Ord.mn | Mongolian Mining
| English |  Mobile |  Rss

Уран олборлоод байгаль сүйдэх үү?

Уран олборлоод байгаль сүйдэх үү?

 

Уран олборлох нь ямар сөргөөр нөлөөлж болох вэ?



Сүүлийн жилүүдэд Монголын говийн бүс нутагт уран олборлолт идэвхтэй явагдаж, энэ үйл ажиллагаа нь байгаль орчин болон хүний эрүүл мэндэд ноцтой нөлөөлж болзошгүй талаар олон нийт анхаарал хандуулах болсон. Хэдийгээр би цөмийн салбарын мэргэжилтэн биш ч химийн шинжлэх ухааны хүний хувьд энэ асуудалд дуугүй суух боломжгүй.


1. Эрүүл мэндийн асуудал


Дорноговь аймгийн Улаанбадрах суманд уран олборлолт эхэлснээс хойш гажиг төрөлттэй мал, хүүхдийн тоо нэмэгдэж буй талаар нутгийн иргэд олонтоо мэдээлж байна. Урьд өмнө ховор тохиолддог байсан үзэгдэл богино хугацаанд олноор гарч байгаа нь тохиолдлын зүйл бус, олборлолтын үйл ажиллагаатай холбоотой байх магадлал өндөр. Энэ бүхнийг хөнгөнөөр авч үзэх биш, шинжлэх ухаанч байдлаар баталгаатай судлах шаардлагатай.


2. Хяналтын сул тал


Газрын дор уусган олборлох (ГДУО) аргын үед хяналтын цооногуудын дээжийг улсын хэмжээнд итгэмжлэгдсэн лабораториудаар тогтмол шинжлүүлэх ёстой. Гэвч бодит амьдрал дээр энэ процесс хэр зэрэг ил тод, найдвартай явагдаж буйд эргэлзээ бий. Шинжилгээний дүнг олон нийтэд нээлттэй болгох нь итгэлийг нэмэгдүүлэх цорын ганц зам.


3. Цацраг идэвхит хаягдал


Уран олборлолтын явцад зөвхөн U₃O₈ буюу шар нунтаг төдийгүй радон хий, торийн задралын бүтээгдэхүүн зэрэг бусад цацраг идэвхит элементүүд агаарт, хөрсөнд, усанд тархдаг. Энэ нь орчныг бохирдуулах гол шалтгаануудын нэг. Цацраг идэвхит хаягдлын удирдлага сул байвал урт хугацаанд хүн ам, мал амьтдын эрүүл мэндэд хүнд хор уршиг дагуулах нь тодорхой.


4. Гүний усны бохирдол


ГДУО аргын үед газрын гүнд 150–200 м-т хүхрийн хүчлийн 2%-ийн уусмалыг шахаж, ураныг уусган гаргаж авдаг. Энэ нь зөвхөн ураныг бус хөрсөнд агуулагдах бусад хүнд металлыг ч уусгаж, улмаар гүний усыг бохирдуулах өндөр эрсдэлтэй. Говийн бүсийн хүмүүсийн ундны ус бохирдвол цацраг идэвх болон хүнд металлын хурц, архаг хордлогын асуудал үүснэ.


5. Байгалийн усны шинж чанар ба төөрөгдүүлэлт


Говийн бүсийн ус байгалийн гаралтай эрдэсжилт өндөртэй, pH нь шүлтлэг талдаа, хатуулаг ихтэй байдаг. Энэ нь өөрөө бохирдол биш. Гэтэл зарим тайлбаруудад "говийн ус угаасаа бохирдолтой” мэтээр олон нийтийг төөрөгдүүлэх оролдлого харагдаж байна. Байгалийн эрдэсжилт ба хүний үйл ажиллагаанаас үүдэлтэй хүнд металл, ураны бохирдлыг хооронд нь андуурч болохгүй.


6. Олон улсын анхааруулга


Олон улсын атомын энергийн агентлаг (ОУАЭА) "Зөөвч-Овоо” ордын хяналтыг хийж, 2022 оны тайландаа "тусгаарлагч шаварлаг давхаргад цуурал гарсан, ажиллах хүчний мэргэжлийн ур чадвар дутмаг байна” гэж дүгнэсэн. Энэ нь хүхрийн хүчлийн уусмал гүний усанд нэвчих бодит эрсдэлийг баталж буй хэрэг.


7. Ил тод байдлын шаардлага


Улаанбадрахын орчим дахь хэд хэдэн худагт ураны агууламж болон хүнд металлын хэмжээ стандарт хэмжээнээс өндөр гарч, ундны усанд хэрэглэхийг хориглосон нь хамгийн тодорхой баримт. Гэвч олборлолтын өмнөх ба одоогийн шинжилгээний үр дүнг харьцуулж үзэх боломжгүй байгаа нь ил тод байдлын ноцтой дутагдал. Байгаль орчны нарийвчилсан үнэлгээ (БОНБҮ) хийсэн эсэх, хийсэн бол үр дүнг нийтэд нээлттэй болгох нь зайлшгүй.


Дүгнэлт


Уран олборлолт нь зөвхөн эдийн засгийн ашиг авчрах бус, байгаль орчин, хүний эрүүл мэндэд урт хугацааны ноцтой сөрөг нөлөө үзүүлэх эрсдэлтэй.


Тиймээс:


Хяналтын цооногийн шинжилгээний дүнг ил тод, тогтмол мэдээлэх


Гүний болон гадаргын усны бохирдлыг нарийн хянах


Нутгийн иргэдийн дуу хоолойг үл тоох бус, бодитой хүлээн авах


Олон улсын хяналтын байгууллагын зөвлөмжийг хэрэгжүүлэх


Байгаль, хүн амын эрүүл мэндийн аюулгүй байдлыг нэн тэргүүнд тавих


Энэ бол зөвхөн нэг үеийн ашиг сонирхол бус, ирээдүй үеийн амьдрал, эх орны байгаль орчны аюулгүй байдлын асуудал юм. Эх нутгаа боддог хүн бүр энэ асуудалд дуугүй өнгөрч болохгүй.


Химич Галдмаа

Уран олборлоод байгаль сүйдэх үү?
Та Like дарж уул уурхайн мэдээллийг өдөр болгон facebook-ээр дамжуулан авах боломжтой


URL


АНХААРУУЛГА: Уншигчдын бичсэн сэтгэгдэлд Ord.mn хариуцлага хүлээхгүй болно. ХХЗХ-ны журмын дагуу зүй зохисгүй зарим үг, хэллэгийг хязгаарласан тул ТА сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууны хэм хэмжээг хүндэтгэнэ үү. Хэм хэмжээг зөрчсөн сэтгэгдлийг админ устгах эрхтэй. Сэтгэгдэлтэй холбоотой санал гомдлыг 7711-0505 утсаар хүлээн авна.

Сэтгэгдлүүд:

Сэтгэгдэл нэмэх
Шинэ мэдээ
Ойрх Дорнод дахь мөргөлдөөний улмаас газрын тосны үнэ огцом өслөө

  АНУ, Израил улс Ирантай зэвсэгт мөргөлдөөнд орсонтой холбоотойгоор ...

2026 оны 03 сарын 03, 13 цаг 27 минут
Газрын тосны үнэ огцом өсжээ

  ЛОНДОН, 2026 оны гуравдугаар сарын 2 /investing/. Израил ба ...

2026 оны 03 сарын 02, 15 цаг 36 минут
Оюу толгойн экспортын зэсийн баяжмалд ямар хяналт хийдэг вэ

  “Оюу толгой” компани дунджаар 22% зэс, бага хэмжээний ...

2026 оны 03 сарын 02, 12 цаг 19 минут
Нүүрсний үнийн уналт "Эрдэнэс Тавантолгой"-н орлогыг 50 хувиар бууруулжээ

  "Эрдэнэс Тавантолгой” ХК-ийн удирдлагууд компанийн 2025 оны ...

2026 оны 02 сарын 27, 12 цаг 46 минут
2026 оны 02 сарын 27, 12 цаг 38 минут
2026 оны 02 сарын 25, 14 цаг 03 минут
2026 оны 02 сарын 25, 10 цаг 45 минут
Зэсийн өсөлт "Рио Тинто"-гийн жилийн ашгийг тогтвортой хадгалав

  Уул уурхайн аварга Рио Тинто компани пүрэв гарагт өнгөрсөн оны ...

2026 оны 02 сарын 24, 12 цаг 35 минут
Уул уурхайн компаниудын 34 хувь нь газрын “хэвлий”-г дур мэдэн ухсан байжээ

  Байгаль орчны улсын хяналтын газрынхан Засгийн газрын өнгөрсөн ...

2026 оны 02 сарын 23, 15 цаг 07 минут
Хулгайг цэгцэлснээр Үндэсний баялгийн сангийн хөрөнгө арвижлаа

  Үндэсний баялгийн сангийн тухай хууль батлагдсанаар 2025 оны эцсийн ...

2026 оны 02 сарын 13, 12 цаг 20 минут
Төмөр Замын Их Сургуулийг долоон мэргэжлээр 92 оюутан төгсөж, дипломоо гардан авчээ

Төмөр замын Их сургууль их сургууль болсноосоо хойш анхны төгсөлтөө ...

2026 оны 02 сарын 11, 15 цаг 04 минут
ЗЭСИЙН ҮҮСМЭЛ ОРДЫН ӨГӨӨЖИЙН 60 ХУВИЙГ АРД ТҮМЭНД НОГДУУЛНА

  Ухаа худаг, Нарийнсухайт, Тавантолгойн бүлэг ордын нэг Барууннаран ...

2026 оны 02 сарын 10, 14 цаг 07 минут
Энэтхэгт нүүрсний уурхай дэлбэрч, 25 хүн амиа алдав

  Энэтхэгийн Мегхалая мужид байрлах “хархны нүх” ...

2026 оны 02 сарын 10, 10 цаг 38 минут
Хятадад нарны эрчим хүчний үйлдвэрлэл нүүрснийхийг давах төлөвтэй

  БНХАУ-ын нарны эрчим хүчний үйлдвэрлэлийн нийт хүчин чадал энэ онд ...

2026 оны 02 сарын 09, 10 цаг 52 минут
Байгаль орчны аудитын тусгай зөвшөөрлийг цахимаар олгодог боллоо

  Байгаль орчны аудитын тусгай зөвшөөрөл олгох, сунгах үйл явцыг ...

2026 оны 02 сарын 09, 10 цаг 26 минут
2026 оны 02 сарын 06, 13 цаг 44 минут
“Эрдэнэс Тавантолгой” ХХК сард 2.04 сая тонн нүүрс борлуулсан байна

  БНХАУ-ын хилийн боомт хүртэл тээвэрлэн хүргэх нөхцөлтэй ...

2026 оны 02 сарын 05, 09 цаг 48 минут
Хууль бус алт олборлогчдод хатуу тэмцэх шаардлагатай гэв

  Аж үйлдвэр эрдэс баялгийн салбарын хяналтын улсын /ахлах / ...

2026 оны 02 сарын 04, 15 цаг 02 минут
"ЭТТ"-н таван БУЛХАЙ

  Хувийн халаасанд багтаж нэг, төрийн атганд багтаж нэг үзээд, олон ...

2026 оны 02 сарын 04, 12 цаг 13 минут
Монгол Улс энэ онд 90 сая тонн нүүрс экспортолно

  Монгол Улс энэ онд 90 сая тонн нүүрс, 1.9 сая тонн зэс, 9.4 сая ...

2026 оны 02 сарын 03, 15 цаг 27 минут
2026 оны 02 сарын 03, 15 цаг 20 минут
Японы геологчид газрын ховор элементийн том ордыг илрүүлжээ

  Японы геологчдын явуулсан хайгуулын явцад далайн 6 мянган метрийн ...

2026 оны 02 сарын 03, 10 цаг 31 минут
Япон, Их Британи улсууд чухал ашигт малтмалын салбарт хамтран ажиллана

  ТОКИО, 2026 оны хоёрдугаар сарын 2 /NHK/. Японы Ерөнхий сайд ...

2026 оны 02 сарын 02, 13 цаг 40 минут
Кубад газрын тос нийлүүлдэг улс орнуудад татвар ногдуулна

  ВАШИНГТОН, 2026 оны нэгдүгээр сарын 30 /TASS/. АНУ-ын ...

2026 оны 02 сарын 02, 09 цаг 43 минут
2026 оны 01 сарын 30, 16 цаг 20 минут
“Эрдэнэс Монгол” компани удирдах ажилтны тоогоо 32 хувиар бууруулсан гэв

  Алдагдал биш ашиг үйлдвэрлэдэг төрийн өмчит компани болох Засгийн ...

2026 оны 01 сарын 29, 15 цаг 12 минут
2026 оны 01 сарын 29, 10 цаг 13 минут
Монголын ашигт малтмалын тусгай зөвшөөрлийг ашиглан Казахстаны иргэн бусдыг залилж байна гэв үү

  Үндсэн хуулийн зургаадугаар зүйлд “Монгол Улсад газар, түүний ...

2026 оны 01 сарын 28, 14 цаг 02 минут
Алтны үнэ 5000 ам.доллароос давлаа

  МОСКВА, 2026 оны нэгдүгээр сарын 26 /RIA Novosti/. Унц алтны ...

2026 оны 01 сарын 26, 10 цаг 52 минут
Байгалийн баялаг ард түмний байнгын өмчлөлд байна гэж шинэ Үндсэн хуулийн төсөлд тусгажээ

  Үндсэн хуулийн шинэчлэл нийгэм, эдийн засагт нөлөөлөх нь сэдэвт ...

2026 оны 01 сарын 23, 17 цаг 20 минут
Япон, Европын Холбоо чухал ашигт малтмалын салбарт хамтран ажиллана

  ДАВОС, 2026 оны нэгдүгээр сарын 23 /NHK/. Япон болон Европын ...

2026 оны 01 сарын 23, 16 цаг 57 минут
2026 оны 01 сарын 20, 10 цаг 29 минут
Нүүрсний экспорт өссөн ч орлого нь буурлаа

  Монгол Улсын нүүрсний экспорт 2025 онд 89.71 сая тонн нүүрс ...

2026 оны 01 сарын 14, 11 цаг 06 минут
2026 оны 01 сарын 14, 09 цаг 34 минут
АНУ ОХУ-ын тугтай газрын тос тээвэрлэгч онгоцыг хураан авлаа

  Венесуэлийн газрын тосны салбартай холбоотой ОХУ-ын тээвэрлэгч ...

2026 оны 01 сарын 12, 10 цаг 05 минут
2026 оны 01 сарын 09, 13 цаг 29 минут
Венесуэлийн асуудлаас болж боловсруулаагүй газрын тосны үнэ унасаар байна

  АНУ-ын Ерөнхийлөгч Доналд Трамп Венесуэльд цохилт өгч, Ерөнхийлөгч ...

2026 оны 01 сарын 09, 10 цаг 20 минут
Алтны үнэ 2025 оны эхнээс 59 хувиар өсжээ

  Алтны үнэ 2024 оны 12 дугаар сард унц нь 2638.88 ам.доллар байсан ...

2026 оны 01 сарын 08, 14 цаг 00 минут
2026 оны 01 сарын 08, 13 цаг 59 минут
Энэтхэг ОХУ-аас газрын тос импортлохоо бууруулахгүй бол тариф нэмнэ гэж Трамп анхааруулав

  АНУ-ын Ерөнхийлөгч Доналд Трамп Энэтхэгт анхааруулга өгөхдөө ...

2026 оны 01 сарын 07, 11 цаг 18 минут
АНУ Венесуэлийн газрын тосноос хурдан хугацаанд ашиг олох боломжгүй

  Николас Мадурог АНУ-ын тусгай хүчин барьснаас хэдхэн цагийн дараа ...

2026 оны 01 сарын 07, 09 цаг 54 минут
94.6 сая тонн нүүрс экспортолжээ

  Манай улс өнгөрсөн онд 94.6 сая тонн нүүрс экспортолсныг Аж ...

2026 оны 01 сарын 06, 10 цаг 28 минут
2026 оны 01 сарын 05, 17 цаг 39 минут
Зэсийн ханш 14 мянган ам.доллар давж рекорд эвдлээ

  Зэсийн ханш ойролцоогоор тонн нь 12400 орчим ам.долларын ханштай ...

2025 оны 12 сарын 31, 13 цаг 28 минут
Өмнөд Солонгосоос АНУ-д чухал металл нийлүүлж эхэлнэ

  ВАШИНГТОН, 2025 оны арванхоёрдугаар сарын 30 ...

2025 оны 12 сарын 31, 12 цаг 42 минут
Хөшөөтийн уурхайн жолооч нар тонн нүүрсийг 0.56 ам.доллароор тээвэрлэж буйгаа эсэргүүцлээ

  Ховд аймгийн Дарви сумын нутагт үйл ажиллагаа явуулдаг “Мо Эн ...

2025 оны 12 сарын 30, 14 цаг 56 минут
Бэлчээрийн мал аж ахуйн өөрчлөлт шинэчлэлийг ахиулсан Өвөр Монголын шинэ туршлага

Өвөр Монголын Отог хошуу өдгөө 1.8 сая гаруй цагаан ямаатай, нэг сайн ...

2025 оны 12 сарын 30, 14 цаг 48 минут
Цагийн өнгөөр хурцлагдах “Талын эзэд”

Наран налайж, навчис бүжсэн намрын сүүлчийн өдрүүдэд “Шинэ ...

2025 оны 12 сарын 30, 14 цаг 40 минут
Малчдын орлогыг хэрхэн нэмэгдүүлж байна вэ

Хөдөө орон нутгийг хэрхэн сэргээн хөгжүүлэх вэ? Нутаг бэлчээр-мал-малчин ...

2025 оны 12 сарын 30, 14 цаг 36 минут
Мандал боомтын 24 цагийн хил дамнасан цахилгаан дамжуулалт

Мандал боомтоор дамжуулсан цахилгаан эрчим хүч анх хилийн цаанах бүс ...

2025 оны 12 сарын 30, 14 цаг 32 минут
http://www.ord.mn

Санал асуулга

Тавантолгойн хувьцааг иргэдэд бэлнээр тараах нь зөв үү?

Зөв
Буруу
Мэдэхгүй

 
Ханшийн мэдээ
Гадаад хувьцаа
Нью йоркын хөрөнгийн бирж
Нэр Хаалт Өөрчлөлт
BHP Billiton
Ivanhoe Mines
90.53
23.3
1.44
0.00
Австралийн хөрөнгийн бирж
Нэр Хаалт Өөрчлөлт
General Mining Corp
Aspire Mining Limited
0.145
0.52
0.00
-0.02
Лондонгийн хөрөнгийн бирж
Нэр Хаалт Өөрчлөлт
Petro Matd Limited
polo Resources Limited
123.5
5.4
0.00
0.02
Хонконгийн хөрөнгийн бирж
Нэр Хаалт Өөрчлөлт
Mongolian Mining Corporation
Mongolia Energy
9.59
1.14
0.00
-0.06
Торонтогийн хөрөнгийн бирж
 
Шинэ бүтээл
Металлын ханшийн мэдээ
Нүүрсний ханшийн мэдээ
Уул уурхайн ТОП 25 компани