Хятадын хойд нутгаас байгалийн хийн томхон орд илрүүлжээ. Синьхуа агентлагийн мэдээлснээр, Шаньси мужид 545 тэрбум шоо метр шатдаг нөөц олсон байна. Түрүүнд нь2006 онд эндээс нүүрсний том орд илрүүлж, харин цаашдын судалгаа нь шатдаг хий байгааг харуулжээ.

Шаньси мужийн газар, байгалийн нөөцийн албаныорлогч захирал Жоу Жипэний хэлснээр, уг орд газраас 241 тэрбум шоо метр нүүрсний хий, 304 тэрбум шоо шатдаг занарын хий илрүүлсэн байна. Энэ бүс нутаг тус оронд нүүрсний нөөцөөрөө хоёрт ордог бөгөөд харин нүүрс болон шатдаг занарын хийн нөөц 12,7 их наяд шоо метрээр үнэлэгдэж байгаа гэнэ. Синьхуа агентлагийн дурдсанаар, Шаньси мужид шатдаг хийн ордуудыг эрж хайх ажил эрчимжсэн бөгөөд учир ньХятад улс эрчим хүчний илүү цэвэр эх сурвалжид шилжих бодолтой байгаа юм.

Томхон орд илрүүлсэн нь "Сибирийн хүч” гэдэг хий дамжуулах хоолой барих төлөвлөгөөг тасалдуулахгүй, гэхдээ Хятадад оросын хий нийлүүлэлтийг нэмэгдүүлэх бусад хамтарсан төслийг эргэлзээтэй болгоно гэж Оросын үндэсний эрчим хүчний аюулгүй байдлын сангийн тэргүүлэх шинжээч Юрий Юшков хэлсэн байна.

"Сибирийн хүч” хий дамжуулах хоолой барих тухай хуваарьт нэгэнт гарын үсэг зурсан бөгөөд энэ хоолойгоор хий нийлүүлэхэд ямар чаюул учрахгүй” гэж шинжээч ярьжээ.

Төслийг 2019 оны сүүлчээр хэрэгжүүлж, энэ хоолойгоор Оросоос жил бүр 38 тэрбум шоо метр хий нийлүүлэхээр төлөвлөж байгаа юм. "Сибирийн хүч” хоолой барих ажлыг түргэтгэж, энэ жил урьд нь төлөвлөсөн 1108км биш, харин1300 км хоолой барина гэж өнгөрсөн пүрэв гарагт "Газпром” кoрпорацынхан мэдэгдсэн байна.Тус корпорацын төлөвлөж байгаагаар, Хятадад хий худалдах хэмжээг 60 тэрбум шоо метр болгож нэмэгдүүлэхээр төлөвлөж байгаа ч, Хятадад шинэ орд илэрсэн нь үүнд саад болж мэдэх юм. Хятад улс Оросоос хий авах шинэ төслүүдийн талаар хийх хэлэлцээг хойшлуулахаар түрүүнд нь шийдвэрлэсэн тухай мэдээллийн EADaily агентлаг бичсэн байна.

"Хэрвээ нөөц нотлогдвол,арван жилийн туршид Хятад улс орд газраас жил бүр 50 тэрбум шоо метр хий олборлож чадна”, энэ нь тус орны жилийн 200 тэрбум шоо метр хэрэгцээний дөрөвний нэг юм. Ингэхдээ импорт 40%-иас хэтрэхгүй, харин Хятад улс олборлолтоо нэмэгдүүлнэ гэж Игорь Юшков хэлсэнбайна.

Янз бүрийн прогнозоос үзвэл,2020 он гэхэд тус оронд бүр 260-300 тэрбум шоо метр хий шаардагдаж болох ч,энэ прогноз биелэхгүй байж мэднэ. Учир ньХятадын хойд нутгийн орд газар нь мөноросын хэрэгжүүлж буй төслүүдийг "эвгүй байдалд оруулж”мэдэх юм."Энэ нь ялангуяа нэгэнт баригдсан "Сахалин-Хабаровск-Владивосток”-ийн хий дамжуулах хоолойгоор нийлүүлэх хийнд хамаатай юм” гэж Оросын шинжээч хэлж байна. Энэ нийлүүлэлтийн (8 тэрбум шоо метр) тухай хэлэлцээнамар төгсгөлийн шатандаа орох болно гэж "Газпром"-ын тэргүүн Алексей Миллер түрүүнд нь хэлжээ.

"Сибирийн хүч-2”буюу бас "Алтай” хэмээн нэрлэгдэж буй төслийн тухай одоогоор ярих зүйл байхгүй” гэж шинжээч дурдсан байна.Энэ төслийн дагуу барих хий дамжуулах хоолой Хятадын баруун хойд нутаг руу орох ёстой бөгөөд харин гол хэрэглэгчид нь тус орны зүүн нутагт байдагюм гэж Игорь Юшков хэлжээ. "Тус орныг бүхэлд нь дайран өнгөрөх өртөг ихтэй дэд бүтэц барих шаардлагатай юм. Тиймээс Хятад улс шатдаг хийн үнийг туйлын бага байлгахыг шаардаж байгаа бөгөөд харин "Газпром”үүнийг зөвшөөрччадахгүй. Яагаад гэвэл Европын холбооны компаниудад өөрсдийн хувьд ч зохих бага үнийг шаардах боломж олгохгүйн тулд европын үнэтэй адил байлгахыг шаардаж байгаа юм. Харин Европ руу хий дамжуулдаг тэр ордуудаас"Сибирийн хүч-2” хоолойгоор Хятадад хий нийлүүлэхээр төлөвлөж байгаа юм”гэж шинжээч ярьж байна.

С.Инда