Ord.mn | Mongolian Mining
| English |  Mobile |  Rss

Тэсийн голыг тусгай хамгаалалтад авсан бол “Аспайр майнинг” дураараа дургихгҮй

Тэсийн голыг тусгай хамгаалалтад авсан бол “Аспайр майнинг” дураараа дургихгҮй

 

Хөвсгөл аймгийн баруун хязгаарт орших Цэцэрлэг сумын Төрийн өмчит "Могойн гол”-ын уурхай Хөвсгөл, Завхан аймгийн ард түмнийг 1970-аад оноос  илч дулаанаар хангасаар ирсэн коксжсон нүүрсний арвин их ордтой газар билээ. Үе үеийн улстөрчид, уул уурхайнхны овоо хараанд байнга л өртөж байдаг тус стратегийн орд газруудад давхардуулан лиценз олгох, жижиглэн хуваах зэрэг луйврын жишгээр  энэхүү  нүүрсний орд газраас хууль бусаар хулгайлан авсан нь өдгөөгийн Овоотын ордыг эзэмшиж буй гэж мэдэгдээд байгаа "Аспайр майнинг” юм. Хууль бусаар авсан орд газрын нүүрсийг зөөх нэрийдлээр төмөр зам тавихаар санаархаж байгаа бөгөөд  энэ нь хоймор нутаг цөлжих аюул дагуулж байгааг өмнөх нийтлэлдээ баримтаар дэлгэсэн.

Мөн мэдээллийн цувралаар хүргэж байгаа билээ. "Аспайр майнинг”-ийн охин компани болох "Хургатай хайрхан”-ы хууль бусаар эзэмшиж байгаа лиценз бүхий тус бүс нутагт Хөвсгөл аймгийн хүн амын 30 хүртэл хувь нь амьдардаг. Мөн бэлчээрийн мал аж ахуйн 30-40 хувь нь энэ нутагт амьдардаг. Хангайн усны нөөцийн гол ай сав газар, усны эх ундарга бий. Тиймээс уул уурхайн ашиглалт, олборлолт хийгээд төмөр зам барих нь байгаль орчинд ямар нөлөө үзүүлэх вэ гэдгийг судлан тогтоож гаргах нь маш чухал.

Тус компани Байгаль орчинд нөлөөлөх байдлын нарийвчилсан үнэлгээг өдий хүртэл гаргаагүй байгаагийн цаана угаасаа байгаль орчинд ээлгүй хор хөнөөлтэй учраас үнэлгээ хийлгэх сонирхолгүй байна гэж хардаж болохоор байгаа юм. Учир нь газрын хэвлийгээрээ Хангай бүс нутгийн гүний болон гадаргын  усны нөөцөөр говийн  бүсийн гүний ус тэжээгдэж байдгийг мэргэжлийнхэн хэлдэг. Өнөөдөр говьд уул уурхайн ашиглалтаас болж ан амьтан усгүйдэж харангадаж үхэж байгаатай ижил зүйл ирээдүйд хангайд болох эхлэл эндээс үүдэлтэй гарч болох магадлал маш өндөр юм.

 

ЭХ ОРОНЧ ГОЛ ХЭМЭЭХ ТЭСИЙН ГОЛЫН АЙ САВ ГАЗРЫГ УЛСЫН ТУСГАЙ ХАМГААЛАЛТАД АВАХ ҮНДЭСЛЭЛТЭЙ

2014 онд БОНХАЖЯ-ны захиалгаар " Эко Ази” дээд сургуулийн захирал, доктор А.Намхайгаар удирдуулсан судалгааны баг  Хөвсгөл, Завхан аймгийн нутагт орших Тэсийн голын эх, Булнайн нуруу орчмын зарим нутгийг Улсын тусгай хамгаалалтад авах шаардлагатайг  нарийвчлан судалж тогтоожээ. Тусгай хамгаалалтад авах Тэсийн голын сав газар нь хоёр аймгийн 10 орчим сумыг  хамарсан нийт  223  км квадрат талбайг эзэлж байна. Тэс гол I эрэмбийн горхиноос 223 кмийг хамарч V эрэмбийн гол болтол томорсон олон голын салаа бэлчрээс эх авч урсдаг Монгол орны томоохон голуудын нэг билээ.  Түүнчлэн Завхан аймгийн Баянтэс сум орчим голын  урсацын 70 орчим хувь нь бүрэлдэж намгархаг газрыг хамарч байгаа нь хамгаалалтад авах үндэс болжээ. Тэсийн гол нь Хангайн нурууны салбар,

Булнайн нурууны ар, Сенгилений нурууны өвөр, усжих голуудаас эх авдаг. Булнайн нурууны арын уулсаас / далайн түвшнээс 2613 метр өндөр /  эх авах Ужиг, Залаа голын бэлчрээс, Тэс гол салбарлан урсдаг ажээ. Тэс голын жилийн дундаж  урсацын хурд  Завхан аймгийн Баянтэс сумын орчимд  13.6 шоо метр /сек хурдтай урсч  Монголын хилээс гарч эргэн Увс аймгийн Тэс сумын нутагт Увс нуурт цутгахдаа 60 орчим шоо метр секунд хурдад хүрдэг ажээ. Иймээс Эх оронч гол хэмээн нэрлэсээр иржээ. Судалгааны баг  Хөвсгөл аймгийн Цагаан-Уул, Цэцэрлэг сумын нутаг дахь Тэсийн голын эх, Бүрэнтогтох, Шинэ-Идэр сумын нутгийг дамнан орших Булнайн нуруу орчмын газрын байгалийн нөхцөл, биологийн олон янзын байдал, экосистем, ландшафт хөрс ургамал усны судалгааг хийж, зэрлэг амьтдын байршил, тоо толгой нүүдлийн талаар ажиглалтыг  газар дээр нь хийсний үндсэнд энэ газрыг Улсын тусгай хамгаалалтад авах талаар зөвлөмж боловсруулж БОНХАЖЯ-д хүргүүлжээ.

Тэсийн голын ай сав бүхэлдээ Хангайн бүсийн усны эх ундрага болсон газар учраас энэ бүсэд уул уурхайн үйл ажиллагаа эрхлэх боломжгүй. Мөн төмөр зам тавьснаар энэхүү сав газрын эко систем бүрэн алдагдаж цөлжих, цаашлаад мөнх цэвдэг хайлах хүртэл аюул байгааг зөвлөмжид тусгажээ.

Гэвч өнөөдрийг хүртэл  Монгол орны эко системийг бүрэлдүүлж буй, стратегийн ач холбогдол бүхий Могойн голын уурхайн эх болсон Тэсийн голын ай сав газрыг улсын тусгай хамгаалалтад аваагүй байна. Уг судалгаа, зөвлөмжийг үндэслэн Улсын тусгай хамгаалалтад авахуулах хүсэлтийг  иргэний нийгмийн байгууллагынхан салбарын яаманд хүсэлтээ удаа дараа өгч байжээ. Тухайлбал, "Хөвсгөл нутгаа хамгаалья” ТББ 2015 оны эхээр  БОНХАЖЯ-д Тэсийн голын ай сав газрыг УТХ-д авах хүсэлтээ өгсөн байна. Хүсэлтийн хариуг БОНХАЖЯ-ны Тусгай хамгаалалттай нутгийн удирдлагын газрын даргын албан үүргийг түр орлон гүйцэтгэгч Ч.Батсансарын гарын үсгээр баталгаажсан албан бичгийг  2015 оны 12 дугаар сарын 15 -нд бичгээр ирүүлжээ.

Уг бичигт " Яамнаас Хөвсгөл, Завхан аймгийг дамнан орших Тэсийн голын ай сав, Булнайн нурууг байгалын нөөц газрын ангиллаар Улсын тусгай хамгаалалттай газрын сүлжээнд хамруулах зорилгоор судалгааны ажил хийсэн билээ. Түүнчлэн нарийвчилсан судалгаа шинжилгээний ажлыг гүйцэтгүүлж  үндэслэлийг боловсруулж хилийн заагийг тогтоон тухайн орон нутгийн сум, аймгийн иргэдийн хурлын тогтоол, шийдвэрийг гаргуулан Засгийн газрын хуралдаанд хэлэлцүүлэхээр хүргүүлдэг. Одоогоор зарим аймгийн тогтоол шийдвэр ирээгүй байна.

Мөн  "Нортерн Рейлвейс” компани нь "Овоот-Эрдэнэт” чиглэлийн 547 км төмөр зам барих төслийн баримт бичиг байгаль орчинд нөлөөлөх байдлын нарийвчилсан үнэлгээ хийлгэсэн эсэх талаарх мэдээлэл манай яамны архив болон байгаль орчны мэдээллийн санд байхгүй болно” гэжээ. Үүнээс хойш жилийн дараа буюу  2016 оны арванхоёрдугаар сарын 22-нд Тусгай хамгаалалтад авах тухай шийдвэр хэрхэн шийдвэрлэгдэж байгаа талаар хариулт авахаар хандсан боловч хариу ирүүлээгүй байна. БОНХАЖЯ уг ай савыг Улсын тусгай хамгаалалтад авах талаар  гурван жилийн өмнө улсын төсвөөр ийнхүү судалгаа шинжилгээ хийлгэсэн атал одоо болтол хэрэгжүүлээгүй байгаа нь учиртай.

Энэ хооронд ""Аспайр майнинг” охин компаниудынхаа нэрээр төмөр зам тавих ажлыг батлуулаад авсан. Энэ нь бас л хууль бус үйл ажиллагааг өөгшүүлэхэд чиглэж байна. Уг нь 2014 ондоо багтаагаад Улсын тусгай хамгаалалтад авсан бол энэ компанид Могойн уурхайг хууль бусаар аваад зогсохгүй төмөр зам тавих зөвшөөрөл, хуурамч лиценз авах боломжийг хаах байсан гэдгийг тус ай сав газрыг хамрах хоёр аймаг 10 сумын  байгаль хамгаалагчид, газрын даамал, засаг дарга, ИТХ-ын дарга, ард түмэн, малчид, иргэний нийгмийнхэн  хэлсээр одоо ч тэмцсээр байна.

"Хөвсгөл нутгаа хамгаалья " ТББ-аас эдгээр хуль бус үйлдлийг таслан зогсоож, ""Аспайр майнинг” –ийн мэдэлд байгаа уул уурхайн лицензүүд болон төмөр зам барих зөвшөөрлийг цуцлуулахаар шүүхийн байгууллагад хандаад байгаа юм байна. 

Үргэлжлэл бий...

Эх сурвалж: "Зууны мэдээ” сонин

Ц.БАЯР

Тэсийн голыг тусгай хамгаалалтад авсан бол “Аспайр майнинг” дураараа дургихгҮй
Та Like дарж уул уурхайн мэдээллийг өдөр болгон facebook-ээр дамжуулан авах боломжтой


URL


АНХААРУУЛГА: Уншигчдын бичсэн сэтгэгдэлд Ord.mn хариуцлага хүлээхгүй болно. ХХЗХ-ны журмын дагуу зүй зохисгүй зарим үг, хэллэгийг хязгаарласан тул ТА сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууны хэм хэмжээг хүндэтгэнэ үү. Хэм хэмжээг зөрчсөн сэтгэгдлийг админ устгах эрхтэй. Сэтгэгдэлтэй холбоотой санал гомдлыг 7711-0505 утсаар хүлээн авна.

Сэтгэгдлүүд:

Сэтгэгдэл нэмэх
Шинэ мэдээ
"Эрдмин"-ий эзэмшиж буй ордын хайгуулыг улс хийсэн нь ТӨРД АВАХ үндэслэл болжээ

 Үндэсний Баялгийн сангийн хуулийг хэрэгжүүлэх үүднээс стратегийн ...

Өнөөдөр, 10:14
Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэ: Засгийн газар хүүхэд хамгааллаас гадна хүүхэд хөгжлийн асуудалд онцгой анхаарна

  Монгол Улсын Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнийн тэргүүлдэг Хүүхдийн төлөө ...

Өнөөдөр, 09:28
Зэсийн баяжмал боловсруулах үйлдвэр 2028 онд ашиглалтад орно

  Хойд бүсийн анхдугаар хуралдаан энэ долоо хоногт Булган ...

Өнөөдөр, 09:09
Худалдан авах ажиллагааны тухай хуулийн төсөлд чанарт суурилсан шалгуурыг урьтал болгоно

  Монгол Улсын Ерөнхий сайдын дэргэдэх Эдийн засгийн хөгжлийн зөвлөл ...

Өчигдөр, 15:44
АМХЭГ-ын анхны дарга Д.Жаргалсайхан Тавантолгойн ордыг анх ингэж “тараажээ”

  Монголын төр Үндсэн хууль, Үндэсний баялгийн сангийн хуулийн дагуу ...

Өчигдөр, 09:40
Тавантолгойд дахиад нүүрсний хулгай нүүрлэв үү?!

 Уг нь хоёр жилийн өмнө, "…Тавантолгойн уурхайг цогц байдлаар ...

Өчигдөр, 09:14
10 тэрбум хүртэлх төсөвтэй тендерт баталгаа шаардахгүй болно

  Ерөнхий сайдын дэргэдэх Эдийн засгийн хөгжлийн зөвлөлийн 5 дугаар ...

Өчигдөр, 09:08
Н.Учрал: “Эрдэнэт үйлдвэр”-ийн овоолгыг ашиглах компанийг сонгон шалгаруулж байхаар боллоо

  Засгийн газрын өнөөдрийн хуралдаан дуусав. Хуралдаанаар 24 асуудал ...

2025 оны 05 сарын 05, 15 цаг 59 минут
2025 оны 05 сарын 05, 15 цаг 38 минут
Хятадын 145, Оросын 4 компани Монголд уул уурхайн лиценз эзэмшдэг

 Яг өнөөдрийн байдлаар манай улсын газар нутгийн 6 618 504 га талбайд ...

2025 оны 05 сарын 05, 15 цаг 33 минут
2025 оны 05 сарын 05, 09 цаг 52 минут
2025 оны 05 сарын 02, 15 цаг 14 минут
Зэс хайлуулах үйлдвэрийг барих хөрөнгө оруулагч олдох уу?

 Хамтарсан Засгийн газар уулын баяжуулах "Эрдэнэт” үйлдвэрийг ...

2025 оны 05 сарын 02, 08 цаг 25 минут
Монголын ашигт малтмалын хамгийн олон лицензийг хэн хэн эзэмшдэг вэ?

 Ашигт малтмалын хамгийн олон, тус бүр 10-аас дээш лицензийг эзэмшдэг ...

2025 оны 05 сарын 02, 07 цаг 42 минут
АНУ, Украин ашигт малтмалын гэрээ байгуулжээ

  КИЕВ/ВАШИНГТОН, 2025 оны тавдугаар сарын 1 /CNN/. АНУ, ...

2025 оны 05 сарын 01, 16 цаг 55 минут
Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэ Эгийн голын УЦС-ын төслийн талбайд ажиллаж байна

  Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэ Булган аймгийн Хутаг-Өндөр сумын Хантай ...

2025 оны 05 сарын 01, 14 цаг 52 минут
Газрын ховор элементийн экспортоор Австрали улс Хятадыг орлож чадах уу?

 БЭЭЖИН, 2025 оны дөрөвдүгээр сарын 28 /BBC/. Австралид ...

2025 оны 04 сарын 29, 11 цаг 22 минут
2025 оны 04 сарын 29, 11 цаг 12 минут
2025 оны 04 сарын 28, 09 цаг 56 минут
Орд эзэмшигч үндэсний томоохон компаниуд ЗГ-тай ХЭЛЭЛЦЭЭГЭЭ ЭХЛҮҮЛЛЭЭ

 Монгол Улсын хэмжээнд стратегийн 16 ордын ес нь хувийн мэдэлд байгаа ...

2025 оны 04 сарын 28, 09 цаг 34 минут
Л.Оюун-Эрдэнийн хэлсэн үгийн “орчуулга” ба ордын “эзэд”-ийн хариу улс төр

  Өнгөрсөн оны сүүлчээс эхэлсэн улс төрийн халуурлын бэтэг хагарах ...

2025 оны 04 сарын 28, 09 цаг 17 минут
2025 оны 04 сарын 26, 13 цаг 27 минут
Багахангай-Хөшигийн хөндий чиглэлийн салбар төмөр замын бүтээн байгуулалт эхэллээ

Багахангай-Хөшигийн хөндий чиглэлийн салбар төмөр замын бүтээн байгуулалт ...

2025 оны 04 сарын 25, 13 цаг 24 минут
“...Газрын тосоо хайя” гэж ганц ч гишүүн ярихгүй байна

 Оросоос онгоцны түлш авах, Евразийн эдийн засгийн холбоотой ...

2025 оны 04 сарын 25, 11 цаг 35 минут
2025 оны 04 сарын 24, 16 цаг 24 минут
Чех 60 жилийн дараа ОХУ-ын газрын тосны хамаарлаас гарчээ

 Чех 60 жилийн турш ОХУ-аас газрын тос импортолжээ. Тус улс  ...

2025 оны 04 сарын 24, 10 цаг 29 минут
Ганцмод-Гашуунсухайтын төмөр замын бүтээн байгуулалт ирэх сарын 14-нд эхэлнэ

  Засгийн газрын ээлжит хуралдаан 2025 оны дөрөвдүгээр ...

2025 оны 04 сарын 24, 08 цаг 58 минут
Или орчин үеийн ухаалаг эруул мэндийн төв

“Хятадын онцлогт орчин үеийн шинэчлэлтэй танилцъя” Монгол ...

2025 оны 04 сарын 23, 17 цаг 19 минут
Хятад Монголын залуучуудын уулзалт болов

4-р сарын 20-ны өдөр “Хятадын онцлогт орчин үеийн шинэчлэлтэй ...

2025 оны 04 сарын 23, 17 цаг 16 минут
Төгрөг нуурын ордын “шинэ” шуугианы хуучраагүй “хуучин” баримтууд

  УИХ-аас 2007 оны хоёрдугаар сарын 6-ны өдөр “Тодорхой ордыг ...

2025 оны 04 сарын 23, 11 цаг 43 минут
Трамп яагаад Украины ашигт малтмалыг сонирхох болов

 АНУ болон Украины талууд ашигт малтмалын гэрээ хийх шийдвэр энэ оны ...

2025 оны 04 сарын 22, 15 цаг 41 минут
Алтны үнэ 3400 ам.доллароос давжээ

 ИСТАНБУЛ, 2025 оны дөрөвдүгээр сарын 22 /Anadolu/. Дэлхийн ...

2025 оны 04 сарын 22, 15 цаг 39 минут
Оюу толгойн зэсийн нөөцийн 24, алтны 42, мөнгөний 29 хувийг “Онтрэ” ХХК эзэмшдэг

  Улсын Их Хурлын Аж үйлдвэржилтийн бодлогын байнгын хорооны ...

2025 оны 04 сарын 22, 09 цаг 40 минут
Ө.Шижир: Баялгийн хуулийг хэрэгжүүлэхдээ 55 ордыг багцаар нь авч үзэх ёстой

  УИХ-ын гишүүн Ө.Шижиртэй цаг үеийн асуудлаар ярилцлаа. ...

2025 оны 04 сарын 21, 09 цаг 37 минут
УИХ-ын гишүүн асан Г.Амартүвшинг "Эрчист Монгол" ТӨХХК-ийн Гүйцэтгэх захирлаар томилжээ

  Засгийн газрын тогтоолоор байгуулагдсан "Эрчист Монгол" ТӨХХК-ийн ...

2025 оны 04 сарын 20, 15 цаг 12 минут
"Төгрөг нуур"-ын ордыг буцааж авах шаардлага хүргүүллээ

  Засгийн газрын хэрэг эрхлэх газрын дарга Н.Учрал "Ерөнхийлөгч асан ...

2025 оны 04 сарын 20, 12 цаг 37 минут
Урантай зэрэгцэн оршихоос аргагүй орчин үеийн амьдрал

 Өнөөдөр уранаас айх цаг биш гэдгийг нийтлэлийн эхэнд шулуухан ...

2025 оны 04 сарын 18, 20 цаг 21 минут
2025 оны 04 сарын 18, 18 цаг 15 минут
Л.Оюун-Эрдэнэ Хангайн бүсийн хоршоологчдын үзэсгэлэнтэй танилцлаа

  Монгол Улсын Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэ Хангайн бүсийн зөвлөлийн ...

2025 оны 04 сарын 18, 12 цаг 06 минут
Элчин сайд Ричард Буанган АНУ-ын шинэ Засаг захиргааны баримтлах бодлогыг танилцуулжээ

  Монгол Улсын Ерөнхий сайд Л.Оюун-Эрдэнэ Америкийн Нэгдсэн Улсаас ...

2025 оны 04 сарын 17, 15 цаг 40 минут
2025 оны 04 сарын 17, 09 цаг 31 минут
Гадаадад алдаршиж буй Хятадын бие даасан брэндүүд

Хятад брэндийн автомашин, гар утас, үйлдлийн камер зэрэг нь гадаад ...

2025 оны 04 сарын 16, 22 цаг 09 минут
2025 оны 04 сарын 16, 22 цаг 07 минут
Үржил шимтэй хөрсөнд үндэс хатгаж, эрэлт хэрэгцээг нэмэгдүүлэх шинэ замыг нээнэ

Аж ахуйн нэгжүүд маань шинжлэх ухаан, технологийн шинэчлэлийн гол цогц ...

2025 оны 04 сарын 16, 22 цаг 04 минут
Оюун ухаан хүч чадлаа нягтруулж шинэ амжилт гаргая

2025 оны Хятадын хоёр чуулган хөтөлбөрийн дагуу хэлэлцэх ...

2025 оны 04 сарын 16, 22 цаг 01 минут
Үүлэн нутаг Юньнань руу аялаарай

Сүүлийн өдрүүдэд, Хятад улсын дарга Ши Жиньпин  Юньнань мужид ...

2025 оны 04 сарын 16, 21 цаг 58 минут
Гадаад худалдаа, гадаадын хөрөнгө оруулалтыг дэмжиж, өндөр түвшний нээлттэй байдлыг ахиулна

Энэ оны Засгийн газрын ажлын тайланд эдийн засгийн өндөр түвшний ...

2025 оны 04 сарын 16, 21 цаг 56 минут
Шиньжяны төмөр замын хос боомтоор Хятад-Европ чиглэлийн галт тэрэг нийт 90 мянга гаруй удаа аялжээ

Автомашины сэлбэг хэрэгсэл, өдөр тутмын хэрэглээ, химийн бүтээгдэхүүн ...

2025 оны 04 сарын 16, 21 цаг 46 минут
Хятад улсад сурч байгаа гадаад оюутнууд Энхбайд мод тарилаа

ӨМӨЗО-ны Ардын  Засгийн Газрын Хэвлэл мэдээллийн алба, ӨМӨЗО-ны ...

2025 оны 04 сарын 16, 20 цаг 32 минут
Хятад улс бол үйлдвэрлэлийн төв төдийгүй инновацын хөдөлгөгч хүчин юм

Өнөөдрийн Хятад улс бол үйлдвэрлэлийн төв төдийгүй дэлхийн инновацын чухал ...

2025 оны 04 сарын 16, 20 цаг 30 минут
http://www.ord.mn

Санал асуулга

Тавантолгойн хувьцааг иргэдэд бэлнээр тараах нь зөв үү?

Зөв
Буруу
Мэдэхгүй

 
Ханшийн мэдээ
Гадаад хувьцаа
Нью йоркын хөрөнгийн бирж
Нэр Хаалт Өөрчлөлт
BHP Billiton
Ivanhoe Mines
90.53
23.3
1.44
0.00
Австралийн хөрөнгийн бирж
Нэр Хаалт Өөрчлөлт
General Mining Corp
Aspire Mining Limited
0.145
0.52
0.00
-0.02
Лондонгийн хөрөнгийн бирж
Нэр Хаалт Өөрчлөлт
Petro Matd Limited
polo Resources Limited
123.5
5.4
0.00
0.02
Хонконгийн хөрөнгийн бирж
Нэр Хаалт Өөрчлөлт
Mongolian Mining Corporation
Mongolia Energy
9.59
1.14
0.00
-0.06
Торонтогийн хөрөнгийн бирж
 
Шинэ бүтээл

“Этик” продакшны залуус "улсын нууц"-ыг сөхлөө
Металлын ханшийн мэдээ
Нүүрсний ханшийн мэдээ
Уул уурхайн ТОП 25 компани