"АРЕВА Монгол” ХХК, "Кожеговь” ХХК-ний Ерөнхий захирал Тьерри Плэзант, "Монголын нэгдсэн хувийн мал эмнэлгүүдийн дундын хоршоо”-ны дэд захирал Ц.Эрдэнэбаатар нар "Мал эмнэлгийн үйлчилгээ, малчдын хамтын санаачилгыг дэмжих” гэрээнд гарын үсэг зурах ёслол өнөөдөр Дорноговь аймгийн Сайншанд сумын төвд болох юм байна. Орон нутгийн удирдлага,малчид дээрхи гэрээнд гарын үсэг зурах ёслолын ажиллагаанд оролцох юм байна.

Тус нутагт малын өвчлөлийн асуудал байсаар ирсэн. Үйл ажиллагаа явуулж байгаа орон нутгийн малын эрүүл мэндийн асуудлын ойлголттойболж, хянах нь нутгийн малчид болон "АРЕВА Монгол”компаний хувьд аль алинд нь нэн чухал юм. Тиймээс, дээрхи гэрээний дагуу нэг франц, хоёр монгол малын эмчтэй "Мал эмнэлгийн оролцооны нэгж” (МЭОН) Улаанбадрахсум, Сайншанд сумын Зүүнбаян багт 2 жилийн хугацаатайажиллахаар боллоо. Тэд мал эмнэлгийн шууд тусламжийг малчдад үнэгүй үзүүлж, малын өвчнийг оношилж, шинжилнэ. Малын өвчлөлийн хяналтын ажлын үр дүнгээ улирал тутам орон нутгийн сонирхогч талуудад танилцуулах юм. Мөн малын эрүүл мэнд, мал аж ахуйн талаархи сургалт малчдын бүлгүүдэд явуулж, орон нутгийн мал эмнэлгүүдийн мэдлэг, чадавхийг сайжруулах зорилгоор тэдэнд тогтвортой дэмжлэг үзүүлнэ.

Энэхүү өргөн цар хүрээтэй төслийг 120 хувийн мал эмнэлгүүдийг эгнээндээ гишүүнээр нэгтгэсэн "Монголын нэгдсэн хувийн мал эмнэлгүүдийн дундын хоршоо” (МНХМЭДХ) хэрэгжүүлэх ажээ. Төслийг хэрэгжүүлэхдээ түншээрээ мал эмнэлэг, мал аж ахуйн чиглэлээр Монгол Улсад 10 гаруй жил үйл ажиллагаа явуулж байгаа Францын олон улсын эв нэгдлийн байгууллага "Хил хязгааргүй агрономич, малын эмч нар” (ХХАМЭ) нийгэмлэгийг МНХМЭДХ сонгосон байна.

"Хоёр жил хэрэгжих энэ төсөл малчдын амьжиргаанд хувь нэмрээ урт хугацаанд оруулсаар байхыг "АРЕВА Монгол” компаний зүгээс хүсч байна” гэж Т.Плэзант энэ төслийн тухай ярьсан юм.

МЭОН нь орон нутагт, ялангуяа Улаанбадрах суманд байнга тодорхой хугацаагаар байршижажиллах юм байна. МЭОН-ийн малын эмч нар малчдын хүсэлтээр дуудлаганд явж, малчдын малыг оношилж, эмчлэхэд нь малчдад тусална. МЭОН малын эмч нар мал эмнэхээс гадна паразитын тарилга, туулга, угаалга, өвөлжөө, хашаа хорооны халдваргүйжүүлэлт зэрэг эмчилгээ, урьдчилан сэргийлэх арга хэмжээ авч, малчдад сургалт явуулах юм байна.

МЭОН нь Дорноговь аймгийн Улаанбадрах, Сайншанд сумын хувийн болон улсын мал эмнэлэгтэй хамтран ажиллах гэнэ. Дээж, шинжилгээг Сайншандын мал эмнэлгийн лаборатори, Улаанбаатар хотын мал эмнэлгийн төв лабораторид шинжлүүлэх аж.

Малчид, малын эмч нарыг сургана

Уг төслийн хүрээнд сумын болон хувийн малын эмч нарт үйлчилгээгээ сайжруулахад нь МНХМЭДХсургалт явуулна.

Түүнчлэн малын эрүүл мэнд, мал аж ахуйн чухал асуудлаар малчдад зориулсан сургалтыг уг төслийн хүрээнд зохион байгуулах ажээ. Малын эмч нар Улаанбадрах сумын багууд, Сайншанд сумын Зүүнбаян баг дээр очиж, танхимын сургалтыг 50 малчин өрхөд зохион байгуулна. Үнэгүй явуулах уг сургалтаар малчид малаа халдварт өвчнөөс хэрхэн эрүүлжүүлэх, малын эмийн зөв зохистой хэрэглээ, малаас хүнд дамжин халдварладаг өвчний тухай зэрэг сэдвүүдээр мэдээлэлөгч сургалт зохион байгуулна. Малчин өрхийн ашиг орлогыг нэмэгдүүлэх, малын үүлдэр угсаа, үржил селекц, бэлчээрийн менежментийг сайжруулах, түүхий эдийн чанар стандарт, өрхийн бизнес санхүүгийн үнэгүй сургалтандмалчид сонгож суух боломжтой. Мөн баг бүрийн нэг малчин айлд малд анхан шатны тусламж үзүүлэх талаар сургана.

Франц, Монгол малын эмч нарын нийгэмлэгийн түншлэл нь Улаанбадрах сум, Зүүнбаян багт 5 малчны бүлэг байгуулна. Бүлэг бүрээс сонгогдсон нэг малчин хэсгээ төлөөлнө. Тэдуг төслийн хүрээндХөдөө аж ахуйн их сургуулийн Мал эмнэлгийн сургуулийн мал эмнэлгийн үйлчилгээний нэг сарын тусгай сургалтын сертификатын хөтөлбөрт суралцаж, гэрчилгээ авсанаар хэсгийнхээ малын эрүүл мэндийн ажилтан (ХМЭА) болох юм.Эдгээр ХМЭА нь орон нутгийн малын эмчийн удирдлагын дор бүлгийнхээ малчдын малдгарсан малын өвчин, малын эрүүл мэндийн практикын талаар анхан шатны зөвлөмж өгч ажиллана.

Энэхүү томоохон хэмжээний төслөөр дамжуулан "АРЕВА Монгол” компани малын өвчлөл, хорогдлыг бууруулах замаар малчдад байнгын туслалцаа үзүүлэхийг хүсч байна. Урт хугацаанд уг төсөл нь тухайн бүс нутгийн малын гаралтай бүтээгдэхүүний чанарыг бүхэлд нь сайжруулж, малчдын орлогыг нэмэгдүүлэх юм байна.

Г.ОДОН