insert smilies Insert link URLInsert protected URL Select color | Add Hidden Text Insert Quote Convert selected text from selection to Cyrillic (Russian) alphabet Insert spoiler
Батлах код: *
Шинэ мэдээ
Элегестийн нүүрс манайхаар дамжин Хятадад хүрэх нь Тавантолгойд нөлөөлөх үү?

 Биднийг  мөрөөдөл, төсөөлөлтэйгөө зууралдаж байх зуур бусад улс ...

Өчигдөр, 16:23
Ж.Эрдэнэбат Тост,Тосонбумбын нурууг тусгай хамгаалалтад авах дүйвээнээр лиценз авчээ

 Ж.Эрдэнэбатыг Ерөнхий сайд байхад Өмнөговь аймгийн Тост, Тосонбумбын ...

Өчигдөр, 15:37
Их хэмжээний түүхий нүүрс оруулахыг завджээ

 Засгийн газрын 62 дугаар тогтоолоор нийслэлрүү түүхий нүүрс ...

Өчигдөр, 15:25
Монголд "Роснефть" орж ирэх үү

 Ерөнхий сайд У.Хүрэлсүх "Роснефть" компанийн Ерөнхий захирал И.И ...

Өчигдөр, 13:44
Туркойз Хилл Ресурс: Гүнийн уурхайн бүтээн байгуулалтыг 2020 онд дуусгана

 Туркойз Хилл Ресурс компани 2019 оны гуравдугаар улирлын олборлолтын ...

Өчигдөр, 13:42
Европын сэргээн босголт хөгжлийн банк Монголын алтны төсөлд зээл олголоо

 Европын сэргээн босголт, хөгжлийн банкны Удирдах зөвлөлийн ...

Өчигдөр, 10:51
Оюу толгойн гэрээ Монголд ашигтай юу?

2018 оны 4-р сард хөгжлийн эдийн засагч (PhD), олон улсын хуульч ...

Өчигдөр, 10:01
Хятадын шинэ ордууд хийн хоолойг Монголоос ХОЛДУУЛЖ мэднэ

 -”ПетроЧайна Тарим” компани  байгалийн хийн шинэ ордыг ирэх ...

2019 оны 10 сарын 16, 18 цаг 38 минут
Галт уулс хүн төрөлхтөнд ялагджээ: Саяны галт уулсын нөлөөлөл

 Эрдэмтэд галт уулс болон геологийн идэвхтэй бусад голомтоос ялгарч ...

2019 оны 10 сарын 16, 17 цаг 05 минут
Зэс баяжуулах үйлдвэрийн бутлуурын машинд хүн унаж амиа алджээ

 Говьсүмбэр аймгийн Сүмбэр сумын Төмөр зам багийн "Хурын ногоон ...

2019 оны 10 сарын 16, 16 цаг 46 минут
НАСА-ын ахмад эрдэмтэн: Ангараг гарагт амьдрал байгааг 40 жилийн өмнө илрүүлсэн

 АНУ-ын сансар судлалын станц НАСА-д ажиллаж байсан эрдэмтэн Ангараг ...

2019 оны 10 сарын 16, 16 цаг 05 минут
Иран улс 40 тэрбум ам.долларын байгалийн хийн нөөц илрүүлжээ

 Иран улс 400 сая баррель буюу 40 тэрбум ам.долларын ашиг орлого ...

2019 оны 10 сарын 16, 15 цаг 45 минут
Криптовалют сонирхогчид төвлөрсөн бус санхүүгийн ажиллагааг ихээр сонирхож байна

 2017 оны эцэс гэхэд криптовалютын эргэн тойрон дахь сэтгэл ...

2019 оны 10 сарын 16, 15 цаг 37 минут
Ираны газрын тос тээвэрлэгч онгоц халдлагад өртжээ

 Улаан Тэнгист Саудын Арабын булангийн ойролцоо явсан Ираны газрын ...

2019 оны 10 сарын 16, 11 цаг 02 минут
Азотын давхар исэл, хүхрийн нэгдэл утааны хорыг нэмэгдүүлж эхэллээ

 Цаг уур, орчны шинжилгээний газраас аравдугаар сарын эхний долоо ...

2019 оны 10 сарын 16, 10 цаг 57 минут
“Сод Маргад” ХХК-ийн уул уурхайн хайгуулын үйл ажиллагааг түр зогсоов

 "Сод Маргад” ХХК нь Ховд аймгийн Дуут сумын Шивэр багийн нутаг ...

2019 оны 10 сарын 16, 10 цаг 22 минут
БНХАУ-ын нүүрсний импорт буурчээ

 БНХАУ-ын нүүрсний импорт есдүгээр сард 1.01 сая тонн нүүрс ...

2019 оны 10 сарын 16, 10 цаг 07 минут
“Эрдэнэт”-ээс оффшор руу шилжсэн гүйлгээнүүдийг АТГ шалгаж эхэллээ

 "Эрдэнэт үйлдвэр”-ийн 49 хувийг худалдан авсан асуудал, тус ...

2019 оны 10 сарын 16, 10 цаг 00 минут
УУЛ УУРХАЙН ТОЙМ: Хятадтай найрсаж буй Рио Тинто

 Бүтээгч үйлдвэрлэлгүй, мөнгө барагтай Монгол Улсын ганц төсөлд ...

2019 оны 10 сарын 16, 09 цаг 59 минут
2019 оны 10 сарын 15, 17 цаг 32 минут
2019 оны 10 сарын 15, 17 цаг 30 минут
Сайжруулсан түлшний 220 тэрбум төгрөг хаачив

 -Ц.Даваасүрэн сайд нүүрсний төсвийг зувчуулсан уу- ...

2019 оны 10 сарын 15, 16 цаг 05 минут
Өнгөрсөн шөнө угаарын улмаас 15 хүн хорджээ

 Өнөөдрийн байдлаар нийслэл хотын хэмжээнд угаарын хийд хордсон гэх ...

2019 оны 10 сарын 15, 15 цаг 40 минут
2019 оны 10 сарын 14, 17 цаг 51 минут
Шахмал түлш шатахаараа юу болдог вэ гэдгийг шинжлэх төхөөрөмж алга

 Нийслэл хот өнөө жил утаагүй өвөлжих бололтой хэмээн нэг хэсэг нь ...

2019 оны 10 сарын 14, 16 цаг 12 минут
Нийслэл хот руу түүхий нүүрс оруулж ирэхийг завджээ

 Улаанбаатар хот руу түүхий нүүрс оруулахыг хориглосон Засгийн газрын ...

2019 оны 10 сарын 14, 14 цаг 17 минут
Олборлогч аваргуудын зарж буй “бохир” актив

   Келли Гилблом   Их Британийн газрын тос, шат­даг хийн ...

2019 оны 10 сарын 14, 12 цаг 19 минут
Рио Тинто төмрийн хүдрээ анх удаа Хятадын боомтод юаниар худалдлаа

 Австралийн уул уурхайн томоохон компани Рио Тинто БНХАУ-ын хойд ...

2019 оны 10 сарын 14, 11 цаг 55 минут
Хаусны үнэтэй Хөтөлийн хувьчлал

Алдуурсан "Хөтөлийн цемент шохойн” үйлдвэрийг аргамжих шалтгаан-3 ...

2019 оны 10 сарын 14, 11 цаг 12 минут
3.1 тонн алт хаачсан бэ?

 Монголбанк энэ оны эхний есөн сарын байдлаар 11.2 тонн алт худалдан ...

2019 оны 10 сарын 14, 10 цаг 51 минут
2019 оны 10 сарын 14, 10 цаг 09 минут
Худал үнэлгээгээр ховор амьтдаа “ЦААЗАЛСААР” байх уу

Тусгай зориулалтаар энэ онд 86 угалз, 92 тэх агнуулах тогтоолыг Засгийн ...

2019 оны 10 сарын 14, 10 цаг 06 минут
Судлаач Ганаа: Ахиад л төмөр замын хэрүүл

 Манай төмөр замын хэрүүл хэзээ ч дуусахгүй бололтой юм. Яагаад гэвэл ...

2019 оны 10 сарын 14, 09 цаг 51 минут
Хятад улсын алтны гаралт 12 жил дараалан дэлхийд тэргүүлэв

 2018 онд Хятад улсын алтны гаралт 12 жил дараалан дэлхийд тэргүүлж, ...

2019 оны 10 сарын 14, 09 цаг 49 минут
"Хөтөл"-ийн хувьчлалаар ганц ч үг ганхийлгэхгүй байх шалтгаан гишүүн Д.Эрдэнэбатад бий юу?

Алдуурсан "Хөтөлийн цемент шохойн” үйлдвэрийг аргамжих шалтгаан-2 ...

2019 оны 10 сарын 12, 18 цаг 56 минут
2019 оны 10 сарын 12, 18 цаг 49 минут
Хоёр сарын хугацаанд ашигт малтмалын 73 лиценз цуцлагджээ

 Ашигт малтмал, газрын тосны газрын мэдээллээр найм болон есдүгээр ...

2019 оны 10 сарын 12, 17 цаг 11 минут
Оросууд өлсгөлөн баавгай Монголоос ирсэн гэв

Аравдугаар сар гарснаас хойш ОХУ-ын Сибирийн хэсэгт өлсгөлөн баавгайн аюул ...

2019 оны 10 сарын 12, 14 цаг 53 минут
Нефтийн үнэ 60 ам.доллар давжээ

Лондоны ICE биржийн арилжааны явцад “Brent” маркийн нефтийн ...

2019 оны 10 сарын 12, 13 цаг 46 минут
Авдраа нэг ухахад л аранжин зэсийн үйлдвэртэй болчихлоо

Өнгөрсөн пүрэв гаригийн жихүүндүү орой төвийн хэвлэл мэдээллийн ...

2019 оны 10 сарын 12, 12 цаг 49 минут
Зэсийн баяжмалын экспорт 6700 тонноор буурлаа

 Он гарснаас хойш буюу I-IX сарын хугацаанд нэг сая тонн зэсийн ...

2019 оны 10 сарын 11, 18 цаг 25 минут
"Хөтөл цемент шохой" үйлдвэрийг 1,386,106,400 төгрөгөөр хувьчилжээ

"Хөтөл цемент шохой" үйлдвэрийг 1,386,106,400 төгрөгөөр хувьчилжээ. Тухайн ...

2019 оны 10 сарын 11, 16 цаг 25 минут
Ашигт малтмалын тусгай зөвшөөрлийн төлбөрөөр 36 тэрбум төгрөг олно

Улсын хэмжээнд 7.9 сая га талбайд ашигт малтмалын ашиглалтын 1683,  ...

2019 оны 10 сарын 11, 16 цаг 17 минут
Аргентин улсын Засгийн газар “Миллениал” литийн төсөлд татварын хөнгөлөлт үзүүллээ

Аргентин улсын Үндэсний уул уурхайн яам "Миллениал” литийн төсөлд зарим ...

2019 оны 10 сарын 11, 16 цаг 12 минут
Зэсийн баяжмалын экспорт 6700 тонноор буурлаа

Он гарснаас хойш буюу I-IX сарын хугацаанд нэг сая тонн зэсийн баяжмал ...

2019 оны 10 сарын 11, 16 цаг 07 минут
“Энержи ресурс”-ийн үнэгүй өгсөн 800 мянган тонн нүүрсний цаана юу нуугдаж байна вэ?

 Хотын утааг бууруулах үүрэгтэй шахмал түлш нь хүний амь хороож, ...

2019 оны 10 сарын 11, 15 цаг 13 минут
Шахмал түлшний ард ноцтой “хэрэг”-үүд өрнөж байна

 Утаа гээч намраас хавар хүртэл Улаанбаатарын иргэдийн зовлон гамшиг ...

2019 оны 10 сарын 11, 15 цаг 06 минут
2019 оны 10 сарын 10, 18 цаг 09 минут
2019 ОНЫ БАЙДЛААР ОЮУТОЛГОЙГООС ГАРСАН БАЯЛГИЙН МӨНГӨН ХЭМЖЭЭ

 1. 8 ТЭРБУМ ДОЛЛАРЫН БАЯЛАГ (250 ТН АЛТТАЙ ТЭНЦЭХ)

2019 оны 10 сарын 10, 17 цаг 29 минут
Монголчуудын мөрөөдөл биелэх цаг асуй

 Монгол Улсад газрын тос боловсруулах үйлдвэр барих төсөлд 236 сая ...

2019 оны 10 сарын 10, 17 цаг 20 минут

Санал асуулга

Тавантолгойн хувьцааг иргэдэд бэлнээр тараах нь зөв үү?

Зөв
Буруу
Мэдэхгүй

 
Ханшийн мэдээ
Гадаад хувьцаа
Нью йоркын хөрөнгийн бирж
Нэр Хаалт Өөрчлөлт
BHP Billiton
Ivanhoe Mines
90.53
23.3
1.44
0.00
Австралийн хөрөнгийн бирж
Нэр Хаалт Өөрчлөлт
General Mining Corp
Aspire Mining Limited
0.145
0.52
0.00
-0.02
Лондонгийн хөрөнгийн бирж
Нэр Хаалт Өөрчлөлт
Petro Matd Limited
polo Resources Limited
123.5
5.4
0.00
0.02
Хонконгийн хөрөнгийн бирж
Нэр Хаалт Өөрчлөлт
Mongolian Mining Corporation
Mongolia Energy
9.59
1.14
0.00
-0.06
Торонтогийн хөрөнгийн бирж
 
Шинэ бүтээл

"Монголын Геологийн есөн эрхэм" номын нээлт боллоо
Металлын ханшийн мэдээ
Нүүрсний ханшийн мэдээ
Уул уурхайн ТОП 25 компани