- mram.gov.mn
- nea.gov.mn
- keestrackmongolia.mn
- erdenetmc.mn
- southgobi.mn
- mininginvestment.mn
- infomine.mn
- pam.gov.mn
- mn.mno.mn
- mmc.mn
- tsairt.mn
- energyresources.mn
- mongolgazar.mn
- monpolymet.mn
- international.mcs.mn
- erdenesmgl.mn
- tavantolgoi.mn
- mm.gov.mn
- tananimpex.mn
- investor.mn
- entree.mn
- mpi.mn
- absolutemining.mn
- adamasmining.mn
- uuluurhai.mn
- boroogold.mn
- sbt.mn
- ot.mn
- donbass.mn
- tanilgroup.mn
- baganuurmine.mn
- monmag.mn
- mining.mn
- cylpro.mn
- ewater.mn
- mera.mn
- digdog.mn
- guum.mn
- amc.mn
- miningmongolia.mn
- eitimongolia.mn
- mak.mn
- mongoliandiamondtool.mn
- lme.com
- altanrio.com
- bloomberg.com
- infomine.com
- sharyngol.com
- umamisf.com
- cengeolab.com
- noyonshish.com
- zamineservices.com
- tumurlug.e-darkhan.com
- mongolianminingjournal.com
- mnmining.net
Бичил Монгол буюу СОВ
АЛТ. Энэхүү үнэт эрдэс амьдралын хүрд эргэж эхэлсэн цагаас хүн төрөлхтөний шунал, атаа хорсол, сөргөлдөөн, зөрчилдөөн гээд олон зүйлийн эхлэл байсан нь түүх болон үлдэж. Энэ түүх цаашдаа ч үргэлжилнэ, өнөөдөр ч үргэлжилсээр л байна.Төв аймгийн Заамар сумын нутагт СОВ тосгон гэж байх. Энэ нэр ямар учиртайг, ийм ямар байгууллага байсныг өнөөдөр мэдэх хүн байхгүй шахам болж. Гэхдээ СОВ гэх нэр нь "Алтны тосгон” гэсэн шоглол нэрийн илэрхийлэл болон үлджээ.
Олон Улсын худалдааны төв "Нарантуул” зах дээр очоод СОВ явах унаа асуухад хэд хэдээрээ дугаарлаад зогсч байна. Өдөрт хэдэн хүн тийшээ явж, хэд нь эргэж ирдгийг хэн ч мэдэхгүй. Явсан хүмүүсийн хэд нь олз омогтой, баяр хөөртэй, хэд нь уур уцаартай, нулимстай ирэх нь ёстой л таашгүй зүйлийн нэг.
СОВ гэх энэхүү тосгон нь алтны орд бараадуулж байгуулсан түүхтэй ч өдгөө Заамар сумын нэг баг болтлоо томорчээ. Энэхүү тосгоны оршин суугчид ёстой л энд тэндээс ирсэн эрээвэр, хураавар хүмүүсээс бүрдэнэ. Тааралдсан нэгнээс уугуул нутгийнх уу гэж асуухад тиймээ л гэнэ. Гэвч үнэндээ уг гарал нь шал өөр аймгийнх байх нь энүүхэнд.
Энэхүү тосгон нь Төв аймгийн Заамар сумын Хайлааст багт хамаарах бөгөөд шилжилт хөдөлгөөн, ирж буцах хүмүүсийн цуваа үл тасарна. Хөл хөдөлгөөн ихтэй энэ багт дунд сургууль, цэцэрлэг, банкны салбар гээд байхгүй юм гэж үгүй. Хотын томоохон дэлгүүрт байхгүй экспортын архи эндэхийн дэлгүүрүүдэд өрөөстэй бий.
СОВ-д алт түшиглэн ажиллаж, амьдарч байгаа болон ирж, буцан байдаг хүмүүстэй итгэлцлийн үндсэн дээр ажил төрөл ярих, тохиролцох, итгэл үзүүлэх тухай ойлголт ердөө байхгүй. Болж л өгвөл хэн нэгнийг хулхидах, хэлсэн ярьсан нь худал байх нь тийм ч гайхмаар хэрэг биш. Бусдыгаа муулах, гүтгэх, ажил үйлсийг нь сайн талаас нь ярихгүй байхыг чухалчилдаг мэт санагдана.
Тэр хүн ер нь ямар хүн бэ, хамтарч ажиллая гэх юм гэж хэн нэгний тухай сайн мэддэг гэх хүнээс нь асуувал танд уртаас урт хар бараан жагсаалтыг ний нуугүй ихэд найзархаг, тусалж байгаа аятай хэлж өгнө. Тэгээд танд итгэж энэ бүхнийг хэлсэн учраас өөр хэнд ч намайг хэлсэн гэж хэлж болохгүй шүү, гаднаас ирээд явж байгаа болохоор чинь чамайг алдах вий гэж сайн санаж хэллээ гэж хэлэхээ ч мартахгүй. Хэрэв иймэрхүү ярианд үнэмшиж, энэ үнэлэмжээр үзэх юм бол СОВ тосгонд нэг ч сайн хүн байхгүй гэж хэлж болно.
Хэдийгээр хүний талаар хэлсэн зарим үг ортой ч ихэнх нь гүтгэлгийн шинжтэй байх магадлал өндөр тул та тэр хүний үгэнд итгэж болохгүй. Энд алтны хэнээрхэл, газрын маргаан хамгийн их байдаг. Алга дарам газарт алт олборлох зөвшөөрөл авч чадсан хүнд бараг тосгоноороо шахуу бүгд сайн болж, хамтарч ажиллахыг санал болгоно.
Газраас нь бас хувь хүртэж, жаахан шороо ч атугай авахыг хүснэ. Нэг хэсэгтээ л газрын зөвшөөрөл авсан хүн тэр хавьдаа од, босс шахуу байна. Харин газрыг нь ухаад алт гарахгүй, бизнес нь дампуураад эхэлбэл бүгд хаяад алга болцгооно. Хамт нэг аяганаас хоол идээд, тэврэлдээд үй зайгүй явсан хамгийн сайн найз нь хүртэл шүү.
Тэр хүн газрын зөвшөөрөл аваад баярлаж, хөөрч явахад та үхтлээ хамт гээд тэврэлдээд явж байсан. Өнөөдөр юу ч үгүй болохоор нь яагаад хаяж байгаа юм бэ гэж асуувал тэр хүн таныг маш их гайхаж харах болно. Юун найз нөхөр, анд вэ. Энэ хүнд одоо юу ч байхгүй, энэ хүний газраас алт гарсангүй. Тэгэхээр би яах юм бэ. Харин өөр газарт алт гарсан. Тэр хүн л миний найз гэж ярина.
Жудаг, нөхөрлөл гэдэг зүйл алттай газарт хамгийн хямд хэрэгцээгүй зүйл байдаг. Эрүүл саруул сэтгэлгээтэй хүний өр өвдөж, сэтгэл хямарч, ёстой л хорвоо чи ийм гэж үү гэж дуу алдахад хүрнэ. Бас ойрд яриагүй найз нөхөд, дотнын итгэдэг, хайрладаг хүнээ хүсэх болно. Хэрэв танд жаахан ч гэсэн бүлээн сэтгэл байвал шүү дээ. Энэ тосгонд та хэрэв очих юм бол жинхэнэ хүн чанар, алт хоёрын ялгааг эргэцүүлэн бодох болно.
СОВ тосгоны захад байх хот руу зорчигч тээвэрлэх унаа зогсдог нэг цэг байх. Тэнд гаднын тэрэг очоод хот руу гарлаа, явах хүн байна уу гэж асуувал цагдаа нь хүртэл тэр машиныг хөөнө. Эндээс харахаар амь нэг, бүлэрхэг ч юм шиг. Гэвч энэ бол зүгээр л өнгөн хэсэг.
Учир нь, тэр цагдаад хот явах хэрэг гарвал машинтай хүн хэрэгтэй учраас л таксинд явдаг жолооч нартай муудалцаад байхыг хүсдэггүй. Бас ажлын байрыг нь хамгаалж байгаа нэг хэлбэр нь тэр аж. Харилцан ашигтай ийм үйл ажиллагаа доороо ч, дээрээ ч бий. Мэдээж, тэр нь их багаас гадна хөрөнгө мөнгө, харилцан ашигтай байх, хэн хэндээ үл итгэсэн ч нэг нэгнээ ашиглах гэсэн хачин зарчим дээр үндэслэнэ.
Би газартай бол чи техникээ оруул, хэрэв алт гарахгүй бол би хариуцлага хүлээхгүй ч гэдэг юмуу эрүүл ухаантай хүн заримдаа цочирдмоор санал тавих нь энүүхэнд. Хэрэв тухайн газарт алт байгаа гэдэг нь мэдэгдэж байгаа тохиолдолд газрын эзэн хамгийн ихээр гap цайруулж, өөрийнх нь өмнө бөхийж, саймширч, архиар дайлж, ёстой л хуга долигонож чадсан нэгэнтэй хамтардаг.
Үүнээс болж хохирч үлдсэн хүн цөөнгүй бий гэж нутгийнхан ярина. Тэр анх энд ирэхдээ юу ч үгүй хоосон байсан. Харин ирсэн хойноо алтны тэр боссын уурхайд ажиллаж байхдаа тэдэн унц алт хулгайлаад дараа нь уурхайг нь булаагаад авчихсан, ёстой "мундаг гар” л гэж ярина. Сайн, муугийн тухай ойлголт энд нэг ёсондоо байраа сольчихсон гэсэн үг.
Гэхдээ СОВ тосгоны иргэдийг бүгдийг нь муу гэсэн ангилалд багтааж битгий бодоорой. Тэдэн дотор хүний сайхан сэтгэл, итгэл, гэрэл гэгээг тээж үлдсэн хүн ганц, хоёрхоноор тогтохгүй бий. Харь холын танихгүй хүнд тусалж, итгэсэн тэр хүмүүст олон хүн талархаж, бахархаж байдаг юм билээ.
Манай тосгонд болж, бүтэхгүй ганц нэг хүн бий. Тосгоныг маань сайхан гээд харвал гэрэл гэгээтэй тал бас бий шүү хэмээн өгүүлэх барааны дэлгүүрийн эзэн А.Идэрбаатар гэх залуу,
-Холын хүмүүст өлзийгөө харамгүй өгдөг сайхан нутаг. Энд ирсэн гаднынхан хөрөнгөжөөд л буцдаг юм даа, муулах аргагүй гэх. Уг гарал нь Завхан нутгийн энэ залуу энд суурьшаад арав гаруй жил болсон нэгэн.
Саяхан Отгонтэнгэр хайрхныхаа тахилгад гэр бүлээрээ оролцоод ирсэн сурагтай. Ёстой л гүндүүгүй, нөхөрлөж явахад бахархмаар эр хүн. Болж бүтэхгүй хүмүүсийн дунд хүнээрээ үлдэнэ гэдэг хамгийн том шалгуур, сорилт байдаг гэж бодвол тэр бүхнийг ажралгүй туулсан эр хүн дээ.
Тосгоны оршин суугчдаас овойж, оцойтлоо баяжсан хүн тоотойхон. Учир нь, сайн алтны ордтой хүн нутгийнхантайгаа биш гаднын хүмүүстэй хамтарч ажиллах дуртай. Хэрэв нутгийнхантайгаа хамтарч ажиллавал ямар ч ажил урагшлахгүй гэсэн сэтгэхүй энэ газарт бүрэн ноёлсон юм шиг санагдана. СОВ-ийн тосгоны гудамд нэг өвгөн нэлээн халамцуу явж байхтай таарсан юм. Тэрээр,
-Чи манай тосгоны хүн биш байна. Манай СОВ-ынхныг муу нэртэй, зальтай гэж хүмүүс чамд хэлж байгаа биз. СОВ-ынхон ч өөрсдийгөө ингэж ярьдаг юм. Битгий түүнд итгээрэй, муу хүн байхгүй гэж хэлэхгүй ч бид өөрсдийгөө олж таньж чадахгүй яваа хүмүүс. Алт, хүн чанар хоёрын ялгааг олж харахгүй байгаа хүмүүсийг үзэн ядах биш өрөвдөх хэрэгтэй юм шүү дээ гэж СОВ-ынхныгоо өмөөрөх, өрөвдөх хоёрыг зэрэгцүүлэн өгүүлж билээ.
Энэ тосгон бол жижигхэн Монгол юм шиг санагдана. Энд бүх юм бий. Монголчуудын урагшгүй зан, муу муухай зан чанар, өөдгүй сэтгэлгээ, хамтарч чаддаггүй араншин гээд тэр бүхнийг нэвт шувт харж болох бичил орчин ч гэж хэлж болно. Биднийг гаднынхан яагаад үл тоомсорлодог, яагаад урагшилж хөгждөггүйг ч эндээс та олж харна.
Амьдрал буцалж, алттай газрын төлөө алалдаж, сөөм газрын төлөө хүмүүс нэгнээ хөнөөхөд ч бэлэн байдаг. Тэнд хүн чанар, жудаг, бусдыг энэрэх сэтгэлийн орон зай тун бага. Алт гэдэг зүйлийн төлөө юу ч хийхэд бэлэн хүмүүсийн бөөгнөрөл тэнд үүсээд олон жилийг үдсэн. Цаашид ч байсаар л байх биз ээ.
Заамарын газар нутгийг харахаар өр өвдөнө. Өчигдөрхөн өвс ногоо халиурч, хонин сүрэг тархан бэлчиж байсан газар нутаг өнөөдөр гүн ангал, там болж хувирсан байх нь энд энгийн үзэгдэл.
Тиймдээ ч хүмүүс нь сүйтгэл, эвдрэлд хэдийнэ нүд дасч, сүүлдээ сэтгэл нь ч өвдөхөө больсныг гайхах хэрэггүй биз. Зориод очсон хүний гэдэс өлсөхгүй ч сэтгэл ханахгүй өлсөх нутаг. Одоо тэр нутагт ид халуун, салхигүй бөгчим зуны өдрүүд үргэлжилж байгаа. Харин тэндээс сэтгэлдээ хүн чанарын салхитай хүн хэд эргэж ирэх бол доо...
Д.Лхагва-Очир
Эх сурвалж:
Бичил Монгол буюу СОВ
Та Like дарж уул уурхайн мэдээллийг өдөр болгон facebook-ээр дамжуулан авах боломжтой
URL:
Сэтгэгдлүүд:
Сэтгэгдэл нэмэх
Шинэ мэдээ
Санал асуулга
Тавантолгойн хувьцааг иргэдэд бэлнээр тараах нь зөв үү?
Ханшийн мэдээ
Гадаад хувьцаа
| Нью йоркын хөрөнгийн бирж | ||
| Нэр | Хаалт | Өөрчлөлт |
| BHP Billiton Ivanhoe Mines |
90.53 23.3 |
1.44 0.00 |
| Австралийн хөрөнгийн бирж | ||
| Нэр | Хаалт | Өөрчлөлт |
| General Mining Corp Aspire Mining Limited |
0.145 0.52 |
0.00 -0.02 |
| Лондонгийн хөрөнгийн бирж | ||
| Нэр | Хаалт | Өөрчлөлт |
| Petro Matd Limited polo Resources Limited |
123.5 5.4 |
0.00 0.02 |
| Хонконгийн хөрөнгийн бирж | ||
| Нэр | Хаалт | Өөрчлөлт |
| Mongolian Mining Corporation Mongolia Energy |
9.59 1.14 |
0.00 -0.06 |
| Торонтогийн хөрөнгийн бирж | ||
Шинэ бүтээл
Металлын ханшийн мэдээ
Нүүрсний ханшийн мэдээ
Уул уурхайн ТОП 25 компани
Бүх эрх хуулиар Copyright © 2013 - 2017 | Ord.mn Монголын Уул Уурхайн Мэдээллийн Үндэсний Портал
Вэб сайтыг Aureola
Вэб сайтыг Aureola
