-ХАЙГУУЛЧДЫГ ОЛСОН МЭДЭЭЛЛИЙГ БАЯН-ӨНДӨРИЙН ЗАСАГ ДАРГА н.ИДЭРМӨНХ ОБХ-ТЭЭ ОЧИЖ ӨГСӨН БАЙНА-

Баянхонгор аймагт 20 хоногийн хугацаатай төлөвлөгөөт шалгалт хийж явсан Ашигт Малтмалын Газрын гурван геологич өнгөрсөн сарын сүүлээр алга болж, хоёр нь эсэн мэнд олдож, нэг нь амиа алдсан харамсалтай хэрэг гарсан. Тэднийг өнгөрсөн сарын 24-ний өдөр Баян-Өндөр сумаас 120-130 км зайд, Идрэнгийн нуруунд явж байхад машиных нь гурван дугуй хагарч, тусламж дуудах гэж яваад төөрөлдөж, нэг нь сураг тасарчээ. Эх сурвалжийн хэлснээр, тэд GPS төхөөрөмжөөрөө газрын багцаа аваад, Шинэжинст сум руу гурвуулаа алхсан. Гэвч хамгийн ойрын айл 70-80 км хол байсан тул эхнээсээ ядарч сульдсан байна. Жолоочийн бие муу байсан тул ахлагчтайгаа үлджээ. АМГ-ын мэргэжилтэн н.Мөнх-Эрдэнэ ганцаараа гар чийдэн, GPS төхөөрөмжөө аван цааш явсан. Үлдсэн хоёр нь цөлд хоёр хоносны эцэст нутгийн малчинтай таарч амьд гарсан байна.

Баянхонгор аймгийн Онцгой байдлын хэлтэст өнгөрсөн сарын 29-ний өдрийн 21.03 цагт хоёр геологичийн байгаа газрыг олсон, хамт явсан нэг геологич нь алга болсон мэдээлэл иржээ. Удалгүй 21.13 цагт Баян-Өндөр сумын малчны мэдээлсний дагуу тус сумын Засаг дарга н.Идэрмөнх аймгийнхаа Онцгой байдлын хэлтэст мэдээллийг биеэр очиж хүргэсэн байна. Ингээд холбогдох албаныхан яаралтай хуралдаж, Баянхонгор аймгийн Онцгой байдлын хэлтсийн 6 хүн, Баян-Өндөр, Богд сум, ар гэрийнхэн нийлсэн 60 хүний бүрэлдэхүүнтэйгээр сураггүй болсон 27 настай мэргэжилтнийг хайх эрлийн ажиллагаа эхэлжээ.

Энд Онцгой байдлынхан дэндүү хариуцлагагүй ажилласан, мөн энэ мэдээллийг авсан даруйдаа АМГ-ын албан тушаалтан ямар нэгэн арга хэмжээ авсан бол мэргэжилтэн залуугийн амийг аврах боломж байсан гэлцэнэ. Өөрөөр хэлбэл, машины дугаараар нь ЗЦГ-аас тодруулахад, "Ашигт малтмалын газрын машин байна” гээд утасны дугаар өгсөн аж. Үүний дагуу 9911...-тэй дугаар луу залгахад утасны цаанаас "Манай машин байна, ойлголоо” хэмээн хариулжээ. Энэ үедээ тэрээр согтуу байсан аж.

Энэ хэрэг хаа хаанаа нэгийг бодож, ажлын хариуцлагаа дээшлүүлэхийг сануулж байна. Зарим геологич "Мэргэжлийн хүний туршлага дутсан. Зайлшгүй нөхцөлд бүх хэрэгцээт зүйлийг авч явах ёстой. Наанадаж, газрын зурагтай, эрсдлээс өөрийгөө аврах чадвартай байх ёстой” гэж шүүмжилж байгаа юм. Өөр нэг геологич "Баян-Өндөр, Шинэжинст сумд ус олддоггүй хэцүү газар юм билээ. Өмнө нь бас нэг геологич архи ууж багийнхантайгаа муудалцаад, ганцаараа гарч яваад, эргээд кемпээ олохгүй төөрч, харангадаж үхсэн тохиолдол гарсан” гэв.

-ТАЛИЙГААЧ АМЬД ҮЛДЭХИЙН ТУЛД ИХЭД ТЭМЦЖЭЭ-

Дөнгөж 27-хон настай байсан талийгаач н.Мөнх-Эрдэнэ АМГ-ын мэргэжилтэнээр ажиллаад жил л болж байжээ. Түүний цогцсыг энэ сарын 1-ний өдрийн 10.00 цагийн үед Баянхонгор аймгийн Баян-Өндөр сумын Цэнхэрийн баруун үзүүр, Хар дов гэдэг газраас олсон байна. Талийгаачийн цогцос байгаа газрыг нутгийн малчин илрүүлж, Баянхонгор аймгийн Онцгой байдлын хэлтэст "Эрж байгаа хүнийг оллоо, хөдлөхгүй байна. Би 20 м-ийн цаана сууж байна. Одоо ар гэрийнхэн, Онцгойгийнхон ирсэн нь дээр байх” гэжээ. Талийгаач залуугийн бие хөөж, нүүр нь өтсөн байсан аж. Мэргэжилтэн н.Мөнх-Эрдэнэ амьд үлдэхийн тулд ихэд тэмцсэн байна лээ гэж хэргийн газар ажилласан холбогдох албаны эх сурвалж мэдээлсэн юм. Тэрээр ус олдохгүйн улмаас нойтон элсэнд өөрийгөө дөрвөн өдрийн турш булж явсан байна. Улмаар машиндаа бичиг үлдээж, утсан дээрээ хүртэл чулуугаар "Эхнэр” хэмээн бичиж үлдээсэн аж. Геологич залуу үхэлтэй тэмцэж явахдаа хувцсаа нэг нэгээр нь замдаа үлдээгээд явсан байжээ. Түүнийг олоход пүүзээ зэрэгцүүлж тавин, хувцсаа дэвсээд, хөшсөн байдалтай өнгөрсөн байсан аж.

"Талийгаачийн мөрийг алга болгочих гээд Онцгойгийнхон энэ хэрэг дээр дэндүү хариуцлагагүй ажилласан... Хүн харангадаж үхэхэд хөлдөж үхэхтэй адилхан тарчилдаг бололтой. Талийгаач хувцасуудаа нэг нэгээр нь тайлсан байсан...” гэж нутгийн иргэн хэлэв.  

н.МӨНХБААТАР: БИД ҮҮРЭГ ЧИГЛЭЛИЙН ДАГУУ БҮХ БОЛОЛЦООГОО ДАЙЧЛАН АЖИЛЛАСАН

"Баянхонгор аймгийн Онцгой байдлынхан энэ хэрэг дээр маш хариуцлагагүй ажилласан. АМГ-ын мэргэжилтнийг аврах боломж байсан” гэсэн мэдээлэл бий. Энэ дагуу тус аймгийн Онцгой байдлын хэлтсийн дарга, цагдаагийн хурандаа н.Мөнхбаатартай холбогдож тодрууллаа.

-Геологич амь насаа алдсан хэрэг гарсан. Энэ үед танай байгууллагыг маш муу ажилласан гэсэн мэдээлэл байна?

-Сүүлийн үед иймэрхүү мэдээллүүд гарч байна. Хэргийн газар ажилласан онцгойгийн албан хаагчид хоол эргүүлсэн гэсэн мэдээлэл ч гарлаа. Ийм худал мэдээлэл гарч байгаад их гайхаж байна. Өнгөрсөн сарын 29-ний 21.03 цагт хоёр хүн оллоо, бас нэг хүн алга болсон гэсэн мэдээлэл ирсэн. Баян-Өндөр сумын Засаг дарга н.Идэрмөнх 21.13 цагт өөрийн биеэр ирж мэдээлэл өгсөн. Ингээд аймгаас эмч, жолооч, геологичдын тасгийн дарга гэсэн таван хүн 69-тэй хөдөлж, шөнийн 03.04 цагт хоёр геологичид тусламж үзүүлж, аймгийн эмнэлэгт хүргэсэн. Бид үүрэг чиглэлийн дагуу бүхий л бололцоогоо дайчлан ажилласан.

-Хугацаа алдаагүй бол геологичийг аврах боломж байсан гэдэг. Та юу хэлэх вэ?

-Геологичдын унаж явсан машин аймгийн төвөөс 400 км зайд зогссон байсан. Тус газар нь аймгийн төвөөсөө 280 км, Баян-Өндөр сумаас цааш 130 км зайтай. Бид яаралтай ажилласан. Хугацаа алдаагүй. Эхлээд зургаан мотоцикль, хоёр машинтай эрлийн ажилд оролцсон. Нутгийн иргэдийг эрлийн ажиллагаанд оролцуулсан. Тэгэхгүй бол газар мэдэхгүй. Богино хугацаанд 73 хүн, 13 машин, 8 мотоцикльтэй бүлэг очиж, эрлийн ажиллагааг үргэлжлүүлсэн.

-Эрлийн ажиллагаанд танай хэлтсээс хичнээн аврагч ажилласан бэ?

-Манай Онцгой байдлын хэлтэс 18 аврагч, гал сөнөөгчтэй. Зарим нь амарч байгаа. Эрлийн ажиллагаанд 4 нь оролцсон. Манай Баянхонгор аймаг 116 мянган км2-т газар нутагтай, 21 сумтай. Онцгой байдлын хэлтсийн хувьд хүн хүч дутагдалтай ч боломж бололцоогоороо л ажиллаж байна. 

Э.ЭНХ-ЭРДЭНЭ

http://www.medee.mn/main.php?eid=51100