Ord.mn | Mongolian Mining
| English |  Mobile |  Rss

ДЭЛХИЙН ДУЛААРАЛ АЛЬ ТИВИЙГ ТҮРҮҮЛЖ ЗАЛГИХ ВЭ

ДЭЛХИЙН ДУЛААРАЛ АЛЬ ТИВИЙГ ТҮРҮҮЛЖ ЗАЛГИХ ВЭLiquid: The Delightful and Dangerous Substances That Flow Through Our Lives номын зохиолч Марк Миодовник-ийн нэгэн сонирхолтой таамаглалыг хүргэе.

Дэлхийн дулаарлын тухай асуудал геополитикийн үр дагаврын тухай хэлэлцүүлэг болон хувирч байна. 

Далай тэнгисийн түвшин дээшилж доошлохоос эхлээд халуун, хүйтэн эсэх, чийглэг үү хуурай юу, эх газар уу, арал улс уу гэхчилэн олон хүчин зүйлээс шалтгаалаад аль улс түрүүлж алга болж, харин аль нь хамгийн сүүлд үлдэх бол гэсэн асуулт урган гарах нь зүй.

Юу болж буйг сайтар ухахын тулд эхлээд эх дэлхий цул чулуун бөмбөлөг биш гэдгийг ойлгох хэрэгтэй. 4.5 тэрбум жилийн настай манай дэлхий нь зөөлөн, бүлээн хөрсөөр бүрхэгдсэн хэдий ч дотроо маш олон давхрагатай. Дэлхийн төвд байгаа метал хэсэг нь ойролцоогоор цельсийн 5000 хэмийн халуун төмөр болон никелийн холимог юм. Уг холимог нь 2000 километрийн зузаан мөн л төмөр, никелийн холимог хайлмал металин голоор бүрхэгдсэн байдаг. Энэхүү хайлмалын гадуур цельсийн нэмэх 500-900 хэм бүхий манти хэмээн нэрлэгддэг чулуун давхрага оршино. Манти хэмээгдэх улаан чулуулга давхрага нь хором, цаг, өдрөөр тоологдох хэмжээний богино хугацаанд хатуу төлөвт орших ч сар, жилүүдэд урсаж, шилждэг онцгой чанартай. Мантийн гадуурх царцдас нь манай дэлхийн хөрс гэж ойлгож болно. Энэ нь 30-100 километр зузаан, хүйтэн чулуулаг бөгөөд тивүүд, уул нурууд, ой шугуй, гол горхи, тэнгис гэх мэтээс бүрдсэн манай дэлхийн нүүр царай юм.

Дэлхийн дулаарал аль тивийг түрүүлж залгих вэ

Тиймээс мөсөн давхрага километрээс илүүгээр хайлахад нь мантид бид тэр хэрээр ойртоно гэсэн үг. Антрактик, Грийнландын хөрс нь ердөө 1-2 километрийн зузаантай нимгэн мөсөн давхрагаар бүрхэгдсэн газар байдаг. Хэрэв дэлхийн дулаарал эрчимтэй үргэлжилсээр байвал, бүх мөс хайллаа гэхэд далай тэнгисийн түвшин 50 гаруй метрээр нэмэгдэж, эрэг орчмын бүх хотууд живж, хэдэн зуун сая хүн орон гэргүй, амьдрах газаргүй болно. Ийм зүйл тохиолдвол ямар байхыг үгээр илэрхийлэшгүй.

Хэрвээ Антрактидын бүрхсэн мөс хайлсаар байвал жин нь буурч чулуулаг давхрага нь устах нь тодорхой. Үүнийг мөсөн уулсын дараах сэргэлт хэмээн нэрлэдэг. Грийнландын нөхцөл ч үүнтэй ижил: мөсөн бүрхүүл нь хайлсаар 3 сая триллион ус болон хувирч Хойд Америкийн тектоник нь өргөгдөж эхэлнэ. Хэрэв тектоник нь тивээ далайн түвшнээс илүү өргөж чадвал усанд үйж үхэх аюулаас аврагдаж чадна. Тиймээс л дэлхийн дулаарал эрчимжсэн тохиолдолд ямар арга хэмжээ авахаас ямар үр дүн гарах нь шууд шалтгаалж үр дүн нь бидний үр хүүхдүүдийн ирээдүйг тодорхойлох юм.

Бидний мэддэгчлэн XX зууны эхэн үеэс хойш далайн түвшний дундаж даруй 20 см-ээр нэмэгдсэн. Шингэн термометрээр хэмжигддэг тэнгисийн усны халуун байдалтай үүнийг холбон тайлбарлаж болно. Грийнланд, Антрактидын мөс хайлсан нь ч үүнд нөлөөлсөн.

Дэлхийн дулаарал аль тивийг түрүүлж залгих вэ

Далайн түвшний өсөлт дэлхийн толгойны өвчин болж буй учир нь Номхон далайн жижиг арлууд бүхэлдээ асар их усанд живэх эрсдэл ойрхон байгаатай холбоотой. Далайн түвшин ахин 1 метрээр нэмэгдэхэд Бангладеш мэтийн 50 гаруй орны 30 сая хүн усанд үйх аюулыг дагуулах болно. Далайн түвшний нэмэгдэл дэлхийн хүн бүрт нөлөөлөх хэдий ч Грийнланд, Антрактидийн мөсөн тавцангаар дамжин эрэг орчмын улсуудыг хамгийн түрүүнд авч одох юм. Энэ бүхний ач холбогдлыг үнэлж, хэзээ бид ийм аймшигтай нүүр тулахыг таамаглан хэлэхэд шинжлэх ухааны илүү их судалгаа, шинжилгээ, мэдээлэл хэрэгтэй л дээ. Гэхдээ тусгай зориулалтын хиймэл дагуулууд болох CryoSat, GRACE болон ICESat-2 зэргийг НАСА-гаас мөсний зузааныг шалгаж хянахад ашиглан түүнээс авсан мэдээллээрээ таамаг дэвшүүлж анхааруулга, сэрэмжлүүлэг өгч байдаг.

Улс орнуудын Засгийн газрууд яагаад дэлхийн дулаарлыг үл ойшоож байна вэ. Магадгүй дэлхийн дулаарлаас хожиж болох боломжоо тооцолсон байхыг үгүйсгэхгүй. ОХУ зэрэг улсууд далайн түвшний өсөлтийг эрсдэлд байгаа улсууд шиг эмзэг хүлээн авахгүй байгаа нь аюул тэднээс хол байгаатай холбоотой. Тэдэнд уур амьсгалын нөлөөлөл ашигтай. Нөгөө талд АНУ-ын зүүн эргийнхэн аюулд ойрхон байгаа ч эсрэг тал нь амьсгаа авахтайгаа байгаа. XXI зуунд мөс үргэлжлэн хайлсаар уур амьсгалын өөрчлөлт нь геополитикийн шинэ хуваагдалд хүргэж зарим улс үүнийг овжин ашиглаж болох юм.

 Хүн төрөлхтөн бид усан үйж үхэх энэ гамшгаас сэргийлэхэд хэтэрхий оройтсон байж ч магадгүй. Учир нь бидний өдөр тутамдаа авч буй мэдээлэл дунд энэ төрлийн мэдээ багахан хувийг эзэлдэг. Тиймээс л дэлхийн дулаарал гэгчийн аюулыг урьдчилан тооцоолж таамагласан хүмүүсийн үгсийг анхаарч, энэ талаар авах ёстой арга хэмжээ, хийж чадах зүйлстээ анхаарахыг уриалах байна.

Эх сурвалж: eagle.mn


ДЭЛХИЙН ДУЛААРАЛ АЛЬ ТИВИЙГ ТҮРҮҮЛЖ ЗАЛГИХ ВЭ
Та Like дарж уул уурхайн мэдээллийг өдөр болгон facebook-ээр дамжуулан авах боломжтой


URL


АНХААРУУЛГА: Уншигчдын бичсэн сэтгэгдэлд Ord.mn хариуцлага хүлээхгүй болно. ХХЗХ-ны журмын дагуу зүй зохисгүй зарим үг, хэллэгийг хязгаарласан тул ТА сэтгэгдэл бичихдээ хууль зүйн болон ёс суртахууны хэм хэмжээг хүндэтгэнэ үү. Хэм хэмжээг зөрчсөн сэтгэгдлийг админ устгах эрхтэй. Сэтгэгдэлтэй холбоотой санал гомдлыг 7711-0505 утсаар хүлээн авна.

Сэтгэгдлүүд:

Сэтгэгдэл нэмэх
Нэр:*
Сэтгэгдэл:
Bold Italic Underline Strike | Align left Center Align right | Insert smilies Insert link URLInsert protected URL Select color | Add Hidden Text Insert Quote Convert selected text from selection to Cyrillic (Russian) alphabet Insert spoiler
Батлах код: *
Шинэ мэдээ
Б.Ганхуяг: “ЭТТ” компани "Оюутолгой” шиг муу гэрээний үлгэр болохгүй

“Эрдэнэс Тавантолгой” компанийн гүйцэтгэх захирал Б.Ганхуяг ...

Өнөөдөр, 11:21
Өнөөдөр, 11:21
Доктор Бадмаевын ТранссМонголын төмөр замын шугамыг барих төсөл

 "Түвд лам” гэх Петр Александрович Бадмаевийн талаар олон нийтлэл ...

Өнөөдөр, 11:11
Сайжруулсан түлшийг зээлээр олгоно

 Улаанбаатар /МОНЦАМЭ/. Засгийн газрын ээлжит хуралдаанд  ...

Өнөөдөр, 10:58
Утаанаас ангижрах мөрөөдөл нэг алхам урагшилжээ

  Нийслэлийн хүн амын тэн хагас нь гэр хороололд амьдардаг. Тэр ч ...

Өнөөдөр, 10:57
УЛСТӨРЧДӨД ТАВИХ АСУУЛТ: Уул уурхайгаас олсон орлого хаачив?

Уул уурхай идэвхжиж эхэлсэн 2008-2009 оноос хойш Монгол Улсын эдийн засаг, ...

Өнөөдөр, 10:55
Зэс хайлуулах үйлдвэр барихаас өмнө хүхэрлэг хийн асуудлыг шийдэх хэрэгтэй

Монгол Улсын Шинжлэх ухааны академиас манай эдийн засгийн гол тушиг ...

Өнөөдөр, 10:45
Ой, хээрийн түймрээс урьдчилан сэргийлэх ажлыг эрчимжүүлнэ

  Улсын хэмжээнд өнгөрсөн онд 77 удаагийн ой, хээрийн түймэр гарч, ...

Өнөөдөр, 10:19
​“ОЮУ ТОЛГОЙ” ХХК-ИЙН ЭЭЛЖИТ ТОХУУРХАЛ

  Оюутолгой бол бидний мэдэх Монгол Улсын төсвийг нуруундаа үүрч яваа ...

Өнөөдөр, 09:39
Цаг агаарын урьдчилсан мэдээ

  БАРУУН АЙМГУУДЫН НУТГААР: Солигдмол үүлтэй. Цас орохгүй. Салхи ...

Өнөөдөр, 09:07
Статистик худлаа бол Монгол хөгжинө гэдэг худлаа

Үндэсний статистикийн хорооноос Монгол Улсын нийгэм, эдийн засгийн 2019 ...

Өчигдөр, 17:46
МАН-ынханд зарчим гэж байдаг юм бол Д.Сумьяабазарыг ч гэсэн "хөөх" ёстой!

 МАН-ын Хяналтын хороо өчигдөр буюу энэ сарын 18-нд хуралдаж, НИТХ-ын ...

Өчигдөр, 17:42
Тавантолгой-Гашуунсухайт чиглэлийн замын ажлыг эрчимжүүлнэ

Засгийн газрын ээлжит хуралдаан 2019 оны 02 дугаар сарын 20-ны өдөр болж ...

Өчигдөр, 17:07
Тавдугаар сараас түүхий нүүрс хэрэглэхгүй

“Түүхий нүүрс хэрэглэхийг хориглох тухай” Засгийн газрын 2018 ...

Өчигдөр, 16:58
У.Хүрэлсүх 16 сарын дараа хаачих вэ...

Сүүлийн жилүүдэд улс төрд уухай хашгираад босохоороо бут ниргэх болсон нэг ...

Өчигдөр, 15:29
Өчигдөр, 15:09
Оюутолгой ХХК Монголын хуулийн цоорхойг ашиглажээ

Оюутолгой компанийн Үйлдвэрчний эвлэлийн хорооноос мэдээлэл хийлээ. ...

Өчигдөр, 13:40
Үерийн даланг гэмтээсэн, аюулгүй ажиллагааг доголдуулсан ААН-ийн газрыг чөлөөлнө

Геодези, усны барилга байгууламжийн газраас хаврын шар усны үерээс ...

Өчигдөр, 13:11
СЭРЭМЖЛҮҮЛЭГ: Монгол иргэд нэг сая гаруй юаниар залилуулжээ

Сүүлийн үед фэйсбүүк болон бусад сошиал сүлжээнд цацагдсан “БНХАУ-д ...

Өчигдөр, 12:57
Усны чанар эрүүл амьдралын баталгаа

Монгол улсын нийслэл  Улаанбаатар хот  хөрсний бохирдол болон ...

Өчигдөр, 12:50
Монгол иргэд нэг сая гаруй юаниар залилуулжээ

Сүүлийн үед Фэйсбүүк болон бусад сошиал сүлжээнд цацагдсан “БНХАУ-д ...

Өчигдөр, 12:27
МАН-ын бүлэглэлийн “Идсэн” 800 тэрбум төгрөгийн концессын хулгайг мартах учиргүй

Хөнжил дотроо хөлөө жийлцэж, хөгөө тарьж яваа МАН-ынхны балаг төрийн албыг ...

Өчигдөр, 11:05
Саудын Арабын хар алтны нөөц барагдаж байгаа юу?

  Саудын Арабын хар алтны нөөц бага багаар шавхагдаж байна гэж олон ...

Өчигдөр, 10:58
Б.УУГАНБАЯР: УЛААНБААТАР ХОТЫН ГАЗАР ХӨДЛӨЛТИЙН ИДЭВХЖИЛ АРАВ ДАХИН НЭМЭГДСЭН

  Онцгой байдлын ерөнхий газрын дэд дарга, хурандаа Б.УУГАНБАЯРТАЙ ...

Өчигдөр, 10:39
ТАТВАРЫН ШИНЭ ХУУЛЬ ТАНЫ ГЭР БҮЛИЙГ ҮЙМҮҮЛНЭ

  Ийм л юм болно. Учир юу гэвэл тун удахгүй УИХ-ын ээлжит бус ...

Өчигдөр, 09:53
Цаг агаарын урьдчилсан мэдээ

  БАРУУН АЙМГУУДЫН НУТГААР: Үүлшинэ. Цас орохгүй. Салхи баруун ...

Өчигдөр, 09:18
Байгаль орчны үнэлгээний 34 байгууллагын эрхийг сунгахгүй

 Аж ахуйн үйл ажиллагааны тусгай зөвшөөрлийн тухай хуулийн 10.1.3 ...

2019 оны 02 сарын 19, 19 цаг 42 минут
Монголыг тоссон гурван салаа зам

 Монгол Улс цаашдын хөгжлийнхөө чиг хандлагыг тодорхойлж буй одоогийн ...

2019 оны 02 сарын 19, 18 цаг 40 минут
Та 1072 хувьцаа эзэмшигч мөн үү

 Та 1072 хувьцаа эзэмшигч мөн үү. Хэрвээ мөн бол та албан ёсны ...

2019 оны 02 сарын 19, 18 цаг 26 минут
Төмөр зам бас дахин ТӨМӨР ЗАМ

 Улс орны эдийн засгийг урагшлуулахад том нөлөө үзүүлэх томоохон ...

2019 оны 02 сарын 19, 18 цаг 09 минут
Орлогын эрсдэлд бэлдэхийг оны эхний үзүүлэлтүүд сануулав

 НҮҮРСНИЙ ЭКСПОРТ ИЙН ТААМГААС ДУТСАН БОЛ ЗЭСИЙНХ ТӨЛӨВЛӨГӨӨНДӨӨ ...

2019 оны 02 сарын 19, 16 цаг 56 минут
KFC-гийн тэргүүн дэд ерөнхийлөгч нь Хятадуудаас уучлалт гуйжээ. Харин Монголд яах бол...?

“KFC” рестораны Зайсан дахь салбараар үйлчлүүлсэн иргэд ...

2019 оны 02 сарын 19, 16 цаг 18 минут
Цагаан баавгайн түрэмгийллээс үүдэлтэй зарласан онц байдлыг цуцалжээ

Оросын эрх баригчид цагаан баавгайд “эзлэгдсэн” умард туйлын ...

2019 оны 02 сарын 19, 16 цаг 10 минут
Ус хангамжийг нэмэгдүүлэхэд 350 сая ам.долларын буцалтгүй тусламж олгох гэрээг батлууллаа

Мянганы сорилтын корпорацаас Улаанбаатар хотын ус хангамжийг нэмэгдүүлэхэд ...

2019 оны 02 сарын 19, 15 цаг 31 минут
Б.Лхагважав: ЖДҮ-гийн асуудал 2020 оны сонгуульд улс төрийн хүчний гол хөзөр болсон

Монголын үндэсний худалдаа аж үйлдвэрийн танхимын Ерөнхийлөгч ...

2019 оны 02 сарын 19, 14 цаг 59 минут
ФОТО: Ханбогд-Оюутолгойг холбосон замын нээлт боллоо

  Өмнөговь аймгийн Ханбогд сум, Оюутолгойн уурхайг холбосон 35.1 км ...

2019 оны 02 сарын 19, 14 цаг 58 минут
Венесуэльчүүд 11 кг туржээ

Венесуэлийн нөхцөл байдал өдөр ирэх тусам дордож, хүмүүс нь хоол хүнс ...

2019 оны 02 сарын 19, 13 цаг 08 минут
ХОГНЫ ИМПОРТ МАЛАЙЗЫН НЭГЭН ХОТЫН АМЬДРАЛЫГ БУСНИУЛЖ БАЙНА

Малайз улс дэлхийн хуванцар хог хаягдлын хамгийн том импортлогчдын нэг ...

2019 оны 02 сарын 19, 13 цаг 06 минут
Ой хээрийн түймрээс урьдчилан сэргийлэх талаар зөвлөмж хүргүүллээ

  Байгаль орчин, аялал жуулчлалын дэд сайд Ц.Батбаяр Ой, хээрийг ...

2019 оны 02 сарын 19, 12 цаг 48 минут
Монголоор дамжсан төмөр замын ачаа тээвэр хоёр дахин нэмэгджээ

Өнгөрөгч 2018 онд Монголын нутгаар дамжиж Хятадаас Европ руу төмөр замаар ...

2019 оны 02 сарын 19, 12 цаг 20 минут
Агаар хайсан иргэд ам.долларын өсөлтийг өдөөж байна

 Улаанбаатарын утаа Зүүн өмнөд Азийн зарим орны аялал жуулчлалыг ...

2019 оны 02 сарын 19, 12 цаг 02 минут
2019 оны 02 сарын 19, 11 цаг 37 минут
САХАРЫН ЦӨЛӨӨС ҮЛ МЭДЭХ СОЁЛ ИРГЭНШЛИЙН УЛ МӨР ОЛДЖЭЭ

 РИА Новости агентлаг  "Live Science” сайтыг иш татахдаа, ...

2019 оны 02 сарын 19, 11 цаг 18 минут
2019 оны нэгдүгээр сард ЭКСПОРТ 43.3%-иар өсжээ

Гадаад худалдааны нийт бараа эргэлт 2019 оны нэгдүгээр сарын гүйцэтгэлээр ...

2019 оны 02 сарын 19, 11 цаг 12 минут
Төрийн "мотортой" бизнес

Улс үндэстний хөгжил цэцэглэлт, энх амгалан амьдрал нь улс төрийн ...

2019 оны 02 сарын 19, 11 цаг 03 минут
Ж.Очир: Дэлхийн хамгийн цэвэр түлш нь байгалийн хий

 "Эрдэнэс Тавантолгой” компаниийн зохион байгуулсан инновацийн ...

2019 оны 02 сарын 19, 10 цаг 38 минут
Байгаль орчны асуудлаархи олон улсын үзэсгэлэн болно

  Энэ сарын 21-24-нд Ираны нийслэл Техран хотноо Байгаль орчин, ...

2019 оны 02 сарын 19, 10 цаг 35 минут
2019 оны 02 сарын 19, 10 цаг 34 минут
“Скай резорт” Богд ууланд 131.8 га биш 200 га газрыг төлбөргүй ашиглаж байна

  Б.ДАМДИН-ОЧИР, Ц.МЯГМАРБАЯР Дотоод, гадаадын томоохон ...

2019 оны 02 сарын 19, 09 цаг 18 минут
Цаг агаарын урьдчилсан мэдээ

  БАРУУН АЙМГУУДЫН НУТГААР: Үүлшинэ. Цас орохгүй. Салхи баруун ...

2019 оны 02 сарын 19, 08 цаг 49 минут

Санал асуулга

Тавантолгойн хувьцааг иргэдэд бэлнээр тараах нь зөв үү?

Зөв
Буруу
Мэдэхгүй

 
Ханшийн мэдээ
Гадаад хувьцаа
Нью йоркын хөрөнгийн бирж
Нэр Хаалт Өөрчлөлт
BHP Billiton
Ivanhoe Mines
90.53
23.3
1.44
0.00
Австралийн хөрөнгийн бирж
Нэр Хаалт Өөрчлөлт
General Mining Corp
Aspire Mining Limited
0.145
0.52
0.00
-0.02
Лондонгийн хөрөнгийн бирж
Нэр Хаалт Өөрчлөлт
Petro Matd Limited
polo Resources Limited
123.5
5.4
0.00
0.02
Хонконгийн хөрөнгийн бирж
Нэр Хаалт Өөрчлөлт
Mongolian Mining Corporation
Mongolia Energy
9.59
1.14
0.00
-0.06
Торонтогийн хөрөнгийн бирж
 
Шинэ бүтээл

"Монголын Геологийн есөн эрхэм" номын нээлт боллоо
Металлын ханшийн мэдээ
Нүүрсний ханшийн мэдээ
Уул уурхайн ТОП 25 компани