Нүүрсний эрчим хүчний эрин үеийг урт хугацаагаар тэлэх япончуудын санаа "согогтой" бөгөөд 60 тэрбум ам.доллар дэмий зарах эрсдэл дагуулна гэдгийг эрдэмтдийн нэгэн шинэ тайланд анхааруулав.

Оксфордын их сургуулийн Хүрээлэн буй орчин ба үйлдвэрлэлийн Смитийн сургуулиас гаргасан судалгаагаар Ерөнхий сайд Шинзо Абэ цөмийн эрчим хүчний хэрэглээг аажмаар багасгаж, нүүрсээр орлуулах технологид ихээхэн хэмжээний хөрөнгө оруулалт хийх тухай төлөвлөгөөгөө эргэн харах шаардлагатайг харуулж байна. Ерөнхий сайдын төлөвлөгөө Японы эрчим хүчний бодлого бусад хөгжингүй орныхтой эсрэгцэж байгааг уг тайланд дурдаад, хүрээлэн буй орчны эрсдэл нэмэгдэхэд хүргэж байгааг буруушаав.

2011 онд Тохоку бүсэд болсон газар хөдлөлтийн улмаас Фүкүшимагийн цахилгаан станц сүйрсэн нь Японыг эрчим хүчний бодлогоо далайцтайгаар эргэн харахад хүргэсэн. Гэвч ноён Абэгийн засаг захиргаа Фүкүшимагийн дараах эрчим хүчний бодлогоо нүүрсний эрчим хүчний хэрэглээг дэмждэг компаниудад "алдаж” буйд шүүмжлэлтэй хандаж байгаа юм.

Японы нүүрсний эрчим хүчийг дэмжих төлөвлөгөөний үр дагаврыг тооцсон тус тайланд арлын орны эрчим хүчний компаниуд хамгийн багадаа 50 тэрбум ам.долларын алдагдалтай нүүр тулах эрсдэлтэйг гурван хувилбараар гаргажээ. "Эл төлөвлөгөө нь Японд нүүрс шатааж, эрчим хүч үйлдвэрлэгч станцуудыг барьж байгуулах, ажиллуулах, төлөвлөх үйл явцыг тэтгэх уршигтай байна" хэмээн пүрэв гарагт Токиод Японы бизнес, корпорацийн лобби бүлэглэл, өндөр албан тушаалтнуудад гардуулсан тус тайланд бичсэн аж.

Японы эрчим хүчний хэрэглээний 29 хувийг хангах цөмийн станцуудын нэг нь өнөө хэр хаалттай байгаагаас үүссэн эрчим хүчний хомсдол нь газрын тос, байгалийн хий, нүүрсээс хараат байдлыг нэмэгдүүлээд байна. Тус тайлангийн гол зохиогч Бен Кальдикотт "Нүүрсний 49 шинэ станц барьж, нэмэлтээр 28 гигаваттын эрчим хүч үйлдвэрлэх төлөвлөгөө нь эдийн засгийн хэмнэлттэй шийдвэр болж чадахгүй. Харин ч хугацаа нь дуусаж байгаа станцуудын хэрэглээг давхар хангах шаардлагын улмаас үйлдвэрлэлийн хүчин чадлаа 191 хувиар нэмэгдүүлнэ” хэмээн тайлбарлав.

Нарны болон сэргээгдэх эрчим хүчний бусад станцын хүчин чадалтай нийлэн хэт нийлүүлэлт үүссэнээр цахилгаан эрчим хүчний компаниудын зах зээлийн үнэлгээний 25 хувьтай тэнцэх актив эрсдэлд орох уршигтай байгаа юм. Тодруулбал, компаниудын активын нэрлэсэн үнэлгээ цаг бусаар буурах буюу өр төлбөр болж хувирах юм.

Тайлангийн нэг хэсэгт ноён Кальдикотт Японы нүүрсний эрчим хүч үйлдвэрлэгчдийг дэмжих төлөвлөгөө нь нүүрсний станцуудын 76 тэрбум ам.долларын активыг үргүй зардал болгон хувиргах аюултайг бичсэн байна. Одоо ажиллаж буй эрчим хүчний дэд бүтцүүдийг нураах эрсдэлийг нэмэгдүүлж байгаа гэдгээ ноён Абэгийн танхимын төлөвлөгөө үгүйсгэж байна. Энэ нь хамгийн гол согог юм хэмээн тэрбээр учирлав.

Сэргээгдэх эрчим хүчний шинээр ашиглалтад орсон станцуудын ачаар 10 хувьтай байсан дэлхийн сэргээгдэх эрчим хүчний нийлүүлэлт өнгөрсөн таван жилийн хугацаанд 15 хувь болж нэмэгдсэн. Харин үүний өмнөх таван жилтэй харьцуулахад хуурай газарт байгуулах салхин тээрэм 39, нарны эрчим хүчний станцуудын тоо 41 хувиар буурчээ.

Япон улс дулааны нүүрсний эрчим хүчний салбар нь тогтвортой, аюулгүй хэмээн таамаглаж байгаа нь тэргүүлэх эдийн засагтай 20-ийн бүлгийн таамаг мэдээлэлтэй зөрчилдөж байгааг ноён Кальдикотт хэлэв.

Харин цэвэр нүүрсний технологид дотоодын компаниудыг тэргүүлэхэд дэмжлэг үзүүлэх нь ноён Абэгийн Засгийн газрын бодлоготой нийцдэг хэмээн НҮБ дахь Японы уур амьсгалын өөрчлөлтийн асуудал хариуцсан Элчин сайд асан Мицүёши Нишимура Оксфордын их сургуулиас гаргасан тус тайланг шүүмжилсэн байна.

Лео Льюис

Засгийн газрын мэдээ